VII SAB/Wa 48/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), , Sędzia WSA Ewa Machlejd, Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, Protokolant ref. staż. Magdalena Bąba, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2015 r. sprawy ze skargi J. B. na bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta I. umarza postępowanie w zakresie dotyczącym zobowiązania Rzecznika Praw Pacjenta do wydania w określonym terminie aktu; II. stwierdza, że bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od Rzecznika Praw Pacjenta na rzecz skarżącego J. B. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga J. B. z dnia 3 marca 2015 r. na bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta w przedmiocie uchybienia terminowi rozpatrzenia sprawy określonemu w art. 35 kpa i nie wykonania czynności przewidzianych w art. 36 kpa, w której skarżący domagał się zobowiązania organu do: 1) wykonania czynności kontrolnych przewidzianych w art. 52 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw pacjenta przy udziale strony i jej pełnomocnika w terminie 7 dni, 2) przeprowadzenia rozprawy administracyjnej i w jej ramach przeprowadzenie wskazanych przez skarżącego dowodów zgodnie z wnioskiem przesłanym w dniu 10 lutego 2015 r. w terminie 30 dni, 3) wszczęcia postępowania w sprawie zbiorowego naruszania praw pacjenta przez Samodzielny Publiczny Centralny Szpital Kliniczny w W., 4) zakończenia postępowania w sprawie skargi wniesionej przez J. B. oraz postępowania w sprawie zbiorowego naruszenia praw pacjenta w terminie 60 dni od zwrotu akt z prawomocnym wyrokiem Sądu, 5) stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z naruszeniem prawa i naruszenie prawa było rażące, 6) zwolnienia skarżącego z kosztów sądowych w całości i zasądzenia zwrotu poniesionych kosztów sądowych, 7) zasądzenia kosztów zastępstwa procesowego w oparciu o dwukrotną stawkę minimalną przewidzianą dla tego rodzaju spraw powiększoną o VAT łącznie w wysokości 590,40 zł. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że w dniu 27 stycznia 2015 r. złożył do Rzecznika Praw Pacjenta wniosek o wszczęcie postępowania wyjaśniającego w związku z naruszeniem prawa pacjenta do dostępu do dokumentacji medycznej na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta, dalej "upp", oraz podjęcie postępowania wyjaśniającego w tej sprawie, tzn. podjęcie czynności przewidzianych w art. 51 pkt 1 ustawy, a ze względu na stan zdrowia oraz znaczenie dokumentacji medycznej, do której dostęp chciałby uzyskać, wniósł również o podjęcie czynności przewidzianych w art. 52 ust. 1 pkt 1 tej ustawy. W odpowiedzi na skargę Rzecznik Praw Pacjenta wniósł o oddalenie skargi w całości z uwagi na jej bezzasadność, bowiem decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów przez Szpital, twierdząc, że wskazane przez J. B. we wniosku z dnia 27 stycznia 2015 r. okoliczności nie uprawdopodobniają pozbawienia lub ograniczenia zbiorowych praw pacjentów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), dalej "ppsa", skarga na bezczynność organu administracji publicznej przysługuje w sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia oraz w tych sprawach, w których mogą być wydawane akty inne niż decyzje i postanowienia lub podejmowane czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Zgodnie z art. 161 § 1 ppsa, sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania (1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę, (2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania, (3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. Stosownie zaś do art. 149 ppsa, sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 ppsa zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu albo do dokonania czynności, zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego, a contrario, wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi. Jeśli zatem do daty orzekania przez sąd, organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, wyda akt lub podejmie czynność, której domagała się strona, to przestaje on tkwić w bezczynności. Postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie jego bezczynności staje się więc bezprzedmiotowe i dlatego podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008 r. I OPS 6/08, i wyrok z dnia 20 stycznia 2009 r. II OSK 812/08). W niniejszej sprawie, jak wynika z akt sprawy, Rzecznik Praw Pacjenta dokonał czynności, jakiej domagał się skarżący. W związku z informacjami przekazanymi przez J. B. w dniu 27 stycznia 2015 r., Rzecznik Praw Pacjenta wszczął postępowanie wyjaśniające w przedmiocie ustalenia, czy doszło do naruszenia prawa pacjenta – J. B. – do dostępu do dokumentacji medycznej. Pismem z dnia 2 lutego 2015 r. Rzecznik Praw Pacjenta zwrócił się do Szpitala z prośbą o odniesienie się do przedstawionej sprawy, szczególnie w zakresie podniesionych przez J. B. kwestii związanych z udostępnianiem dokumentacji medycznej, wyjaśnienie od Szpitala otrzymał w piśmie z dnia 24 lutego 2015 r., natomiast pismem z dnia 27 marca 2015 r. zawiadomił wnioskodawcę – J. B. o przedłużeniu terminu na załatwienie jego sprawy; nowy termin zakończenia postępowania został wyznaczony do dnia 27 kwietnia 2015 r. Po wniesieniu przez skarżącego skargi na bezczynność, a przed jej rozpoznaniem przez Sąd, Rzecznik Praw Pacjenta decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stosowania praktyk naruszających zbiorowe prawa pacjentów przez Szpital, twierdząc, że wskazane przez J. B. we wniosku z dnia 27 stycznia 2015 r. okoliczności nie uprawdopodobniają pozbawienia lub ograniczenia zbiorowych praw pacjentów. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, brak jest podstaw do zobowiązania Rzecznika Praw Pacjenta do rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 27 stycznia 2015 r., bowiem wniosek ten został przez Rzecznika Praw Pacjenta już rozpoznany - decyzją z dnia [...] kwietnia 2015 r. Rozpoznanie wniosku przez organ oznacza, że organ przestał tkwić w bezczynności, co czyni bezprzedmiotowym niniejsze postępowanie sądowoadministracyjne, a zatem podlega ono umorzeniu. Dla uznania bezprzedmiotowości postępowania sądowego w sprawie bezczynności organu bez znaczenia jest natomiast, czy podjęte rozstrzygnięcie jest oceniane przez skarżącego jako prawidłowe, bowiem w ramach skargi na bezczynność organu nie jest dopuszczalne badanie sprawy w aspekcie merytorycznej poprawności wydanej decyzji. Decyzja ta może podlegać ewentualnej kontroli w ramach odrębnego postępowania sądowoadministracyjnego, po wyczerpaniu przez stronę przysługującego jej środka zaskarżenia. Stwierdzić jednakże należy, że wykonanie żądanej czynności czy wydanie żądanego aktu przed rozpoznaniem przez sąd skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, stosownie do art. 149 § 1 ppsa nie powoduje, że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa. Sąd, stwierdzając w sprawie niniejszej, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa uznał, że nie zaistniały w sprawie żadne okoliczności, które usprawiedliwiałyby naruszenie zasady szybkości postępowania wyrażonej w art. 12 kpa, i rozwiniętej w art. 35 tej ustawy, bowiem Samodzielny Publiczny Centralny Szpital Kliniczny w W. odpowiedzi udzielił organowi pismem, które wpłynęło do organu w dniu 24 lutego 2015 r., natomiast Rzecznik Praw Pacjenta pismem dopiero z dnia 27 marca 2015 r. poinformował wnioskodawcę o przedłużeniu terminu na załatwienie sprawy - do dnia 27 kwietnia 2015 r. Sąd nie uznał jednakże za zasadne wymierzenia organowi grzywny, o czym mowa w art. 149 § 2 ppsa, bowiem wniosek [...] został rozstrzygnięty decyzją organu z dnia [...] kwietnia 2015 r. Zdaniem Sądu wystarczające w niniejszej sprawie jest stwierdzenie, że bezczynność Rzecznika Praw Pacjenta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze, Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 oraz art. 149 § 1a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ppsa.