VII SAB/Wa 92/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Bożena Więch-Baranowska, Sędzia WSA, Sędziowie { WSA Izabela Ostrowska (spr.), Tadeusz Nowak, Protokolant Piotr Zawadzki, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 stycznia 2005 r. sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w przedmiocie bezczynności organu I. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. do podjęcia czynności zgodnie z Ustawą z dnia 17 czerwca 1996 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 110/2002 poz. 968 z późn. zm.) zmierzających do wykonania obowiązku nałożonego na E. i Z. K. decyzją PINB w W. z dnia [...] grudnia 2000 roku – w terminie 30 dni od uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia i zwrotu akt organowi. II. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. na rzecz skarżącej J. K. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. VII SAB/Wa 92/04 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. Nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) oraz art. 104 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98 poz. 1071 za zm.) nakazał E. i Z. K. dokonać rozbiórki wybudowanego samowolnie budynku gospodarczo -garażowego na działce nr. [...] położonej we wsi K. Gm. Ł. Od decyzji tej odwołał się Z. K., wnosząc ojej uchylenie. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lipca 2001 r. Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji podniósł, że realizując przedmiotowy obiekt inwestorzy naruszyli art. 28 Prawa budowlanego, stanowiący, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Zdaniem organu II instancji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. słusznie uznał budowę za samowolną i nakazał inwestorom rozbiórkę wybudowanego obiektu na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Z. K. domagając się jej uchylenia. Naczelny Sąd Administracyjny na mocy wyroku z dnia 23 maja 2003 r. (sygnatura akt IV SA 3057/01) oddalił skargę Z. K. na decyzje [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] lipca 2001 r. Nr [...]. Sąd administracyjny uznał, że zaskarżonej decyzji nie można postawić zarzutu naruszenia prawa. Podzielił stanowisko jakie w sprawie zajęły ograny administracji. Pismem z dnia 10 września 2003 r. J. K. zwróciła się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., w związku z wydaniem wyroku w sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, o podjęcie działań w celu wyegzekwowania nakazu rozbiórki. W dniu 8 kwietnia 2004 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. wysłał do E. i Z. K. upomnienie, w którym wezwał do wykonania w terminie siedmiu dni nakazu rozbiórki orzeczonego decyzją z dnia [...] grudnia 2000 r. nr [...], bowiem obowiązek wykonania rozbiórki stał się wymagalny w dniu 23 września 2003 r. Pismem z 20 maja 2004 r. Z. K. zawiadomił organ nadzoru budowlanego o rozpoczęciu rozbiórki przedmiotowego budynku gospodarczo — garażowego. W dniu 21 października 2004 r. przeprowadzone zostały oględziny wykonania decyzji nakazującej rozbiórki. W toku czynności stwierdzono, że zobowiązany rozpoczął rozbiórkę budynku i do dnia oględzin rozebrał część połaci dachowej oraz ścian zewnętrznych. Rozbiórkę, zgodnie z oświadczeniem Z. K. rozpoczęto zgodnie z zawiadomieniem złożonym do powiatowego inspektora, lecz z uwagi na zły stan zdrowia zobowiązanego rozbiórka została przerwana. W chwili kontroli przeprowadzane były dalsze prace rozbiórkowe. Skargę do Sądu Administracyjnego na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie egzekucji nakazu rozbiórki złożyła w dniu 13 września 2004 r. J. K.. Skarżąca podniosła, że kilkakrotnie pisała pisma ponaglające w tej sprawie. Złożyła również w dniu 1 kwietnia 2004 r. zażalenie w trybie art, 37 K.p.a. na bezczynność organu I instancji do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego. Podniosła, że termin określony w upomnieniu minął, a organ nie podjął żadnych dalszych kroków przewidzianych prawem w celu wyegzekwowania decyzji. Skarżącej taki stan przynosi ujemne następstwa w postaci niszczenia ogrodzenia poprzez to, ze samowolnie wybudowany budynek pozbawiony jest rynien co powoduje opadanie wody deszczowej wprost na ogrodzenie skarżącej. W odpowiedzi na skargę organ stwierdził, że po wysłaniu upomnienia Z. K. złożył pismo informujące o przystąpieniu do rozbiórki, co potwierdziły oględziny przeprowadzone w dniu 21 października 2004 r. Dodał również, że obecnie prace rozbiórkowe są kontynuowane , co stwierdzono podczas oględzin. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Rozpatrując skargę na bezczynność, Wojewódzki Sąd Administracyjny ogranicza się do kontroli, czy skarga został wniesiona w sprawie, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), czy strona wyczerpała środki przewidziane w art. 37 § 1 kpa oraz czy zwłoka w załatwieniu sprawy przekroczyła terminy określone w przepisach prawa. Zgodnie z zasadą określoną w art. 12 K.p.a. organy administracji publicznej są zobowiązane do szybkiego załatwienia sprawy, natomiast zgodnie z art. 84 ust 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane do podstawowych obowiązków organów nadzoru budowlanego należy kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego. Powołane przepisy wymagają od organów przedsiębrania wszelkich dostępnych kroków przewidzianych przez prawo do szybkiego i zgodnego z prawem załatwienia sprawy. Zgodnie z art. 15 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2002 r. Nr 110 poz. 968 ze zm.) egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia. Zdaniem Sądu, organ administracyjny jest w bezczynności, nie tylko wtedy gdy nie podejmuje merytorycznych rozstrzygnięć, ale także wtedy gdy nie dokonuje czynności, które warunkują merytoryczne rozpatrzenie sprawy. W niniejszej sprawie nie ma wątpliwości, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pozostaje w bezczynności, bowiem nie prowadził skutecznego postępowania i nie doprowadził do realizacji czynności egzekucyjnych przewidzianych prawem. Po wydaniu wyroku przez Naczelny Sąd Administracyjny z dnia 23 maja 2003 r. w sprawie dotyczącej nakazu rozbiórki organ nie podjął żadnych czynności pomimo pisma J. K. z dnia 10 września 2003 r. wzywającego do rozpoczęcia egzekucji administracyjnej. Dopiero 8 kwietnia 2004r. organ wydał zobowiązanemu upomnienie w celu wyegzekwowania obowiązku zobowiązujące w terminie siedmiu dni do dokonania rozbiórki. Z. K. otrzymał upomnienie w dniu 20 kwietnia 2004 r. Po miesiącu nadesłał do organu zawiadomienie o rozpoczęciu w dniu 15 maja 2004 r. rozbiórki przedmiotowego budynku. Zdaniem Sądu organ już w tym momencie miał możliwości, a więc i obowiązek, podjąć działania określone w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji zapewnia organowi szereg instrumentów prawnych zastosowanie których służy do realizacji obowiązków przewidzianych w prawomocnie orzeczonych decyzjach. Do instrumentów tych należą grzywna w celu przymuszenia, wykonanie zastępcze czy przymus bezpośredni. W niniejszej sprawie żaden z środków prawnych nie został zastosowany. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. podał w odpowiedzi na skargę, że po wysłaniu upomnienia dokonał oględzin w dniu 21 października 2004 r. Oględziny te zostały przeprowadzone ponad pół roku po upomnieniu i wykazały prowadzenie rozbiórki. Organ w odpowiedzi na skargę zamieścił stwierdzenie, na podstawie oględzin ze prace rozbiórkowe są kontynuowane. Zdaniem Sadu nie ma podstaw do takiego stwierdzenia, gdyż nie znajduje ono odzwierciedlenia w aktach sprawy. Tym bardziej nie może przesądzać o tym, że organ podejmował skuteczne działania w sprawie. Należy raczej przyjąć, wbrew twierdzeniom zobowiązanego, ze rozbiórka została rozpoczęte dopiero przed dokonaniem oględzin ewentualnie po zgłoszeniu o rozpoczęciu rozbiórki po czym na dług, okres została przerwana. Trudno uznać by stan zdrowia Z. K. przez okres około pół roku był na tyle zły, aby nie mógł on dokonać nakazanych czynności, poprzestając na powierzchownych pracach. Sąd w tej sytuacji dał wiarę oświadczeniu skarżącej, że prace rozbiórkowe zostały wszczęte przed dokonaniem oględzin. Okoliczności te świadczy że organ zaniedbał nadzorowanie sprawy, co skutkowało jego bezczynnością. Ponadto zdaniem Sądu nie ulega wątpliwości, że oględziny na przedmiotowej działce były następstwem wniesienia skargi do Sądu Administracyjnego. Skarżąca w dniu 31 marca 2004 r. złożyła w trybie art. 37 § 1 K.p.a. skargę na bezczynność organu I instancji do [...] Inspektora Nadzoru Budowlanego tym samym wyczerpała tryb zażalenia do organu wyższego stopnia, który stanowi niezbędną przesłankę do rozpatrywania sprawy przez sąd administracyjny. Z tych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W. pozostaje w bezczynności, me podjął bowiem czynności przewidzianych przez ustawę o postępowano egzekucyjnym w administracji, które mogłyby doprowadzić do realizacji nałożonego obowiązku. Z uwagi na powyższe Sąd na podstawie art. .49 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) uwzględnił skargę na bezczynność i zobowiązał Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. do podjęcia czynności egzekucyjnych zmierzających do wykonania nałożonego na E. i Z. K. obowiązku w terminie 30 dni od uprawomocnienia się niniejszego orzeczenia. Ponadto na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w pkt II wyroku o zwrocie kosztów postępowania sadowego.