VII SAB/Wa 115/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-10-26
Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Bogusław Cieśla, Joanna Gierak – Podsiadły
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej może dotyczyć działań faktycznych, takich jak odmowa przywrócenia zjazdu z drogi krajowej, jeśli organ nie jest właściwy do wydania decyzji administracyjnej w tej sprawie?Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej może dotyczyć wyłącznie przypadków określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a PPSA, czyli aktów i czynności podlegających kontroli sądu administracyjnego. Nie może ona dotyczyć działań faktycznych, jeśli organ nie jest właściwy do wydania decyzji administracyjnej w danej materii. W sytuacji, gdy organ nie ma podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej, a jedynie może wystosować pismo informujące o swoim stanowisku, zarzut bezczynności jest nieuzasadniony, a skarga niedopuszczalna.Stan faktyczny
Skarżąca S. M. L. wniosła skargę na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) w związku z odmową przywrócenia zjazdu z drogi krajowej nr [...] do jej nieruchomości. Skarżąca domagała się przywrócenia dostępu do drogi publicznej, uznania prawnego charakteru dotychczasowego dostępu oraz stwierdzenia naruszenia jej interesu prawnego przez przebudowę drogi. Organ administracji wskazał, że w przeszłości dojazd do działki odbywał się w warunkach samowoli, gdyż zarządca drogi nie udzielał zezwolenia na lokalizację zjazdu, a w dokumentacji projektowej nie został on uwzględniony. Organ podkreślił, że lokalizacja zjazdów z dróg krajowych klasy G jest ograniczona ze względów bezpieczeństwa ruchu drogowego.Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił odrzucić skargę jako niedopuszczalną i zwrócić skarżącej kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Protokolant st. ref. Katarzyna Zychora, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 października 2010 r. sprawy ze skargi S. M. L. na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...] postanawia: I. skargę odrzucić, II. zwrócić skarżącej S. M. L. kwotę 100 zł tytułem uiszczonego wpisu sądowego.
W dniu 15 lutego 2001 r. skarżąca S. M. L. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad bezczynność oraz wnosząc o zobowiązanie organu do:
- przywrócenia/zapewnienia dostępu nieruchomości rolnej, oznaczonej w ewidencji gruntów nr [...] obręb nr [...] F., do drogi publicznej, to jest drogi krajowej nr [...], celem umożliwienia wykonywania praw właścicielskich i użytkowania nieruchomości przyległej do drogi;
- uznanie, że dotychczasowy dostęp do drogi publicznej dla przedmiotowej nieruchomości (tj. przed przebudową drogi krajowej nr [...]) miał charakter prawny, w rozumieniu przepisów art. 29 ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych;
- stwierdzenie, że wykonana przez GDDKiA Oddział w [...] przebudowa drogi krajowej nr [...] na odcinku przylegającym do nieruchomości stanowiącej jej własność, narusza interes prawny skarżącej i zasady praworządności tj. art. 5 ust. 1pkt 8 i 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i art. 29 ust. 2 - ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Przed wniesieniem skargi do Sądu - od 30 listopada 2009 r. - skarżąca w korespondencji kierowanej do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w [...] oraz do Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w [...] zwracała się z wnioskiem o dyslokację przystanku autobusowego wraz z zatoką, wskazując że w wyniku przebudowy drogi krajowej nr [...] jej nieruchomość oznaczona nr [...] utraciła dostęp do drogi publicznej ( ww. nr [...]). Jednocześnie wskazywała, że nie występuje o wydanie decyzji na lokalizację zjazdu tylko o jego przywrócenie.
W toku korespondencji jaką organ prowadził ze skarżącą w listopadzie i grudniu 2009r. wynikało, iż w oparciu o dane z ewidencji zjazdów prowadzonej przez zarządcę drogi (Rejon Dróg we [...]), ustalono że w przeszłości dojazd do działki nr [...], musiał odbywać się w warunkach samowoli, gdyż zarządca drogi krajowej nr [...] nie udzielał zezwolenia na lokalizację tego zjazdu ani sam go nie wykonywał. Wobec faktu, iż zjazd nie był uwzględniony w dokumentacji projektowej to w następstwie przeprowadzonej w 2009 r. przebudowy drogi nie został odtworzony. Aktualnie dyslokacja przystanku autobusowego nie jest możliwa. Zatoka autobusowa powstała w miejscu istniejącego wcześniej przystanku autobusowego, a jej lokalizacja uwzględniała poprawę warunków bezpieczeństwa ruchu drogowego. Droga krajowa nr [...] na rozpatrywanym odcinku została zakwalifikowana zarządzeniem Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie klas istniejących dróg krajowych, do dróg głównych klasy G.
Zgodnie z § 9 ust 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie "w celu zapewnienia wymaganego poziomu bezpieczeństwa ruchu drogowego a drodze klasy G należy ograniczyć liczbę i częstość zjazdów przez zapewnienie dojazdu z innych dróg niższych klas ". Względy bezpieczeństwa ruchu drogowego na drogach krajowych przemawiają za tym, aby lokalizowanie zjazdów z takiej drogi miało miejsce wówczas, nie ma możliwości zapewnienia jakiegokolwiek innego dojazdu, bądź niemożliwe jest ustanowienie służebności drogi koniecznej na nieruchomościach sąsiednich.
Działka nr [...], z której, w wyniku podziału powstały dwie działki: nr [...] i należąca do skarżącej nr [...] posiadała dostęp do drogi niższej kategorii. Dokonujący podziału powinni wyznaczyć drogę służebną dla działki nr [...] ponieważ nie posiadała i nie posiada bezpośredniego zjazdu na drogę krajową nr [...].
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. (dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadku dotyczącym:
1. decyzji administracyjnych,
2. postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończących postępowanie, a także postanowień rozstrzygających sprawę co do istoty,
3. postanowień wydawanych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie,
4. innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa
4a. pisemnych interpretacji przepisów prawa podatkowego wydawanych w indywidualnych sprawach.
Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia określonych czynności proceduralnych, przewidzianych w obowiązujących przepisach prawa, nie wykonuje ich w terminie określonym przez te przepisy. W konsekwencji zarzut bezczynności może pojawić się wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do wydania np. decyzji lub innego aktu administracyjnego pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność ma bowiem na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu i rozstrzygnięcia określonej sprawy administracyjnej.
Strona wnosząca do organu administracji publicznej żądanie określonej treści ma prawo domagać się rozstrzygnięcia o jej prawach i obowiązkach na podstawie i w granicach zakreślonych obowiązującymi przepisami prawa, w tym regułami proceduralnymi oraz normami kompetencyjnymi wyznaczającymi zakres właściwości tego organu.
Zarzut bezczynności formułowany w skardze do sądu administracyjnego może dotyczyć wyłącznie przypadków określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, a zatem tych aktów i czynności, składających się na działalność administracji publicznej, które są zaskarżalne i podlegają kontroli Sądu Administracyjnego.
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej nie może zatem dotyczyć innych działań i czynności faktycznych, choćby organ był zobowiązany do ich wykonania w wyniku określonych zdarzeń lub wymagań przepisów prawa.
Skarżąca zarzuciła Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad (GDDKiA) bezczynność związaną z odmową przywrócenia zjazdu z drogi krajowej nr [...] do jej nieruchomości, w sytuacji gdy organ nie miał podstawy prawnej do wydania decyzji administracyjnej takiej treści, a jedynie mógł wystosować do skarżącej pismo informujące o jego stanowisku w sprawie. Należy podkreślić, że skarżąca nie występowała z wnioskiem o zezwolenie na lokalizację zjazdu, w której to materii organ jest kompetentny i mógłby wydać stosowną decyzję.
W sytuacji tak sformułowanych żądań jak wskazano to w korespondencji pisemnej oraz skardze do Sądu, podnoszona przez stronę bezczynność organu nie mieściła się w dyspozycji przepisu art. 3 § 2 pkt 8 powołanej ustawy. Korespondencja kierowana do organu była rozpoznawana zwykłym trybem pisemnym oraz na podstawie art. 238 § 1 k.p.a. Postępowanie w przedmiocie pozbawienia nieruchomości skarżącej dostępu do drogi publicznej zakończyło się zawiadomieniem organu z dnia 26 stycznia 2010r. o oddaleniu skargi.
Z powyższych względów skarga jako niedopuszczalna, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, podlegała odrzuceniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło