VII SAB/Wa 36/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Groński po rozpoznaniu w dniu 7 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi H. H. na bezczynność Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie przyznania renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy i dodatku pielęgnacyjnego postanawia: odrzucić skargę H. H. Pismem z dnia 2 listopada 2010 r. H. H. wniósł skargę na opieszałość i przewlekłość Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przedmiocie uznania całkowitej niezdolności do pracy, oraz przyznania dodatku pielęgnacyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.) zgodnie, z którą sądy administracyjne, w zakresie swej właściwości, sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej. Z uwagi na przedmiot skargi Sąd uznał, iż przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy należy w pierwszej kolejności ocenić, czy skarga należy do właściwości sądu administracyjnego. Art. 3 § 2 i 3 p.p.s.a. określa kognicję sądów administracyjnych, wskazując katalog aktów prawnych i czynności z zakresu administracji publicznej, które mogą być przedmiotem skargi. Stosownie do treści tego przepisu, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a oraz w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Podkreślenia w tym miejscu wymaga, iż nie wszystkie sprawy dotyczące relacji o charakterze administracyjnym (publicznoprawnym) zostały poddane przez ustawodawcę kognicji sądów administracyjnych. Istnieją bowiem od tej zasady wyjątki, mające swoje umocowanie w przepisach rangi ustawowej. Z treści art. 180 § 1 k.p.a. wynika, iż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych stosuje się przepisy tego kodeksu, ale tylko wówczas, gdy przepisy szczególne dotyczące ubezpieczeń nie ustalają odmiennych zasad postępowania w tych sprawach. Takimi szczególnymi przepisami są regulacje zawarte w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst: Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 ze zm., zwana dalej u.o.s.u.s.), która w art. 83 ust. 2 ustanawia regułę zaskarżania do sądu powszechnego decyzji podejmowanych przez organ rentowy w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. W ustawie tej zawarta jest także regulacja odnosząca się do bezczynności organów. Zgodnie z brzmieniem art. 83 ust. 2 u.o.s.u.s. od decyzji Zakładu przysługuje odwołanie do właściwego sądu w terminie i na zasadach określonych przepisami kodeksu postępowania cywilnego. Zgodnie zaś z ust. 3 powołanego przepisu odwołanie do sądu przysługuje również w razie niewydania decyzji w terminie 2 miesięcy, licząc od dnia zgłoszenia wniosku lub innego roszczenia. Kwestie właściwego sądu reguluje Kodeks postępowania cywilnego, który w art. 4778 § 1 wskazuje, iż w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość sądów rejonowych, właściwy jest sąd okręgowy. Oceniając przedmiot zaskarżenia z punktu widzenia powołanych przepisów należy wskazać, iż skarga H. H., nie należy do kognicji sądów administracyjnych. W odniesieniu do decyzji wydawanych w indywidualnych sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, a taką jest sprawa w przedmiocie uznania całkowitej niezdolności do pracy oraz przyznania dodatku pielęgnacyjnego, oraz orzekania w zakresie bezczynności organów, co do zasady właściwy będzie sąd powszechny. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.