VII SAB/Wa 14/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd (spr), , Sędzia WSA Mirosława Kowalska, Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Joanna Piątek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2008 r. sprawy ze skargi J.Z. na bezczynność Wojewody [...] zobowiązuje Wojewodę [...] do wydania decyzji w przedmiocie wniosku J.Z. z dnia 30 października 2006 r. o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...] sierpnia 2005 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę w terminie 1 miesiąca od dnia doręczenia akt organowi. VII SAB/Wa 14/08 UZASADNIENIE Starosta [...], działając na podstawie art. 28, 33 ust. 1, 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U z 2003 r. Nr 207, poz. 2016) decyzją z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...] udzielił Zakładowi Energetycznemu [...] Teren S.A, Rejon Energetyczny [...] pozwolenia na budowę napowietrznej linii energetycznej 15 kV, przebudowę stacji transformatorowej, kablowo-napowietrznych linii energetycznych 0, 4 kV (na działkach nr ew. [...], [...], [...], [...], [...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...],[...]) wraz z przyłączami i złączami w miejscowości M., gmina W. Następnie ten sam organ, działając w oparciu o art. 123, art. 145 § 1 pkt 8, art. 147, art. 149 i art. 150 kodeksu postępowania administracyjnego [ ustawy z dnia 14.06.1960 r. (DZ. U z 2000 r. nr 98 poz. 1071 z późn. zm.) zwanej dalej kpa.], postanowieniem z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] r. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie udzielenia pozwolenia na budowę napowietrznej linii energetycznej w M. W wyniku wznowienia postępowania Starosta [...], decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...] uchylił decyzję z dnia [...] sierpnia 2005 r., nr [...] o pozwoleniu na budowę napowietrznej linii energetycznej w M. w związku z tym że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyliło decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2004 r. nr [...] o lokalizacji celu publicznego, która była podstawą dla wydania decyzji Starosty [...] o pozwoleniu na budowę. Wobec nie wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r., Starosta [...], decyzją z dnia [...] września 2006 r., nr [...], działając na podstawie art. 105 § 1 kpa umorzył postępowanie administracyjne w przedmiocie pozwolenia na budowę napowietrznej linii energetycznej, uzasadniając to faktem bezprzedmiotowości postępowania. W dniu 26 października 2006 r. (data wpływu wniosku do organu 30 października 2006 r. ) J.Z., właściciel działki nr ew. [...] w M. złożył wniosek do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...], nr [...] o pozwoleniu na budowę, który to wniosek został przekazany postanowieniem z [...] listopada 2006 r. nr [...] o przekazaniu wniosku organowi właściwemu, czyli Wojewodzie [...] W kolejnych wnioskach J.Z. z dnia 20 marca 2007 r. i z dnia 16 października 2007 r. znalazło się powtórzenie zarzutów odnośnie pozwolenia na budowę oraz ponaglenie co do wydania przez właściwy organ decyzji stwierdzenia nieważności kwestionowanego pozwolenia na budowę. W odpowiedzi Wojewoda [...] pismem z dnia [...] czerwca 2007 r. poinformował, że składane wnioski o stwierdzenie nieważności decyzji są bezprzedmiotowe. Kolejnym pismem, nazwanym skargą z dnia 16 października 2007 r. i złożonym do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji za pośrednictwem Wojewody [...] J.Z. wskazał na bezczynność Wojewody [...]. Pismo to zostało potraktowane przez Ministra jako zażalenie na niezałatwienie sprawy wniesione w trybie art. 37 § 1kpa i zgodnie z właściwością przekazane do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego jako organu wyższego stopnia w stosunku do Wojewody [...]. W odpowiedzi na zażalenie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie zajął jednoznacznego stanowiska. Stwierdził że, Wojewoda [...] podjął działania zmierzające do rozpatrzenia wniosków J.Z., a z tego wynika, że nie można mu zarzucić bezczynności. Jednocześnie wskazał, że Wojewoda [...] jako organ wojewódzki administracji architektoniczno-budowlanej powinien zająć stanowisko w formie decyzji administracyjnej w kwestii braku podstaw do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego w związku z wnioskami J.Z. Organ zwrócił się do Wojewody [...] o podjęcie w tym celu stosownych czynności, przesyłając odpis pisma skierowanego do skarżącego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Wojewody [...] złożył J.Z., zarzucając po raz kolejny organowi brak wydania decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o pozwoleniu na budowę linii energetycznej ( w oparciu o którą inwestor wyciął na jego działce drzewa kolidujące z inwestycją. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej odrzucenie, zarzucając bezzasadność żądania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem oraz trafności wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły wobec czego skarga została uwzględniona. Co istotne w przedmiotowej sprawie, organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia ( art. 12 kpa). Realizacja zasady ogólnej szybkości postępowania jest zagwarantowana przepisami określającymi terminy załatwienia sprawy (art. 35 kpa) oraz środkami obrony przed bezczynnością organów administracji publicznej (art. 37 § 1 kpa) (...)/vide komentarz do art. 12, Barbara Adamiak, Janusz Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2006 r. /. O bezczynności organu administracji publicznej możemy mówić gdy organ w ustalonym terminie nie wydaje merytorycznego rozstrzygnięcia w stosownej formie, ale także wtedy gdy nie dokonuje czynności, które warunkują merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Rozpatrując skargę na bezczynność Wojewódzki Sąd Administracyjny ogranicza się do kontroli trzech przesłanek: czy skarga została wniesiona w sprawie o której mowa w art. 3 § 2 pkt. 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz. 1270 ze zm.), czy strona wyczerpała środki przewidziane w art. 37 § 1 kpa, czy zwłoka w wydaniu decyzji przekroczyła terminy określone w art. 35 kpa Przepis art. 35 kpa nakłada na organ mający załatwić sprawę obowiązek działania bez zbędnej zwłoki, co należy rozumieć jako generalną wskazówkę dotyczącą załatwiania wszystkich spraw w postępowaniu administracyjnym w taki sposób, by nie tylko dochować terminów wynikających z kodeksu, ale by w miarę możliwości załatwiać sprawy w terminach krótszych. Należy więc termin miesięczny i dwumiesięczny (w sprawie szczególnie skomplikowanej) dla organu pierwszej instancji oraz miesięczny dla organu odwoławczego (art. 35 § 3) traktować jako terminy maksymalne. W niebudzącym wątpliwości co do treści żądania piśmie z dnia 30.08.05 r. J.Z. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] nr [...] o pozwoleniu na budowę z dnia 3.08.2005 r. Pismo zostało skierowane do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który postanowieniem z dnia [...].11.2006 r. na podstawie art. 65 § 1 kpa przekazał wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Starosty [...] z dnia [...].08.2005 r. według właściwości zgodnie z art. 157 § 1 kpa Wojewodzie [...]. Wniosek o stwierdzenie nieważności J.Z. ponawiał w kolejnych pismach skierowanych do Wojewody [...] w dniach 20.03.2007 r. i 16.10.2007 r. Według art. 157 § 3 kpa. wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wymaga uprzedniej kontroli ze strony organu administracji, czy zachodzą przesłanki formalnoprawne warunkujące jego dopuszczalność. Na podstawie tego przepisu organ orzeka co do niedopuszczalności z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności. Odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji nie jest jedynie czynnością materialno-techniczną, lecz ma formę decyzji ze wszystkimi jej następstwami procesowymi. Decyzja wydana na podstawie tego przepisu jest wynikiem oceny zdolności do działania w sprawie osoby wnoszącej podanie, legitymacji strony, wykazania tego, że nie istnieje decyzja której ważność należy poddać ocenie. Postępowanie wyjaśniające poprzedzające odmowne wszczęcia może dotyczyć jedynie kwestii formalnych np. czy żądanie zostało wniesione przez legitymowany podmiot, mający zdolność do czynności prawnych. Nie może ono natomiast dotyczyć wyjaśnienia kwestii czy przyczyny nieważności decyzji rzeczywiście miały miejsce (wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 lutego 2007 r., sygn. IISA/Wa 2234/06). Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpatrując zażalenie J.Z. złożone w trybie art. 37 § 1 kpa (mylnie nazwane skargą) winien uznając zażalenie za uzasadnione wyznaczyć dodatkowy termin załatwienia sprawy. Tymczasem pismo organu wyższego stopnia z dnia 30.11.2007 r zawiera sprzeczność, bowiem z jednej strony Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdza, że Wojewodzie [...] "nie można zarzucić bezczynności" lecz jednocześnie zaznacza "że organ aby dochować zasad wynikających z kpa powinien zająć stanowisko odnośnie braku podstaw do wszczęcia postępowania nadzwyczajnego (...) w formie decyzji administracyjnej". Do dnia wyroku Wojewoda [...] decyzji w tym przedmiocie nie wydał, stąd pozostawanie organu w bezczynności nie budzi wątpliwości. Uznając skargę na bezczynność za zasadną Sąd zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 149 i 286 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U nr 153, poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w wyroku.