VII SAB/Wa 49/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-04-02

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokatowi wyznaczonemu z urzędu w celu sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej przysługuje wynagrodzenie, jeśli przesłana stronie opinia nie zawiera analizy prawnej i nie odnosi się do argumentacji sądu?
Ratio decidendi
Adwokatowi wyznaczonemu z urzędu do sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie przysługuje wynagrodzenie, jeśli przesłana stronie opinia nie zawiera analizy prawnej, nie odnosi się do argumentacji sądu ani nie wyjaśnia stronie powodów odstąpienia od działań. Taka opinia nie może być uznana za faktyczne udzielenie pomocy prawnej w rozumieniu przepisów.
Stan faktyczny
Skarżąca A. C. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji. Sąd odrzucił skargę. Następnie ustanowiono dla skarżącej adwokata z urzędu, którym został adwokat M. Z. Adwokat M. Z. przesłał skarżącej pismo zatytułowane "opinia o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej", po czym zwrócił się o przyznanie wynagrodzenia za nieopłaconą pomoc prawną. Sąd uznał, że przesłane pismo nie stanowiło opinii w rozumieniu przepisów i odmówił przyznania wynagrodzenia.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania adwokatowi M. Z. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. Z. o przyznanie wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi A. C. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. w sprawie o znaku: [...] postanawia: odmówić przyznania adw. M. Z. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2014 r. odrzucił skargę A. C. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w M. w sprawie o znaku [...]. Postanowieniem z dnia 2 października 2014 r. przyznano A. C. prawo pomocy poprzez ustanowienie adwokata. Na tej podstawie, po wystąpieniu Sądu do Okręgowej Rady Adwokackiej w Warszawie, pełnomocnikiem skarżącej wyznaczony został adw. M.Z.. W dniu 26 stycznia 2015 r. do sprawy wpłynęło pismo adw. M.Z. z dnia 15 stycznia 2015 r., zatytułowane "opinia o braku podstaw do sporządzenia skargi kasacyjnej w sprawach VII SAB/Wa 44-51/14", w którym zawarto wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej. Pismem z dnia 2 lutego 2015 r. wezwano adw. M. Z. do wykazania, w terminie 7 dni, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została doręczona A. C.. Przy piśmie z dnia 24 lutego 2015 r. adw. M. Z. przedłożył odpis pisma z dnia 15 stycznia 2015 r. skierowanego do A. C., wraz z potwierdzeniem jego nadania na adres skarżącej. W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.) wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W myśl § 18 ust. 1 pkt 2 lit. b Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 461) stawka minimalna w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji wynosi za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50 % stawki minimalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam adwokat w drugiej instancji - 75 % tej stawki, w obu przypadkach nie mniej niż 120 zł. Podkreślenia wymaga, że przewidziany w art. 29 ust. 1 Prawa o adwokaturze obowiązek Skarbu Państwa ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu dotyczy pomocy "udzielonej", a zatem powstaje w przypadku podjęcia przez adwokata czynności związanych bezpośrednio z udzieleniem pomocy stronie, dla której został on wyznaczony. Udzielenie pomocy prawnej przez pełnomocnika powinno zmierzać bezpośrednio do poprawy lub ochrony sytuacji prawnej osoby, której udzielana jest pomoc (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 17 września 2012 r. II FZ 727/12 Lex nr 1221331, z dnia 18 października 2007 r. II FZ 515/07 Lex nr 1011762, z dnia 28 maja 2013 r. II FZ 303/13 Lex nr 1318936, wyrok WSA w Białymstoku z dnia 28 lutego 2008 r. II SA/Bk 835/07 Lex nr 479299, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 stycznia 2010 r. I FSK 1648/08 Lex nr 593654). W orzecznictwie akcentuje się, iż ze względu na opłacanie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu ze środków publicznych sąd / referendarz sądowy ma zarazem uprawnienie, jak i obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona. Odnośnie kwestii pomocy prawnej udzielanej stronie w postępowaniu przed sądem w drugiej instancji wskazuje się, że o ile w przypadku sporządzenia skargi kasacyjnej fakt udzielenia pomocy prawnej z urzędu wynika z wniesienia skargi kasacyjnej do sądu, o tyle w przypadku opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wyrazem udzielenia pomocy prawnej jest opinia sporządzona na piśmie i doręczona przez pełnomocnika stronie. Opinię bowiem sporządza się dla strony i w jej interesie. Podkreśla się jednocześnie, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinna wyrażać stanowisko jej autora, zawierające ocenę prawną danego stanu faktycznego, z odniesieniem się do argumentacji Sądu, zawartej w uzasadnieniu zapadłego w sprawie orzeczenia (por. postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 września 2014 r. IV SAB/Wa 130/14 Lex nr 1510867, z dnia 21 grudnia 2010 r. I SA/Wa 1794/08 Lex nr 765213, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 sierpnia 2011 r. II OZ 711/11). Zauważyć wobec tego trzeba, że pismo z dnia 15 stycznia 2015 r., które pełnomocnik wysłał do skarżącej (a którego odpis przedłożył w Sądzie przy piśmie z dnia 24 lutego 2015 r.) nie zawiera jakiejkolwiek analizy treści postanowienia Sądu z dnia 20 sierpnia 2014 r. i merytorycznej argumentacji wskazującej na brak możliwości wzruszenia tego postanowienia. Treść pisma ogranicza się do zacytowania przepisu art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz stwierdzenia, że żadna z przesłanek określonych w tym przepisie nie zachodzi w niniejszej sprawie, nie ma ono zatem charakteru opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Jak już wskazano, opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej jest sporządzana dla strony i w jej interesie, dlatego też pełnomocnik powinien swoje stanowisko na tyle szczegółowo uzasadnić i wyjaśnić, aby strona wiedziała, dlaczego odstępuje on od podjęcia określonych działań i mogła się tym samym przekonać co do słuszności takiego stanowiska. Z tych względów stwierdzić trzeba, że brak jest podstaw do przyznania adw. M. Z. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, skoro przesłane przez pełnomocnika do A. C. pismo nie może być potraktowane jako opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Należy ponadto zauważyć, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej powinna być sporządzona i przedstawiona stronie niezwłocznie, tak aby umożliwić jej podjęcie ewentualnych czynności prowadzących do zabezpieczenia jej praw i możliwości dochodzenia ich przed sądem (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 marca 2009 r. III SA/Łd 39/08 Lex nr 1074153, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2008r. sygn. akt I OZ 910/08 Lex nr 532021, postanowienie z dnia 4 października 2010 r. I SA/Lu 140/09 Lex nr 763306). | | | | Jak wynika z akt niniejszej sprawy Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie pismem z dnia 17 listopada 2014 r. poinformowała adw. M. Z. o wyznaczeniu go pełnomocnikiem A. C.. Z kolei Sąd pismem z dnia 25 listopada 2014 r. (które zostało doręczone w dniu 27 listopada 2014 r.) poinformował adw. M. Z. o stanie sprawy. Zauważyć trzeba, że wyznaczony pełnomocnik dopiero pismem z dnia 15 stycznia 2015 r., wysłanym do strony w dniu 23 stycznia 2015 r. poinformował skarżącą, że nie znalazł podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Ta okoliczność dodatkowo uzasadnia stanowisko, iż brak jest w niniejszej sprawie możliwości uznania, że doszło do udzielenia skarżącej pomocy prawnej, która mogłaby stanowić podstawę do przyznania wynagrodzenia w oparciu o art. 250 p.p.s.a. Z uwagi na powyższe, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz. 270), orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło