VII SAB/Wa 29/18
PostanowienieWSA w Warszawie2018-08-20
Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykazała istotnego pogorszenia swojej sytuacji finansowej od czasu wydania poprzedniego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy w tym zakresie?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostało umorzone, ponieważ strona była już reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych został odrzucony, ponieważ strona nie wykazała istotnego pogorszenia swojej sytuacji finansowej od czasu wydania poprzedniego postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy w tym zakresie. Wzrost dochodów strony oraz ogólnikowe wskazanie na przyszłe koszty leczenia nie stanowiły podstawy do zmiany wcześniejszego rozstrzygnięcia.Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Postanowieniem z dnia 15 grudnia 2017 r. przyznano jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, a odmówiono zwolnienia od kosztów sądowych. Nowy wniosek dotyczył zmiany postanowienia w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Strona wskazała na wzrost dochodów oraz konieczność poniesienia kosztów leczenia stomatologicznego.Rozstrzygnięcie
1. umorzono postępowanie w przedmiocie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. odmówiono zmiany pkt 2 postanowienia z dnia 15 grudnia 2017 r.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 20 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi T. M. na bezczynność Wójta Gminy [...] w zakresie objętym postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] maja 2017 r. znak [...] postanawia: 1. umorzyć postępowanie w przedmiocie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, 2. odmówić zmiany pkt 2 postanowienia z dnia 15 grudnia 2017 r.
[...] składając w dniu 2 lipca 2018 r. wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku złożył jednocześnie na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje:
Wobec złożenia przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, zauważyć trzeba, że postanowieniem z dnia 15 grudnia 2017 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w niniejszej sprawie (pkt 1 postanowienia). Okręgowa Rada Adwokacka w [...] pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącego wyznaczyła adw. [...].
[...] reprezentowany jest zatem przez profesjonalnego pełnomocnika, rozpoznawanie wniosku skarżącego w zakresie ustanowienia adwokata jest więc zbędne. To zaś prowadzić musi do umorzenia w tym zakresie postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy, na podstawie art. 249a ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 z późn. zm.), zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
W odniesieniu natomiast do wniosku skarżącego z dnia 2 lipca 2018 r. w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych zauważyć trzeba, że postanowieniem z dnia 15 grudnia 2017 r., po rozpoznaniu wcześniejszego wniosku skarżącego, referendarz sądowy odmówił przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (pkt 2 postanowienia).
W takiej sytuacji kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych należy traktować jako wniosek o zmianę pkt 2 postanowienia z 15 grudnia 2017 r. w trybie art. 165 ustawy, który to przepis stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy.
Jak wynika z powołanego przepisu, orzeczenie w przedmiocie prawa pomocy może być zatem zmienione, musi jednak nastąpić zmiana okoliczności sprawy - stanu majątkowego strony i jej możliwości płatniczych, które stanowiły podstawę wcześniejszego orzeczenia. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy może być zatem uwzględniony wówczas, gdy nastąpiło istotne pogorszenie sytuacji materialnej wnioskodawcy.
Z treści wniosku złożonego w dniu 2 lipca 2018 r. wynika, że [...] prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z dochodów z tytułu emerytury wraz z dodatkiem pielęgnacyjnym w wysokości 1870 złotych miesięcznie. Skarżący zaznaczył, że obecnie przechodzi bardzo kosztowne leczenie stomatologiczne, leczenie w ramach NFZ nie przyniosło rezultatów. Wskazał, że koszty leczenia w najbliższym czasie to kwota 4500 zł.
W ocenie referendarza sądowego [...] nie wykazał żadnych okoliczności, które stanowiłyby podstawę do zmiany pkt 2 postanowienia z 15 grudnia 2017 r., którym odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Jak bowiem wynika z aktualnie rozpoznawanego wniosku, wzrosła wysokość dochodów, z których skarżący się utrzymuje (poprzednio [...] deklarował dochody z tytułu emerytury w wysokości 1580 zł, obecnie wskazał, że emerytura wynosi 1870 zł).
Dokonując oceny kolejnego wniosku skarżącego stwierdzić zatem trzeba, że [...] nie wykazał, aby w okresie pomiędzy złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy rozpoznanego postanowieniem z dnia 15 grudnia 2017 r., a wnioskiem z dnia 2 lipca 2018 r., nastąpiło istotne pogorszenie jego sytuacji finansowej, które nie pozwala mu aktualnie na poniesienie kosztów sądowych w niniejszej sprawie.
W takiej sytuacji brak jest więc podstaw do zmiany postanowienia z dnia 15 grudnia 2017 r. w zakresie dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.
Za zmianą pkt 2 postanowienia z 15 grudnia 2017 r. nie przemawia ogólnikowy argument wskazujący na konieczność poniesienia w bliżej nieokreślonym czasie kosztów leczenia stomatologicznego w deklarowanej wysokości 4500 zł.
W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 165 w zw. z art. 246 oraz art. 249a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło