VII SA/Wa 996/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-21
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Joanna Gierak – Podsiadły, Maria Tarnowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel sąsiedniej nieruchomości, który nie brał udziału w postępowaniu zwykłym o pozwolenie na budowę, posiada przymiot strony w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji?Ratio decidendi
Właściciel sąsiedniej nieruchomości nie posiada przymiotu strony w postępowaniu nadzwyczajnym o stwierdzenie nieważności decyzji o pozwoleniu na budowę, jeśli jego nieruchomość nie znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji, zgodnie z definicją z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Postępowanie nadzwyczajne w sprawie pozwolenia na budowę nie zmienia zasadniczego przedmiotu sprawy, a krąg stron jest ustalany identycznie jak w postępowaniu zwykłym, na podstawie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Brak wykazania interesu prawnego uzasadnia uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania.Stan faktyczny
Skarżący S.Z. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty z dnia [...] kwietnia 2010 r. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zarzucając niezgodność projektu z planem miejscowym w zakresie liczby kondygnacji. Wojewoda stwierdził nieważność tej decyzji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) uchylił decyzję Wojewody i umorzył postępowanie, uznając, że skarżący nie był stroną postępowania, ponieważ jego nieruchomość nie znajdowała się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. WSA oddalił skargę S.Z. na decyzję GINB.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska, , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, Protokolant specjalista Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi S. Z. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji skargę oddala
Przedmiotem skargi wniesionej przez S. Z. jest decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak: [...], wydana w postępowaniu nadzwyczajnym, w trybie stwierdzenia nieważności decyzji.
Postępowanie w tej sprawie wszczęte zostało na wniosek skarżącego – S. Z., który w piśmie z dnia 12 sierpnia 2013 r. zwrócił się do Wojewody [...] o wzruszenie oraz stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...]. Decyzją tą Starosta [...], na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 82 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zatwierdził projekt budowlany i udzielił K. P. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego w [...] przy ul. [...] na dz. nr [...]. Kwestionując to orzeczenie S. Z. wskazał na jego wydanie z rażącym naruszeniem prawa, a to z uwagi na niezgodność projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego w zakresie dopuszczalnej liczby kondygnacji budynku.
Po wszczęciu postępowania z wniosku S. Z. (a to, po uprzednim wezwaniu wnioskodawcy do wskazania trybu, w jakim sprawa ma być prowadzona), Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], na podstawie art. 157 § 1 i art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.), stwierdził nieważność decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...]. W uzasadnieniu tego orzeczenia organ I instancji wskazał na to, iż badana decyzja zapadła z rażącym naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, albowiem przedłożony projekt budowlany jest niezgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w zakresie dopuszczalnej liczby kondygnacji budynku. Zamiast dopuszczalnych dwóch kondygnacji nadziemnych, w tym użytkowe poddasze, projektowany budynek posiada trzy kondygnacje nadziemne. Organ wskazał przy tym, iż kondygnacji piwnicznej budynku nie można traktować jako podziemnej skoro od strony elewacji bocznych jest tylko częściowo zagłębiona poniżej poziomu terenu, a od pozostałych stron – w ogóle nie jest zagłębiona poniżej poziomu terenu.
Odwołanie od tej decyzji wniósł pełnomocnik inwestora – K. P., a po jego rozpatrzeniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ww. decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak jw., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, iż postępowanie toczyło się z wniosku, a żądanie to mogło być uwzględnione, o ile pochodziło od strony postępowania, o czym stanowi art. 61 § 1 k.p.a. Wskazał też, iż organ rozpatrując wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji ma obowiązek zbadać, czy pochodzi on od podmiotu, który legitymuje się przymiotem strony. Z uwagi na fakt, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest nowym postępowaniem w sprawie, obowiązkiem organu jest na nowo ustalić krąg jego stron. I dalej, organ przywołał art. 28 k.p.a., a także art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Podał, iż ten ostatni określa krąg stron w sprawach pozwolenia na budowę i stanowi, że stronami takiego postępowania są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Wskazał przy tym na definicję pojęcia obszar oddziaływania obiektu uregulowaną w art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Zauważył też, że zgodnie z orzecznictwem, sprawy o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę lub o wznowienie postępowania w takiej sprawie są prowadzone tylko w nadzwyczajnych trybach postępowań administracyjnych, jednakże nie zmienia to ich zasadniczego przedmiotu, czyli problemu udzielenia pozwolenia na budowę. Postępowanie nadzwyczajne w sprawie stwierdzenia nieważności pozwolenia na budowę stanowi jedynie odrębną sprawę procesową, a nie materialnoprawną w stosunku do postępowania i udzielenie pozwolenia na budowę, stąd brak jest racjonalnych przesłanek do rozszerzenia kręgu stron postępowania nadzwyczajnego w stosunku do postępowania zwykłego. W obu tych postępowaniach normą materialnoprawną określającą krąg stron postepowania jest art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Celem art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego jest zaś zawężenie kręgu stron w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę do wymienionych w nim podmiotów. Warunkiem uznania danego podmiotu za stronę postępowania i dopuszczenie go do udziału w nim jest wykazanie, że w dacie wystąpienia z wnioskiem przez ten podmiot planowana inwestycja będzie wpływać na jego nieruchomość i godzić w konkretne uprawnienia do zagospodarowania nieruchomości.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy organ II instancji podał, iż S. Z. nie brał udziału w postępowaniu zwykłym, przy czym jest właścicielem działki nr ew. [...], graniczącej bezpośrednio z działką inwestycyjną. I dalej wskazał, że z projektu zagospodarowania terenu wynika, iż planowany budynek o wysokości 8,06 m (v. opis technicznym stron 22 projektu) usytuowany będzie elewacją (południową) z otworami okiennymi w odległości 5,23 m od granicy z ww. działką nr ew. [...]. Mając na uwadze takie usytuowanie projektowanej inwestycji stwierdzić należy, że nieruchomość należąca do wnioskodawcy nie znajduje się w obszarze oddziaływania przedmiotowego przedsięwzięcia. Przedsięwzięcie to nie powoduje bowiem jakichkolwiek ograniczeń w zakresie możliwości zagospodarowania działki skarżącego. Innymi słowy, można bez przeszkód zagospodarować ww. nieruchomość zgodnie z warunkami technicznymi, zaś sąsiedztwo spornej inwestycji nie wpływa na zakres - wyznaczony przepisami prawa – dopuszczalnego zagospodarowania. W szczególności, jak podał organ, S. Z. nie może powoływać się na naruszenie jego interesu prawnego z uwagi na zaprojektowanie spornej inwestycji niezgodnie z przepisami § 12 ust. 1 pkt 1, § 13 ust. 1, § 57 i 60 oraz pozostałych przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r., Nr 75, poz. 690 ze zm. wg. stanu na dzień 27 kwietnia 2010 r.). Organ podniósł jednocześnie, że jeżeli decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z wymogami wynikającymi z norm Prawa budowlanego i warunków technicznych, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich. Wskazał nadto, że skarżący nie powołuje się na naruszenie jego własnego, skonkretyzowanego i zindywidualizowanego interesu prawnego. Nie wykazał, aby sporna inwestycja ograniczała lub utrudniała sposób zagospodarowania i korzystania z jego nieruchomości, a zgodnie z utrwalonym orzecznictwem to na podmiocie żądającym wszczęcia postępowania spoczywa ciężar dowodowy w tym zakresie.
W konsekwencji Główny Inspektor stwierdził, że Wojewoda wszczął i prowadził postępowanie na wniosek podmiotu nie będącego stroną. Dlatego orzeczenie tego organu należało uchylić, a postępowanie umorzyć na zasadzie art. 105 § 1 k.p.a. Postępowanie należało uznać za bezprzedmiotowe z przyczyny o charakterze podmiotowym.
W skardze do Sądu na ww. decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, skarżący – S.Z. wniósł o jej uchylenie w całości. Zarzucił naruszenie art. 28 oraz art. 145 § 1, art. 147, art. 150 § 2, art. 156 § 1, art. 154, art. 157 § 2 k.p.a.
W uzasadnieniu skargi wskazał, iż zaskarżona decyzja jest wadliwa. Błędnie określono w niej wysokość projektowanego obiektu, nie wzięto bowiem pod uwagę ukształtowania terenu (skarpy). Nie uwzględniono też ilości kondygnacji. W kontekście zaś tych okoliczności nieruchomość skarżącego znajduje się w jego ocenie w obszarze oddziaływania spornej inwestycji.
Skarżący podniósł dalej, że z uwagi na zaprojektowaną liczbę kondygnacji w projektowanym budynku na działce sąsiadującej bezpośrednio z jego nieruchomością, sporna inwestycja godzi w jego interes prawny i prawo własności – zmniejsza wartość materialną jego nieruchomości. Na powyższe ma również wpływ sposób użytkowania spornej zabudowy, tj. prowadzenia w niej działalności gospodarczej polegającej na świadczeniu usług noclegowych, a to bez stosownego zezwolenia.
Skarżący powołał się w końcu na art. 144 k.c. oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Sąd nie znalazł żadnych podstaw do uznania zarzutów w niej podniesionych. Nie znalazł też żadnych innych powodów, które uzasadniałyby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego orzeczenia.
-Przed rozwinięciem powyższej oceny przypomnienia wymaga, iż przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. uchylająca decyzję organu I instancji (o stwierdzeniu nieważności decyzji) i orzekająca o umorzeniu postępowania organu I instancji, w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Z żądaniem przeprowadzenia postępowania we wskazanym powyżej trybie nadzwyczajnym wystąpił skarżący, domagając się unieważnienia decyzji ostatecznej Starosty [...] z dnia [...]kwietnia 2010 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, wskazując na jej niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący nie brał udziału w postępowaniu zwykłym zakończonym spornym orzeczeniem. Tym samym, po zapoznaniu się z jego wnioskiem, organ właściwy do jego załatwienia (w I instancji – Wojewoda [...]), obowiązany był przede wszystkim ustalić, czy wnioskodawca ma interes prawny w sprawie i, czy wobec tego z jego wniosku można uruchomić i prowadzić postępowanie uregulowane w art. 156 i nast. k.p.a. Żądanie wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej przysługuje bowiem tylko stronie, co wynika z treści art. 157 § 2 k.p.a. W przypadku więc, gdy wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji nie pochodzi od strony postępowania, organ zobligowany jest zareagować albo postanowieniem o odmowie wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a., albo - decyzją o umorzeniu postępowania, a to w sytuacji ustalenia dopiero w jego toku, iż wniosek pochodzi od podmiotu nie mającego przymiotu strony. W niniejszej sprawie ocena w tej materii na etapie I instancji nie została dokonana. Uczynił to dopiero organ odwoławczy, co doprowadziło go do konieczności wydania orzeczenia uchylającego merytoryczne orzeczenie organu I instancji i umarzającego wadliwie wszczęte i prowadzone postępowanie, jako uruchomione na wniosek podmiotu nieuprawnionego.
W ocenie Sądu, orzeczenie to, wobec okoliczności faktycznych i prawnych sprawy, należało uznać za prawidłowe.
-I tak, przede wszystkim prawidłowo wywodzi się w nim, iż skoro kwestionowana przez skarżącego decyzja dotyczy pozwolenia na budowę, to dla ustalenia przymiotu strony wnioskodawcy decydujące znaczenie miał przepis art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, stanowiący unormowanie szczególne do art. 28 k.p.a. Wskazany przepis Prawa budowlanego ogranicza krąg stron w sprawie pozwolenia na budowę. Sprawy o stwierdzenie nieważności pozwolenia na budowę nie zmieniają zaś swojego zasadniczego przedmiotu. Nadal dotyczą pozwolenia na budowę, tyle że prowadzone są w trybie nadzwyczajnym. To zaś oznacza, że zarówno w sprawie pozwolenia na budowę prowadzonej w zwykłym trybie, jak i w trybie nadzwyczajnym krąg stron postępowania ustalany jest identycznie, tj. w oparciu o ww. art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego (por. wyrok NSA z dnia 25 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OSK 2872/12, Lex nr 1481932).
Przypomnieć więc trzeba, że zgodnie z art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę uznaje się jedynie inwestorów oraz właścicieli i użytkowników wieczystych lub zarządców nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji. Wskazać też trzeba, że zgodnie z art. 3 pkt. 20 ww. ustawy przez obszar oddziaływania obiektu należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu. Należy dostrzec, iż określenie obszaru oddziaływania obiektu jest niezbędne do zdefiniowania interesu prawnego osób trzecich w ramach postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Właściciel sąsiedniej nieruchomości (użytkownik wieczysty, zarządca) nie w każdym bowiem przypadku będzie uznany za stronę postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Dopiero wówczas, gdy nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania danego obiektu właścicielowi tej nieruchomości, jej użytkownikowi wieczystemu lub ewentualnie jej zarządcy przysługuje przymiot strony we wskazanym postępowaniu.
