VII SAB/Wa 108/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 7 marca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi H. L. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanawia: odmówić przyznania H. L. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi H. L. zwrócił się o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku złożonego na urzędowym formularzu wynika, że we wspólnym gospodarstwie domowym ze skarżącym pozostaje żona. Skarżący wskazał, że na opłaty za energię elektryczną, wodę, odbiór ścieków, wywóz nieczystości, telefon, ubezpieczenie, TV wydaje miesięcznie ok. 850 zł. Ponadto H. L. podniósł, iż na leczenie przeznaczają wraz z żoną ok. 700 zł miesięcznie, na bieżące remonty ok. 450 zł, na środki czystości – ok. 150 zł, na benzynę, dojazd do poradni, pomoc osób trzecich w dojeździe do poradni, pomoc przy większych porządkach i zakupach – ok. 450 zł miesięcznie, a na opał - ok. 5000 zł rocznie. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Stosownie do art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy w zakresie częściowym (np. poprzez zwolnienie od kosztów sądowych) może być przyznane osobie fizycznej wówczas, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z treści powołanego przepisu wynika jednoznacznie, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do skorzystania z instytucji prawa pomocy. Wnosząc o przyznanie prawa pomocy strona musi więc uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem jej wniosku. W tym miejscu warto też zwrócić uwagę na treść art. 255 powołanej ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Na podstawie cytowanego przepisu art. 255 ustawy, pismem z dnia 27 stycznia 2012 r. wezwano H. L. do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku m.in. poprzez nadesłanie kserokopii decyzji o waloryzacji emerytury skarżącego i jego żony, udokumentowanie stałych miesięcznych wydatków związanych z opłatami za media, które skarżący oszacował na kwotę 850 zł, wydatków na leki oszacowanych na kwotę 700 zł oraz wydatków na bieżące remonty, wezwano też do nadesłania wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy. W odpowiedzi na pismo z dnia 27 stycznia 2012 r. skarżący nadesłał m.in. kserokopie decyzji o waloryzacji emerytur, z których wynika, że H. L. otrzymuje emeryturę w wysokości 1858 zł, natomiast jego żona – 1287 zł miesięcznie. Z nadesłanych dokumentów wynika, że poniesiona przez skarżącego opłata za energię elektryczną za okres od 21.12.11 r. do 22.02.12 r. wyniosła 576 zł, natomiast za okres od 5.10.11 r. do 21.12.11 r. – 620 zł (co daje w przeliczeniu miesięcznym kwotę ok. 250-290 zł). Skarżący dostarczył też dowody uiszczenia opłat za wodę na kwoty od 41 zł do 61 zł miesięcznie, a także dowody uiszczenia opłat na rzecz P. Sp. z o.o.: na kwotę 120,30 zł (obejmującą m.in. opłatę za wywóz śmieci za okres sierpień – wrzesień 2011 r.) oraz na kwotę 123,97 zł (obejmującą m.in. opłatę za wywóz śmieci za okres od października do grudnia 2011 r.). H. L. nadesłał ponadto dowody uiszczenia opłat na rzecz C. Sp. z o.o. na kwoty 37,90 zł miesięcznie, a także za usługi telekomunikacyjne: na rzecz T.S.A. na kwoty 32 – 35 zł miesięcznie, na rzecz P. S.A. na kwoty od 40 do 42 zł miesięcznie. H. L., pomimo wezwania zawartego w piśmie z dnia 27 stycznia 2012 r., nie udokumentował natomiast w żaden sposób wydatków na leki, które oszacował na kwotę 700 zł miesięcznie, a także wydatków na bieżące remonty, oszacowanych na kwotę 450 zł miesięcznie. Należy też wskazać, iż skarżący nie nadesłał wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy, podnosząc, że obydwoje z żoną chorują na ciężką infekcję dróg oddechowych i nie mogą wychodzić z domu. Tymczasem, jak już wskazano, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym jest uzależnione od wykazania przez nią, że nie jest ona w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Tak więc to na skutek wskazanych przez wnioskodawcę dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż nie jest on w stanie pokryć pełnych kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Odnosząc te uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że skarżący nie wykazał, iż w jego sytuacji zachodzi przesłanka określona w art. 246 ustawy. H. L. wraz żoną utrzymuje się ze świadczeń emerytalnych w łącznej wysokości 3145 zł miesięcznie, przy czym nie mają oni innych osób na utrzymaniu. Wprawdzie w złożonym wniosku skarżący wskazał na wysokie wydatki, do których zaliczył m.in.: wydatki związane z opłatami za media i ubezpieczeniem - 850 zł, wydatki na leczenie – ok. 700 zł, na bieżące remonty – ok. 450 zł, na środki czystości – ok. 150 zł, na benzynę, pomoc osób trzecich w dojeździe do poradni itp. – ok. 450 zł, to jednak ich nie udokumentował. Udokumentowane przez H. L. wydatki związane z opłatami za media wynoszą w przeliczeniu miesięcznym od ok. 450 zł do ok. 530 zł. Podkreślić trzeba, że skarżący nie odniósł się natomiast w żaden sposób do wezwania w zakresie udokumentowania wydatków na leki, które oszacował na kwotę 700 zł miesięcznie, a także wydatków na bieżące remonty, oszacowanych na kwotę 450 zł miesięcznie, nie nadesłał też wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy. Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane tylko wówczas, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Niewątpliwie konieczność zapłaty kosztów sądowych zawsze powoduje uszczerbek i ewentualnie konieczność ograniczenia innych wydatków, jednakże podkreślić trzeba, że zastosowanie instytucji przyznania prawa pomocy jest możliwe tylko w sytuacji powstania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu, nie zaś w przypadku powstania jakiegokolwiek uszczerbku. Zauważyć w tym miejscu należy, że w niniejszej sprawie wpis od skargi należny jest w wysokości 100 zł, również wysokość innych wpisów, które mogłyby się w tej sprawie pojawić w związku z ewentualnym wnoszeniem przez stronę środków odwoławczych od wydawanych w niej orzeczeń wynosiłaby 100 zł. Oceniając sytuację finansową skarżącego na podstawie złożonego wniosku i dodatkowych dokumentów nadesłanych w wykonaniu wezwania z dnia 27 stycznia 2012 r., mając jednocześnie na uwadze wysokość kosztów w niniejszej sprawie, uznano, iż H. L. nie wykazał, że poniesienie przez niego kosztów postępowania w niniejszej sprawie spowodowałoby uszczerbek w utrzymaniu koniecznym i uniemożliwiłoby zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Mając na uwadze powyższe okoliczności, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji postanowienia.