VII SA/Wa 980/14

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 października 2014 r. po rozpoznaniu wniosku J. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wykonanie robót budowlanych postanawia: odmówić J.Z. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 26 czerwca 2014r. do Sądu wpłynął wniosek o przyznanie prawa pomocy J.Z. uzupełniony na formularzu PPF. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi własne gospodarstwo domowe. Skarżący podkreślił, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, studentem Politechniki [...]. Dodał, że czesne za studia wynosi 2.500,00 złotych za semestr. Oświadczył, że posiada 2/36 udziału nieruchomości. W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania złożonego wniosku zarządzeniem z dnia 16 lipca 2014r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - gdzie zamieszkuje ( dom, mieszkanie) należało podać jego powierzchnię oraz wskazać czy jest ich właścicielem, współwłaścicielem, czy też najemcą oraz czy ponosi miesięczne koszty związane z utrzymaniem mieszkania/lokalu/ domu ( gaz, opłaty za energię, telefon, czynsz, podatek od nieruchomości itp.), jeśli tak należało je wyszczególnić i podać ich wysokość, a jeśli nie należało wskazać, kto je ponosi i w jakiej wysokości, - czy samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, czy też pozostaje z innymi osobami, jeśli tak należało wyszczególnić te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu, - czy uzyskuje pomoc finansową od rodziców, jeśli tak w jakiej wysokości miesięcznie, - czy pobiera stypendium ( naukowe, socjalne) z tytułu nauki na wyższej uczelni, jeśli tak należało podać w jakiej wysokości miesięcznie, kwartalnie, -orientacyjnie jaką kwotę miesięcznie przeznacza na bieżące potrzeby życia codziennego, tj. zakup żywności, odzieży, koszty edukacji itp., - czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, a jeśli tak jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, należało podać ich wysokość. Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty. W dniu 14 sierpnia 2014 r. do Sądu wpłynęła odpowiedź wnioskodawcy na powyższe. Wnioskodawca podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie otrzymuje stypendium z uczelni ani zasiłku z MOPS-u. Otrzymuje pomoc finansową od rodziców tj. kieszonkowe w wysokości 100,00 złotych miesięcznie oraz opłatę czesnego w wysokości 480,00 złotych w okresie pobierania nauki. W piśmie wyjaśniającym wskazano, iż wnioskodawca "często przychodzi na posiłki do rodziców". Kolejnym zarządzeniem z dnia 3 września 2014 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie: - gdzie zamieszkuje ( czy wspólnie z rodzicami) w mieszkaniu w którym wykazał w formularzu wniosku J.Z. czy też oddzielnie w innym mieszkaniu, domu lub lokalu lub z innymi osobami, jeśli z innymi należało podać jego powierzchnię oraz wskazać czy jest ich właścicielem, współwłaścicielem, czy też najemcą oraz czy ponosi miesięczne koszty związane z utrzymaniem mieszkania/lokalu/domu (gaz, opłaty za energię, telefon, czynsz, podatek od nieruchomości itp.), jeśli tak należało je wyszczególnić i podać ich wysokość, a jeśli nie należało wskazać kto je ponosi i w jakiej wysokości, - czy samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe, czy też pozostaje z innymi osobami ( np. rodzicami, dziadkami) jeśli tak należało wskazać te osoby oraz podać wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu, -czy podejmuje prace dodatkowe, dorywcze, sezonowe, umowy zlecenia, a jeśli tak jakie uzyskuje z tego tytułu dochody, należało podać ich wysokość. Jednocześnie wskazano, iż w nadesłanych wyjaśnieniach w piśmie z dnia 9 sierpnia 2014 r. wnioskodawca nie podał powyższych danych. W formularzu wniosku wnioskodawca podał, że prowadzi własne gospodarstwo domowe. Należało zatem wyjaśnić powyższe. Wezwano wnioskodawcę także do podania czy jest na wyłącznym utrzymaniu rodziców. Odpowiedzi na powyższe należało udzielić w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem rozpoznania wniosku w oparciu o posiadane dokumenty Wnioskodawca wystosował do Sądu pismo z dnia 27 września 2014 r. (data wpływu do Sądu 2 października 2014r. w którym nie udzielił jednak odpowiedzi na powyższe wezwanie. Rozpoznając wniosek zważyć należało, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2012r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.) Podkreślić należy, że prawo pomocy jest instytucją wyjątkową, stanowiącą odstępstwo od ogólnej zasady odpłatności postępowania wyrażonej w art. 199 p.p.s.a. Może być więc przyznane jedynie wtedy, gdy strona nie posiada żadnych możliwości finansowych zapłaty kosztów sądowych bądź też zapłata przez nią kosztów związanych z postępowaniem sądowym spowodowałaby utratę płynności finansowej i mogłaby przyczynić się do uszczerbku w koniecznym utrzymaniu wnioskodawcy i jego rodziny. Z treści powołanego wyżej przepisu wynika, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar wykazania okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do przyznania prawa pomocy. Rozstrzygnięcie jest zatem uzależnione od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie wykazał dostatecznie, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Zaznaczyć trzeba, że podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez stronę na urzędowym formularzu. Dane wykazane przez stronę w formularzu powinny być na tyle szczegółowe, wiarygodne, przekonywujące, aby umożliwiały dokonanie oceny rzeczywistej sytuacji finansowej strony. W sytuacji, gdy oświadczenie strony okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego (art. 255 p.p.s.a.). W tym miejscu zauważyć należy, że powołany wyżej przepis art. 255 p.p.s.a. daje Sądowi (referendarzowi) możliwość wezwania strony do złożenia dodatkowych informacji bądź dokumentów w sytuacji, gdy jej oświadczenie zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego, co miało miejsce w niniejszej sprawie (por. postanowienie NSA z dnia 23 grudnia 2005r., sygn. akt II FZ 794/05). Zarządzeniem z dnia 16 lipca 2014r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia. Wnioskodawca wprawdzie nadesłał w dniu 14 sierpnia 2014r. odpowiedź na powyższe zarządzenie, jednakże nie udzielił w nim odpowiedzi na wszystkie żądane informacje. W piśmie tym podał, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, nie otrzymuje stypendium z uczelni ani zasiłku z MOPS-u. Otrzymuje pomoc finansową od rodziców tj. kieszonkowe w wysokości 100,00 złotych miesięcznie oraz wsparcie finansowe w postaci opłaty czesnego w wysokości 480,00 złotych w okresie pobierania nauki. W piśmie wskazano także, iż wnioskodawca "często przychodzi na posiłki do rodziców". Wnioskodawca nie wyjaśnił jednak gdzie zamieszkuje, czy ponosi koszty związane z utrzymaniem mieszkania/domu/lokal, jeśli tak należało je wyszczególnić, a jeśli ich nie ponosi należało wskazać kto je ponosi o w jakiej wysokości. Wnioskodawca nie wyjaśnił także czy samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe czy też pozostaje z innymi osobami jeśli tak należało wskazać te osoby oraz wysokość uzyskiwanego przez nie dochodu. Wobec uznania, iż dane zawarte we wniosku jak również w piśmie z dnia z dnia 9 sierpnia 2014r. są niewystarczające i niepełne do rozpoznania wniosku kolejnym zarządzeniem z dnia 3 września 2014r. wezwano wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy o stosowne oświadczenia. Skarżący w odpowiedzi na powyższe wprawdzie wystosował do Sądu pismo z dnia 27 września 2014 r. jednakże nie udzielił w nim żadnych żądanych wyjaśnień, co uniemożliwiło pełną oceną możliwości płatniczych wnioskodawcy. Wskazać należy, że referendarz sądowy nie kwestionuje informacji podanych przez wnioskodawcę w formularzu jak również w piśmie z dnia 9 sierpnia 2014r. (data wpływu do Sądu dnia 14 sierpnia 2014r. Stwierdzono jednak, że informacje zawarte we wniosku jak również ww. piśmie są niepełne i na ich podstawie nie jest możliwe dokonanie jednoznacznej oceny czy skarżący jest w stanie, czy też nie, ponieść koszty sądowe bez uszczerbku w koniecznym dla siebie utrzymaniu. Treść żądanych od strony informacji miała na celu umożliwienie dokonania oceny rzeczywistej sytuacji materialnej wnioskodawcy. Wobec braku udzielenia odpowiedzi przez wnioskodawcę na powyższe informacje należy stwierdzić, iż niemożliwe jest dokonanie rzetelnej oceny rzeczywistej sytuacji finansowej skarżącego, a w konsekwencji ustalenie czy jego sytuacja wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 p.p.s.a. Zaznaczyć należy, że strona wnosząc o przyznanie prawa pomocy musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Uchylenie się strony od obowiązków nałożonych w toku postępowania o przyznanie prawa pomocy, czy też nierzetelne ich wykonanie, jest przeszkodą wykluczającą uprawdopodobnienie wskazanych we wniosku okoliczności, a w konsekwencji wyłącza możliwość przyznania jej prawa pomocy w żądanym zakresie. Skoro tego wnioskodawca nie uczynił, to brak jest przekonywujących podstaw do stwierdzenia, że wnioskodawca wykazał, że spełnia warunki do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tym stanie rzeczy uznać należy, iż wnioskodawca nie wykazał, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z uwagi na powyższe na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.