VII SAB/Wa 123/14

PostanowienieWSA w Warszawie2016-01-21

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Izabela Ostrowska, Krystyna Tomaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego, wynikające z subiektywnego przekonania strony o niesprawiedliwości składu orzekającego i jego ochronie bezprawia, stanowią wystarczającą podstawę do wyłączenia sędziego od orzekania?
Ratio decidendi
Subiektywne przekonanie strony o niesprawiedliwości składu orzekającego i jego ochronie bezprawia, bez wskazania konkretnych okoliczności obiektywnie budzących wątpliwości co do bezstronności sędziego, nie stanowi wystarczającej przesłanki do jego wyłączenia od orzekania. Strona ma obowiązek uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia, a nie tylko wyrazić swoje subiektywne odczucia.
Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie od orzekania w sprawie dotyczącej skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący argumentowali, że skład orzekający jest niesprawiedliwy i chroni bezprawie organu. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek D. W. i M. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariola Kowalska sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.) sędzia WSA Krystyna Tomaszewska po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku D. W. i M. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Agnieszki Wilczewskiej-Rzepeckiej, Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak i Ewy Machlejd w sprawie ze skargi D. W. i M. W. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego postanawia: oddalić wniosek D. W. i M. W. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Agnieszki Wilczewskiej-Rzepeckiej, Elżbiety Zielińskiej-Śpiewak i Ewy Machlejd D. i M. W. w dniu 29 grudnia 2015 r. złożyli pismo, w którym wnieśli o wyłączenie od orzekania w dniu 30 grudnia 2015 r. składu orzekającego. Motywując wniosek skarżący wskazali, że skład orzekający jest niesprawiedliwy i chroni bezprawie GINB w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 18 i art. 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.), wyłączenie sędziego od orzekania w sprawie sądowoadministracyjnej może nastąpić z mocy samej ustawy, bądź też na wniosek strony. Przyczyny wyłączenia z mocy ustawy zostały enumeratywnie wymienione w art. 18 tego aktu prawnego i stanowią katalog zamknięty. Tym samym, nie jest możliwym orzeczenie o wyłączeniu sędziego od orzekania w sprawie z mocy ustawy w przypadkach innych, niż przewidziane przez ustawodawcę. Przesłanką wyłączenia sędziego na podstawie art. 19 p.p.s.a. jest istnienie okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony zostały przez ustawodawcę jedynie ogólnie określone. W konsekwencji zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia postępowania przez sędziego. Zaznaczyć przy tym należy, że zgodnie z art. 20 p.p.s.a., strona składająca wniosek obowiązana jest wskazać i jednocześnie uprawdopodobnić przyczyny wyłączenia. Na stronie spoczywa zatem obowiązek wskazania przyczyny wyłączenia oraz powołania okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie tej przyczyny. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu, nie dającym pewności co do określonych faktów, a stanowiącym jedynie wiarygodność twierdzenia o nich. Ponieważ instytucja wyłączenia sędziego stanowi gwarancję konstytucyjnego prawa do bezstronnego sądu, rozpatrując wniosek sąd obowiązany jest nie tylko zbadać, czy ów szczególny stosunek osobisty rzeczywiście istnieje i czy występują podstawy wyłączenia, ale także, czy przytoczone okoliczności mogą budzić wątpliwości co do bezstronności sędziego i uzasadniać jego wyłączenie. Istotnym jest, że nie wszystkie stosunki osobiste ze stroną mogą uzasadniać wyłączenie sędziego od rozpoznania sprawy, lecz tylko takie, które na podstawie obiektywnych okoliczności mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności. Zgodnie ze stanowiskiem Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, w przypadku, gdy w danej sprawie zachodzi uzasadnione przypuszczenie braku bezstronności sędziego, stanowisko strony w tej kwestii jest ważne, ale nie decydujące. Istotne w tej mierze jest natomiast to, czy przypuszczenie jest obiektywnie zasadne (por. decyzja ETPC z dnia 11 maja 1999 r., sygn. 33642/96, LEX nr 41089). Zaznaczyć również należy, że w celu wyjaśnienia charakteru stosunków osobistych łączących sędziego ze stroną, w myśl art. 22 § 2 p.p.s.a. ustawodawca nałożył na sędziego, którego dotyczy wniosek o wyłączenie, obowiązek złożenia w tym zakresie stosownych wyjaśnień. Z treści oświadczeń złożonych przez sędziów będących w składzie orzekającym w dniu 30 grudnia 2015 r. tj. Agnieszkę Wilczewską-Rzepecką, Elżbietę Zielińską-Śpiewak i Ewę Machlejd wynika, że z żadną ze stron postępowania w sprawie VII SAB/Wa 123/14 nie występują okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywoływać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego, nie zachodzą również ustawowe przesłanki wynikające z art. 18 p.p.s.a. Zdaniem Sądu, podnoszone przez stronę skarżącą zarzuty nie wywołują uzasadnionych wątpliwości, co do bezstronności sędziów i w konsekwencji nie uzasadniają ich wyłączenia. Samo przeświadczenie strony, że skład orzekający jest niesprawiedliwy i chroni bezprawie, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej wyłączenie sędziów na podstawie art. 19 p.p.s.a., tym bardziej, że strona skarżąca może kwestionować orzeczenia wydawane przez Sąd za pomocą środków odwoławczych. W ocenie Sądu, skoro strona skarżąca nie wskazała wystarczających przyczyn, które uzasadniałyby zastosowanie określonych w ustawie środków prawnych, wniosek nie mógł zostać uwzględniony. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 22 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło