VII SAB/Wa 109/11

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 września 2011 r. po rozpoznaniu wniosku C. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi C. R. na bezczynność Ministra Zdrowia postanawia: odmówić C. R. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W dniu 16 sierpnia 2010 r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy C. R., w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wnioskodawczyni podała, że obecnie utrzymuje z zasiłku dla osób bezrobotnych w wysokości 890,60 złotych. Zakreśliła, że posiada mieszkanie o pow. 40 m ². Oświadczyła, że posiada oszczędności pieniężne w wysokości 8.000,00 złotych. Z wniosku wynika, że jest osobą chorą na chorobę nowotworową. Samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe. Zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2011 r. zwrócono się do wnioskodawczyni, o wskazanie w terminie 7 dni, czy podtrzymuje zawarte w piśmie z dnia 26 lipca 2011 r. oświadczenie o cofnięciu skargi, a jeśli tak to czy podtrzymuje, czy też cofa wniosek o przyznanie prawa pomocy. W dniu 12 września 2011 r. do Sądu wpłynęła odpowiedź wnioskodawczyni na powyższe w którym poinformowała, że podtrzymuje swoje oświadczenie zawarte w piśmie 26 lipca 2011 r. cofające skargę. Wnioskodawczyni nie poinformowała jednak, czy podtrzymuje złożony wniosek w zakresie przyznania prawa pomocy. Wobec braku oświadczenia, iż cofa taki wniosek, postanowiono go rozpoznać. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: W myśl art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) Podkreślić należy, że instytucja zwolnienia od kosztów sądowych ma charakter wyjątkowy, stosowana jest jedynie w przypadkach, gdy skarżący znajduje się w trudnej sytuacji materialnej i stanowi w istocie pomoc państwa dla osób , które z uwagi na ich trudną sytuację nie mogą uiścić kosztów sądowych, bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania, przy czym ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Przy spełnieniu przesłanek przewidzianych w wymienionym wyżej przepisie, Sąd może , ale nie musi przyznać wnioskowaną pomoc gdy uzna, że zachodzi taka potrzeba w świetle zapewnienia stronie realizacji zasady prawa do sądu ( por. postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2008 r., IGZ 173/08 opub. CBOIS). Uznanie oświadczenia za wystarczające dla przyznania prawa pomocy we wskazanym zakresie należy do Sądu, przy czym ocena sytuacji materialnej nie sprowadza się tylko do stwierdzenia, że skarżący uzyskuje lub nie uzyskuje dochodów, ale również polega na zbadaniu, czy posiada on majątek, oszczędności oraz czy posiada obiektywnie rozumianą zdolność do zdobycia potrzebnych środków finansowych. Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek, środki majątkowe, a w szczególności zaś posiada zgromadzone oszczędności pieniężne, to powinna partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania sądowego. Jednocześnie wskazać należy, że na tle dotychczasowych uregulowań w orzecznictwie i doktrynie ugruntowany został pogląd, iż zasadność wniosku o udzielenie prawa pomocy powinna być rozpatrywana zarówno pod kątem obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnej sprawie, jak i pod kątem możliwości finansowych strony. W odniesieniu do tego pierwszego aspektu wskazać należy, że skarżąca wycofuje wniesioną skargę, zatem na obecnym etapie postępowania nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych. Odnosząc się zaś do drugiego z nich tj. możliwości finansowych wnioskodawczyni to wskazać należy, że wnioskodawczyni wprawdzie jest osobą bezrobotną, jednakże pobiera zasiłek w wysokości 890,60 złotych miesięcznie oraz posiada oszczędności pieniężne w wysokości 8.000,00 złotych. W ocenie orzekającego posiadane zasoby finansowe w powyższej wysokości umożliwią skarżącej (jeśli oczywiście uzna to za konieczne na tym etapie postępowania) ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z własnych środków finansowych. Mając na względzie powyższe uznano, że nie zachodzą przesłanki do zastosowania wobec skarżącej prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 1 pkt 7 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji postanowienia.