VII SAB/Wa 142/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi T. G. i Z. G. na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie rozpatrzenia odwołania I. stwierdza, że bezczynność w sprawie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, II. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących T. G. i Z. G. kwotę 100 (słownie sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Pismem z dnia [...] listopada 2015 r. Z. G. i T. G. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Zarzucili, że organ do dnia wniesienia skargi nie rozpatrzył złożonego przez nich w dniu [...] czerwca 2015 r. odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...], którą organ stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją organu powiatowego nr [...] z dnia [...] grudnia 2014 r., zobowiązującą H. K. i J. K. do przedłożenia dokumentacji powykonawczej, obejmującej powykonawczą inwentaryzację budowlaną oraz inwentaryzację powykonawczą geodezyjną budynku "biegalni dla koni" znajdującego się na terenie nieruchomości położonej przy ul. [...] w [...]. Skarżący wnieśli o ukaranie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego za bezczynność w prowadzeniu postępowania oraz o zwrot kosztów sądowych. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że w dniu [...] czerwca 2015 r. PINB [...] przekazał odwołanie T. G. i Z. G. od decyzji organu I instancji nr [...] z dnia [...] czerwca 2015 r., jednakże przy piśmie przekazującym ww. odwołanie przesłał jedynie część akt administracyjnych dotyczących przedmiotowej sprawy w postaci tzw. teczki zastępczej, zawierającej w głównej mierze kserokopie dokumentów z ostatniego etapu postępowania. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia [...] lipca 2015 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wypożyczenie kompletnych akt administracyjnych organu powiatowego, powołując się na sygn. akt VII SAB/Wa 3/15. Pismem z dnia [...] lipca 2015 r. WSA w Warszawie poinformował organ, że na obecnym etapie postępowania sądowego w sprawie o sygn. akt VII SAB/Wa 42/15 akta nie mogą zostać wypożyczone i zostaną one zwrócone po jego zakończeniu. W dniu [...] grudnia 2015 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że akta administracyjne organu powiatowego w dalszym ciągu znajdują się w dyspozycji sądu administracyjnego, przy czym zostały one przełożone po raz kolejny do akt sądowych innej sprawy – do sprawy VII SA/Wa 1659/15. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zwrócił uwagę, że w sprawie dotyczącej budynku biegalni dla koni przez T. G. i Z. G. nieustannie wnoszone są liczne i różnego rodzaju środki zaskarżenia w stosunku do podjętych w tej sprawie orzeczeń administracyjnych oraz sposobu działania organów nadzoru budowlanego, co wymaga ich rozpatrywania przez organy nadzoru budowlanego różnych szczebli oraz sąd. Równolegle inicjowane są przez skarżących postępowania sądowoadministracyjne w przedmiocie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania przez organy nadzoru budowlanego. Organ podkreślił, że akta administracyjne znajdują się od dłuższego czasu w dyspozycji WSA w Warszawie i w związku z wpływem kolejnych skarg T. G. i Z. G. są przekładane do kolejnych akt sądowych, co ma negatywny wpływ na sprawne działanie organów nadzoru budowlanego w tej sprawie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że ze względu na trudności w uzyskaniu akt administracyjnych postanowił zająć stanowisko w ramach postępowania odwoławczego, mając do dyspozycji tzw. teczkę zastępczą akt I instancji. W dniu [...] grudnia 2015 r. decyzją nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie odwoławcze od decyzji organu powiatowego nr [...] w zakresie odwołania wniesionego przez T. G., natomiast decyzją nr [...] wydaną w tym samym dniu, po rozpatrzeniu odwołania Z. G., utrzymał w mocy decyzję PINB [...] nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje m.in., w myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Podstawowym celem postępowania sądowego ze skargi na bezczynność organu administracji publicznej jest ochrona strony przed nieuzasadnioną zwłoką organu w załatwieniu sprawy administracyjnej i zobligowanie organu do załatwienia sprawy, przy czym przez "załatwienie sprawy administracyjnej" należy rozumieć - w świetle art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - wydanie decyzji kończącej postępowanie, chyba, że przepisy kodeksu stanowią inaczej. Zgodnie z art. 12 § 1 i § 2 Kpa organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia, a sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. Realizacji wyrażonej w powyższym przepisie zasady szybkości postępowania służą przepisy określające terminy załatwienia sprawy. Stosownie do treści art. 35 § 3 Kpa załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. W art. 35 § 5 Kpa ustawodawca przewidział jednocześnie, iż do terminów określonych w przepisach poprzedzających nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Podkreślić jednocześnie należy, iż przy rozpatrywaniu skargi na bezczynność organu administracji publicznej sąd orzeka biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny istniejący w dacie wydawania orzeczenia. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, iż [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego prowadząc postępowanie odwoławcze od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] niewątpliwie uchybił wskazanym wyżej przepisom, określającym terminy załatwiania spraw administracyjnych. Z analizy akt administracyjnych sprawy wynika, że odwołanie T. G. i Z. G. od ww. decyzji wpłynęło do organu odwoławczego w dniu [...] czerwca 2015 r. i do dnia wniesienia niniejszej skargi nie zostało przez organ rozpatrzone. Jednakże już po wniesieniu przez T. G. i Z. G. skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie doszło do wydania aktu, którego brak spowodował wystąpienie ze skargą na bezczynność. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał bowiem w dniu [...] grudnia 2015 r. decyzję nr [...], którą umorzył postępowanie odwoławcze w zakresie dotyczącym odwołania T. G., a także decyzję nr [...], którą – po rozpoznaniu odwołania Z. G. – utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...]. W związku z tym, w realiach niniejszej sprawy stwierdzić trzeba, że z uwagi na wydanie przez organ odwoławczy ww. decyzji niemożliwym stało się zobowiązanie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego do rozpatrzenia odwołania skarżących i wydania decyzji w wyznaczonym terminie, co uzasadniało umorzenie postępowania w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu. Załatwienie przez organ sprawy administracyjnej, prowadzące do umorzenia postępowania w zakresie zobowiązania do wydania decyzji, nie zwalnia jednak Sądu z obowiązku rozpoznania skargi na bezczynność organu w pozostałym zakresie objętym dyspozycją art. 149 p.p.s.a., a mianowicie w zakresie stwierdzenia, czy bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a) oraz w zakresie ewentualnego wymierzenia organowi grzywny (art. 149 § 2 p.p.s.a.). Oceny stopnia naruszenia prawa dokonuje się w świetle całokształtu okoliczności sprawy. Przy ocenie, czy stwierdzona bezczynność była rażąca, czy też nie, znaczenie będą miały zatem działania organu w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania), stopień przekroczenia terminów oraz okoliczności, które spowodowały zwłokę organu. Rozpoznając niniejszą sprawę w powyższym zakresie Sąd uznał, że zaistniała w sprawie bezczynność [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa. Należy mieć bowiem na uwadze, iż organ na skutek zbiegu inicjowanych przez skarżących postępowań toczących się przed organami nadzoru budowlanego oraz przed sądem administracyjnym nie dysponował kompletnymi aktami sprawy, co nie pozwalało mu na załatwienie sprawy w terminach określonych przepisami prawa. Organ odwoławczy podejmował działania w celu uzyskania pozostających w dyspozycji Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie akt sprawy, lecz były one bezskuteczne, akta te bowiem niezbędne były do zakończenia kolejnych inicjowanych przez T. G. i Z. G. postępowań toczących się przed Sądem. W ocenie Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy nie sposób zatem zarzucić organowi, że jego bezczynność miała charakter rażący. W konsekwencji zaś niestwierdzenia rażącego naruszenia prawa, Sąd nie znalazł podstaw do wymierzenia [...] Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego grzywny. O kosztach postępowania obejmujących wpis od skargi orzeczono na podstawie art. 200 ustawy.