Przy czym, przepis ten nie definiuje pojęcia obszaru oddziaływania obiektu wprost, lecz poprzez odesłanie do licznych regulacji, przewidujących m. in. szczegółowe wymogi dla odległości w zabudowie i zagospodarowaniu terenu. W sytuacji, gdy z przepisów odrębnych, w rozumieniu art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego, wynikają ograniczenia w zagospodarowaniu, a zatem również w zabudowie sąsiednich nieruchomości, należy uznać, że dana nieruchomość znajduje się w obszarze oddziaływania planowanej inwestycji. Oznacza to, że jeżeli istnieją przepisy prawa materialnego, które nakładają na inwestora określone obowiązki czy ograniczenia związane z zagospodarowaniem i zabudową jego działki względem działki sąsiedniej, to tym samym właściciel (użytkownik wieczysty, zarządca) tejże działki jest stroną postępowania o pozwolenie na budowę i to niezależnie od tego, czy projekt budowlany w ocenie organu spełnia wymagania określone przepisami prawa materialnego oraz aktów wykonawczych i czy zachowane są odległości nakazane stosownymi przepisami prawa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OSK 391/13, CBOSA). Nadto, podnieść należy, iż wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu winno nastąpić, biorąc pod uwagę funkcję, formę, konstrukcję projektowanego obiektu i inne jego cechy charakterystyczne oraz sposób zagospodarowania terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanej inwestycji, uwzględniając treść nakazów i zakazów zawartych w przepisach odrębnych.
-GINB orzekając w niniejszej sprawie uwzględnił przywołane powyżej przepisy prawa. Przymiot strony wnioskodawcy organ ten analizował bowiem w kontekście art. 28 ust. 2 i art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego. Słusznie przy tym zauważył, że w każdym przypadku obszar oddziaływania obiektu (o których mowa w tych przepisach) musi być określony w oparciu o powszechnie obowiązujące przepisy prawa oraz, że samo subiektywne odczucie określonego podmiotu nie jest wystarczające do uznania, iż jego nieruchomość usytuowana jest w obszarze oddziaływania przedsięwzięcia. GINB prawidłowo bowiem dostrzegł, że od interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, czyli sytuację, w której dany podmiot jest co prawda bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy, jednakże nie może tego zainteresowania poprzeć przepisem prawa. W ocenie Sądu, GINB orzekając w sprawie przeprowadził również właściwą analizę celem ustalenia, czy skarżący ma interes prawny w kwestionowaniu orzeczenia Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...]. Organ odwoławczy uwzględnił przy tym wszystkie te okoliczności i przepisy prawa, które dla tej oceny mogłyby mieć jakiekolwiek znaczenie. Wziął pod uwagę w szczególności usytuowanie inwestycji względem działki należącej do skarżącego, a także charakter planowanej zabudowy i jej parametry.
-Zauważyć w tym miejscu należy, że skarżący zwrócił się o unieważnienie decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2010 r. wydanej w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr [...]w [...]. Skarżący, jak ustalono w toku postępowania, jest właścicielem działki o nr [...]w [...], tj. działki budowlanej bezpośrednio sąsiadującej z ww. inwestycją. Mając na względzie powyższe, a więc położenie działki skarżącego w stosunku do spornej zabudowy, charakter planowanej zabudowy (tj. przewidziany w decyzji sposób użytkowania projektowanego budynku – budynek mieszkalny jednorodzinny), i jej parametry, w tym zwłaszcza wysokość (a to - także w kontekście podnoszonego przez skarżącego zarzutu, związanego z zaprojektowaniem budynku o trzech kondygnacjach, zamiast dwóch, zgodnie z planem miejscowym), GINB prawidłowo -w ocenie Sądu- przyjął, iż sporne przedsięwzięcie nie ogranicza w zagospodarowaniu działki skarżącego. Dokonując takiej oceny GINB wskazał na przepisy, z których mogłyby ewentualnie wynikać ograniczenia w zagospodarowaniu nieruchomości wnioskodawcy w związku z planowaną inwestycją, tj. przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Dodać należy, że zgodnie z projektem zagospodarowania terenu, projektowany budynek usytuowany jest w odległości 6,01 m od granicy działki skarżącego. Znajduje się od strony północnej względem tej działki, a jego wysokość (zgodnie z opisem technicznym projektu budowlanego) wynosi 8,06 m. Powyższe, w ocenie Sądu, jedynie potwierdza prawidłowość analizy organu odwoławczego, tak w kontekście § 12 ust. 1 pkt 1 warunków technicznych (zgodnie z którym budynek z otworami należy sytuować w odległości co najmniej 4 m od granicy z sąsiednią działką budowlaną), jak i pozostałych przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r., w tym § 13, § 57 i 60 (które to dotyczą zapewnienie naturalnego oświetlenia w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi). Dostrzec przy tym trzeba, iż choć ww. rozporządzenie wykonawcze nie jest jedynym aktem prawnym, który należałoby brać pod uwagę analizując interes prawny w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego, to jednak z uwagi na charakter inwestycji występującej w tym przypadku (z którą nie wiążą się żadne dodatkowe uciążliwości i ograniczenia), ono w szczególności znajdowało tu zastosowanie.
-Reasumując, w ocenie Sądu, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał zgodne z przepisami prawa rozstrzygnięcie. W okolicznościach sprawy organ ten prawidłowo bowiem uznał, że brak jest podstaw do przyjęcia, aby planowana zabudowa w jakikolwiek sposób ograniczała zagospodarowanie nieruchomości skarżącego. Jednocześnie, wyjaśnić trzeba, iż organ ten ustalając w sprawie przymiot strony skarżącego nie mógł wziąć pod uwagę, w jaki sposób obecnie (tj. po zrealizowaniu), jest wykorzystywany budynek wybudowany na podstawie kwestionowanego pozwolenia na budowę. Decyzja ta dotyczy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Taki sposób użytkowania obiektu w tej decyzji określono, a wobec tego organ ustalając interes prawny skarżącego do kwestionowania tej decyzji, takie przeznaczenie spornego obiektu winien był wziąć pod uwagę. Kwestia zaś realizacji inwestycji zgodnie ze sporną decyzją i zatwierdzonym tą decyzją projektem budowlanym, czy też kwestia innego sposobu wykorzystywania tej inwestycji niż wynikający z ww. decyzji o pozwoleniu na budowę (a to – bez zezwolenia z art. 71 Prawa budowlanego), nie mogła wpłynąć na ww. ocenę, nie mogła również być przedmiotem niniejszego postępowania. Do oceny spornej inwestycji w ww. zakresie (tj. już po jej zrealizowaniu) właściwe są bowiem organy nadzoru budowlanego (a nie organy architektoniczno-budowlane).
W konsekwencji, Sąd nie podzielił zarzutów podniesionych w skardze, w tym dotyczącego art. 28 k.pa., który to w sprawie z przyczyn powyżej opisanych nie mógł stanowić jedynej podstawy prawnej dla ustalenia przymiotu strony wnioskodawcy. Dodatkowo, Sąd zauważa, iż zaskarżone orzeczenie spowodowane było brakiem przymiotu strony osoby żądającej stwierdzenia nieważności aktu administracyjnego. Tym samym w uzasadnieniu takiego orzeczenia organ zobligowany był, na podstawie art. 107 § 3 k.p.a., wyjaśnić motywy jakimi się kierował, ale tylko w kontekście interesu prawnego wnoszącego ww. żądanie. Nie mógł zaś w takiej sytuacji (tj. stwierdzając brak przymiotu strony u żądającego stwierdzenia nieważności), dokonać merytorycznej oceny sprawy, tj. zbadać kwestionowane orzeczenie w kontekście przesłanek z art. 156 § 1 k.p.a. Z tych też względów, rozstrzygnięcie organu odwoławczego wydane w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd uznał za zgodne z prawem, a zarzuty skargi wskazujące na naruszenia art. 156 czy art. 157 § 2 k.p.a. za chybione. Za całkowicie nieuzasadnione Sąd uznał zaś zarzuty dotyczące naruszenia w sprawie art. 145, art. 147, czy art. 150 i art. 154 k.p.a. Regulują one dwa zupełnie odmienne tryby nadzwyczajne; w tej sprawie zupełnie nie znajdowały one zastosowania.
Końcowo Sąd stwierdza, iż skarżący w toku postępowania administracyjnego nie wykazał własnego, indywidualnego interesu prawnego chronionego konkretnym przepisem prawa materialnego, który uzasadniałby jego uczestnictwo w postępowaniu w charakterze strony. Z okoliczności sprawy nie wynika natomiast, aby skarżący legitymował się interesem prawnym w sprawie. Przy czym podkreślić należy, iż interes prawny skarżącego w niniejszej sprawie nie może wynikać z art. 144 k.c. zawierającego zakaz dokonywania tzw. "immisji pośrednich" z własnej nieruchomości na inne nieruchomości ponad przeciętną miarę wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. W wyroku z dnia 28 kwietnia 2009 r. sygn. akt II OSK 12/08 Naczelny Sąd Administracyjny zauważył, że fakt immisji pośrednich z jednej nieruchomości na inną nie uzasadnia przyznania osobie poszkodowanej tymi niekorzystnymi oddziaływaniami przymiotu strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego. Stanowisko Sądu kasacyjnego przedstawione w ww. wyroku, Sąd I instancji orzekając w niniejszej sprawie w pełni podziela.
W tej sytuacji, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło