VII SAB/Wa 84/13

WyrokWSA w Warszawie2013-12-30

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Bogusław Cieśla, Małgorzata Miron

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy bezczynność organu administracji publicznej w sprawie wykonania robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia ustaje w momencie wydania przez organ decyzji merytorycznej, nawet jeśli nastąpiło to po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Wydanie przez organ administracji publicznej decyzji merytorycznej po wniesieniu skargi na bezczynność wyłącza możliwość uwzględnienia tej skargi przez sąd administracyjny, ponieważ bezczynność musi istnieć w dacie rozpoznawania skargi. W takim przypadku sąd umarza postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, ale może stwierdzić, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, a także orzec grzywnę na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa złożyła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w sprawie wykonania robót budowlanych bez pozwolenia. Organ I instancji nałożył obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem, ale decyzja została uchylona przez organ II instancji i przekazana do ponownego rozpatrzenia. Po upływie kolejnych terminów Wspólnota złożyła skargę na bezczynność. Po wniesieniu skargi, organ wydał nową decyzję nakładającą obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem. Sąd rozpoznał sprawę, uwzględniając stan faktyczny i prawny na dzień zamknięcia rozprawy.
Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, wymierzył organowi grzywnę w kwocie 500 zł oraz zasądził od organu na rzecz Wspólnoty zwrot kosztów postępowania w kwocie 340 zł.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.), , Sędzia WSA Bogusław Cieśla, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant spec. Katarzyna Ławnik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 grudnia 2013 r. sprawy ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] I. umarza postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. wymierza Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego [...] grzywnę w kwocie 500 (pięćset) złotych, IV. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] na rzecz Wspólnoty Mieszkaniowej [...] w [...] kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 18 lipca 2013 r. Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] skargę na bezczynność tego organu w sprawie wykonania bez wymaganego prawem pozwolenia robót budowlanych w lokalu użytkowym budynku przy [...] w [...]. W uzasadnieniu skargi wskazała, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nałożył na Polski Związek [...] obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych przeprowadzonych w lokalu użytkowym przy [...] w [...]. Wspólnota Mieszkaniowa [...] w [...] złożyła odwołanie od tej decyzji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] uchylił decyzję organu powiatowego z dnia [...] grudnia 2012 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Pismem z dnia 18 marca 2013 r. Wspólnota złożyła do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zażalenie na bezczynność organu I instancji i wezwała do usunięcia naruszenia prawa. Organ odwoławczy uznał zażalenie i wyznaczył dodatkowy 60-dniowy termin na załatwienie sprawy. Termin ten minął 26 czerwca 2013 r. Skarżąca Wspólnota podniosła, że do dnia złożenia skargi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nie wydał rozstrzygnięcia i pozostaje w bezczynności. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podnosząc, iż rozstrzygnięcie przedmiotowej sprawy zależy od zajęcia stanowiska przez inny organ – [...] Konserwatora Zabytków, który nie wydał jeszcze opinii, o czym poinformowano stronę oraz wyznaczono nowy termin załatwienia sprawy. Z uwagi na upływający termin zawieszono postępowanie w sprawie. Pismem z dnia 16 października 2013 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] poinformował Sąd o wydaniu w dniu [...] października 2013 r. decyzji nr [...] o nałożeniu na Polski Związek [...] obowiązku doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych przeprowadzonych w lokalu użytkowym przy [...] w [...]. Do pisma załączono kopię tej decyzji. W piśmie procesowym z dnia 6 września 2013 r. skarżąca wniosła o wymierzenie organowi grzywny w kwocie 3000 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego przepisu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola ta obejmuje, w myśl art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy administracji publicznej w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a ustawy. Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale mimo zaistnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub nie podjął stosownej czynności. Zgodnie z art. 149 p.p.s.a., uznając skargę na bezczynność organu, sąd zobowiązuje ten organ do wydania w terminie aktu lub dokonania czynności. Sąd może orzec tylko o obowiązku podjęcia stosownego rozstrzygnięcia w sprawie, nie ustala natomiast przyczyn dotychczasowej opieszałości organu. W ramach skargi na bezczynność nie można rozstrzygać kwestii merytorycznych i określać w jaki sposób powinna być rozpatrzona sprawa w postępowaniu administracyjnym. Sąd administracyjny rozpoznając skargę na bezczynność organu administracji publicznej nie może nakazywać organowi wydania decyzji, postanowienia lub podjęcia czynności określonej treści. Uwzględnienie skargi na bezczynność organu jest wyłączone w przypadku wydania decyzji, podjęcia stosownego rozstrzygnięcia niezależnie od tego, czy nastąpiło to w terminie określonym w kodeksie postępowania administracyjnego. Podkreślić jednocześnie należy, iż przy rozpatrywaniu skargi na bezczynność organu administracji publicznej sąd orzeka biorąc za podstawę stan prawny i faktyczny istniejący w chwili zamknięcia rozprawy poprzedzającej wydanie orzeczenia, a nie w chwili złożenia skargi. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że już po wniesieniu skargi w niniejszej sprawie, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] wydał w dniu [...] października 2013 r. decyzję nr [...] nakładającą na Polski Związek [...] obowiązek doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem robót budowlanych przeprowadzonych w lokalu użytkowym przy [...] w [...]. Wydanie przez organ ww. decyzji wyłącza możliwość uwzględnienia skargi wniesionej na bezczynność organu. Bezczynność organu musi bowiem istnieć w dacie rozpoznawania skargi przez sąd administracyjny. Sąd nie może zobowiązać Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] do załatwienia sprawy, która w dniu orzekania została już załatwiona, zatem w tym zakresie postępowanie sądowe podlega umorzeniu. Niewątpliwie jednak do chwili złożenia skargi organ pozostawał bezczynny. Po uchyleniu w dniu [...] stycznia 2013 r. przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji organu I instancji, do dnia złożenia skargi, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] nie wydał żadnego rozstrzygnięcia mimo uznania zażalenia na jego bezczynność za zasadne i wyznaczenia dodatkowego terminu. Niemniej Sąd nie stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 k.p.a. można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] jeszcze przed uwzględnieniem zażalenia w trybie art. 37 k.p.a. poinformował stronę o przeprowadzeniu w dniu 6 maja 2013 r. oględzin stanu faktycznego robót budowlanych oraz wystąpił do [...] Konserwatora Zabytków o zajęcie stanowiska co do prowadzonych robót; brak opinii organu konserwatorskiego był następnie podstawą do zawieszenia postępowania. O czynnościach tych zawiadamiał stronę postępowania. Wskazać również należy, że Sądowi z urzędu znane są okoliczności związane z bardzo dużą ilością spraw prowadzonych przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...]. Wskutek tego nastąpiło przekroczenie terminu rozpatrzenia sprawy wynikającego z art. 35 § 3 k.p.a., ale po części usprawiedliwione, Sąd orzekł grzywnę w kwocie 500 zł działając na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. umorzył postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, na podstawie art. 149 § 1 zdanie drugie p.p.s.a., orzekł jak w punkcie II sentencji wyroku, natomiast w pkt III sentencji na podstawie 149 § 2 p.p.s.a. O kosztach postępowania (pkt IV sentencji) orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło