VII SAB/Wa 93/16

WyrokWSA w Warszawie2017-05-11

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Ewa Machlejd, Maria Tarnowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd administracyjny powinien umorzyć postępowanie w sprawie skargi na bezczynność organu, jeśli organ wydał decyzję po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpoznaniem przez sąd?
Ratio decidendi
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu, ponieważ organ wydał decyzję po wniesieniu skargi, ale przed jej rozpoznaniem przez sąd, co uczyniło postępowanie bezprzedmiotowym. Jednocześnie sąd stwierdził, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, wymierzył organowi grzywnę i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżących.
Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę, zarzucając naruszenie terminów do załatwienia sprawy trwające ponad 7 lat od wydania decyzji Wojewody. Skarżący domagali się zobowiązania organu do wydania decyzji, stwierdzenia bezczynności z rażącym naruszeniem prawa, wymierzenia grzywny oraz przyznania sumy pieniężnej i zwrotu kosztów. Starosta wniósł o oddalenie skargi, wskazując na omyłkowe zarchiwizowanie dokumentów i podjęcie działań po otrzymaniu skargi. Sąd stwierdził bezczynność organu, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Starosty do wydania aktu. Stwierdzono, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Wymierzono Staroście grzywnę w wysokości 3000 zł. Oddalono wniosek o przyznanie od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej. Zwrócono skarżącym kwotę po 100 zł tytułem zwrotu wpisów sądowych. Zasądzono od Starosty na rzecz skarżących solidarnie kwotę 1791 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka (spr.), Sędziowie sędzia WSA Ewa Machlejd, sędzia WSA Maria Tarnowska, po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 maja 2017 r. sprawy ze skargi G. W., J. C., P. K. na bezczynność Starosty [...] I. umarza postępowanie sądowe w zakresie zobowiązania Starosty [...] do wydania aktu, II. stwierdza, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, III. wymierza Staroście [...] grzywnę w wysokości 3000 zł (trzy tysiące złotych), IV. oddala wniosek o przyznanie od organu na rzecz skarżących sumy pieniężnej, V. zwraca ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżącym G.W., J. C., P.K. kwotę po 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu uiszczonych wpisów sądowych od skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania, VI. zasądza od Starosty [...] na rzecz skarżących G. W., J. C., P.K. solidarnie kwotę 1791 zł (jeden tysiąc siedemset dziewięćdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. G.W., J. C., P. K. pismem z dnia [...] października 2016 r. złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na niezałatwienie sprawy w terminie i przewlekłe prowadzenie postępowania przez Starostę [...]. Organowi zarzucili naruszenie art. 12 w związku z art. 35 § 1 i § 3 oraz art. 36 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm., zwana dalej k.p.a.), poprzez naruszenie terminów do załatwienia sprawy oraz bezczynność w jej rozpoznaniu trwającą przeszło 7 lat, tj. od dnia wydania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. Skarżący wnieśli o: 1) zobowiązanie Starosty [...] do wydania decyzji w sprawie, w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku i zwrotu akt administracyjnych do organu, 2) stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania oraz że bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3) wymierzenie grzywny organowi w pełnej wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.), 4) przyznanie od organu na rzecz każdego ze skarżących w wysokości maksymalnej, tj. połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. – sumy pieniężnej w kwocie po 18.917.30 zł, 5) zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw każdemu ze skarżących, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że Burmistrz Miasta i Gminy Ł. decyzją z dnia [...] kwietnia 1997 r., nr [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił Z. J. pozwolenia na rozbudowę hurtowni materiałów budowlanych o część magazynową i łącznik na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w D. przy ul. [...], gmina Ł.. Po rozpatrzeniu wniosku inwestora z dnia [...] czerwca 2006 r. Starosta [...] decyzją z dnia [...] września 2006 r., nr [...], zmienił ww. decyzję w części dotyczącej zatwierdzenia projektu budowlanego i zatwierdził projekt budowlany zamienny rozbudowy hurtowni materiałów biurowych o część magazynową wraz z łącznikiem socjalno-biurowym na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w D. przy ul. [...]. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2007 r. adresowanym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego mieszkańcy ul. [...] w D., gmina Ł. i właściciele gruntów sąsiednich w stosunku do inwestycji, wnieśli o cofnięcie decyzji o pozwoleniu na rozbudowę wskazując, iż pozwolenie na rozbudowę zostało wydane w oparciu o warunki zabudowy [...] z dnia [...] kwietnia 2006 r. UMiG Ł., które są niezgodne ze starym planem zagospodarowania w części zabudowy niskiej a mianowicie do 12 m oraz zwrócili się o sprawdzenie poprawności procedury powiadamiania sąsiadów, co do poszczególnych etapów postępowania administracyjnego (...). Ww. pismo przekazane postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...] (kolejne egzemplarze przekazane postanowieniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., nr [...]) Staroście [...] do rozpatrzenia zgodnie z kompetencjami zostało potraktowane jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej, co spowodowało wszczęcie w dniu [...] maja 2007 r. postanowieniem nr [...] postępowania w sprawie wznowienia postępowania dotyczącego zatwierdzenia projektu zamiennego i wydania pozwolenia na rozbudowę budynku hurtowni materiałów biurowych o część magazynową wraz z łącznikiem na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w D. przy ul. [...], zakończonego wydaniem decyzji Starosty [...] z dnia [...] września 2006 r., nr [...]. Następstwem postępowania prowadzonego w trybie wznowieniowym było wydanie przez Starostę [...], na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., decyzji z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...], umarzającej postępowanie wszczęte w ww. sprawie pozwolenia na rozbudowę hurtowni materiałów biurowych. Od ww. decyzji odwołali się w terminie ustawowym: P.K., P.M., G. W., M.R., J. U. i B. U., A.i A. G., H. i P.B., a w miejsce niektórych stron postępowania weszli następcy prawni. Po rozpatrzeniu przedmiotowego odwołania, Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 2009 r., nr [...], uchylił decyzję ww. decyzję Starosty [...] z dnia 26 czerwca 2007 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Do dnia złożenia niniejszej skargi organ I instancji nie rozpoznał ponownie sprawy, dlatego też pozostaje w rażącej bezczynności oraz w związku z rozstrzygnięciem Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. pozostaje w rażącej przewlekłości. Skarżący zaznaczyli, że okoliczność bezczynności oraz przewlekłości postępowania wywodzą z braku doręczenia im rozstrzygnięcia w sprawie ich wniosku o wznowienie postępowania oraz z uwagi na oficjalną informację jaką otrzymali od organu I instancji - pismo z dnia [...] i [...] lipca 2016 r., w której organ I instancji w odpowiedzi na wniosek o dostęp do informacji publicznej stwierdza, iż decyzja nr [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. Starosty [...] została wyeliminowana z obrotu prawnego, natomiast zgodnie z wnioskiem o dostęp do informacji publicznej i zakresem tego wniosku, organ nie wskazuje jakiegokolwiek zakończenia tego postępowania. W ocenie skarżących, wymierzona organowi grzywna w najwyższej wysokości określonej przepisami, będzie adekwatna do stwierdzonych naruszeń i zdyscyplinuje organ do działania zgodnego z prawem. Przyznanie zaś wnioskowanej na rzecz skarżących kwoty, będzie jak najbardziej zasadne z uwagi na 7 letni okres bezczynności i przewlekłości w prowadzeniu sprawy oraz w rażącym charakterze tych naruszeń. Strona podkreśliła także, że z uwagi na rażącą bezczynność i rażącą przewlekłość organu w rozpoznaniu sprawy, inwestor zrealizował wadliwą oraz integrującą we własność skarżących inwestycję, doprowadzając tym samym do strat majątkowych i krzywdy, poprzez zacienienie działek sąsiednich, co wpływa znacząco na wartość ich nieruchomości i tym samym na obniżony komfort życia z uwagi na znaczące zacienienie pomieszczeń w domach. W odpowiedzi na skargę Starosta [...] wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wskazał, że Wojewoda [...] w dniu [...] września 2009 r. uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2007 r., nr [...], dotyczącą rozbudowy hurtowni materiałów biurowych o część magazynową wraz z łącznikiem socjalno- biurowym w D. na dz. nr ew. [...] i [...] w Ł. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Dokumenty do powyższej sprawy zostały omyłkowo zarchiwizowane, a strony postępowania w ciągu siedmiu lat nie przejawiały zainteresowania sprawą. Otrzymana skarga w dniu [...] października 2016 r. na niezałatwienie sprawy w terminie i przewlekłe prowadzenie postępowania doprowadziła do wyjaśnienia okoliczności niezałatwienia ww. sprawy. W związku z powyższym niezwłocznie zostały podjęte kroki w celu zakończenia przedmiotowego postępowania. Organ podkreślił, że przewiduje zakończenie powyższego postępowania do końca 2016 r. Dodatkowo Starosta [...] podniósł, iż pismem z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...], wezwał strony postępowania wznowieniowego do uzupełnienia wniosku i złożenia wyjaśnień. Jednocześnie w związku z pismem Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2016 r., znak : [...], przekazał temu organowi komplet akt ww. sprawy (pismo nr [...] z dnia [...] listopada 2016 r.). W dniu [...] grudnia 2016 r. Starosta [...] wystąpił do Wojewody [...] o zwrot akt w celu przekazania do Sądu Administracyjnego. Przy piśmie z dnia [...] grudnia 2016 r. skarżący dołączyli do akt sprawy kopię poświadczoną za zgodność z oryginałem postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...], na mocy którego organ uznał zażalenie na niezałatwienie sprawy w terminie za uzasadnione, wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy do dnia [...] stycznia 2017 r., zarządził wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych naruszenia przepisów o załatwianiu spraw w terminie, stwierdził, że niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W piśmie z dnia [...] lutego 2017 r. skarżący podkreślili, że w trakcie postępowania administracyjnego w latach 2007-2009 sporządzali pisma do organów by wymusić na nich niezwłoczne i terminowe rozpoznanie sprawy. Ponadto po wydaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r. monitorowali przebieg postępowania rozmowami telefonicznymi z pracownikami organu, co nie zostało uwiecznione nawet w formie notatki służbowej. Oznacza, to iż wykazywali zainteresowanie sprawą oraz należytą staranność w celu egzekwowania przepisów prawa w tym zasady szybkości postępowania i terminowości załatwiania spraw. Skarżący dołączyli poświadczone za zgodność z oryginałem pismo nadane [...] marca 2009 r. do Wojewody [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sąd administracyjny sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem w oparciu o przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718, zwana dalej p.ps.a.). Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Na wstępie wskazać należy, że przedmiotowa skarga jako że odnosiła się do bezczynności i przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ administracji, a skarżący uiścili wpisy sądowe od skargi zarówno na bezczynność jak i na przewlekłe prowadzenie postępowania, została on rozdzielona i zarejestrowana pod sygn. akt VII SA/Wa 93/16 (skarga na bezczynność organu) oraz VII SAB/Wa 94/16 (skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ). Jednakże mając na względzie pogląd prezentowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym, zarzucenie w jednym piśmie bezczynności oraz przewlekłości postępowania nie powinno być traktowane jako skumulowanie dwóch skarg, o ile kwestionowana jest terminowość i sprawność działania organu w tej samej sprawie administracyjnej, Sąd postanowieniami z dnia 11 maja 2017 r. wydanymi w ww. sprawach, na podstawie art. 111 § 1 p.p.s.a., zarządził połączenie sprawy o sygn. akt VII SAB/Wa 93/16 ze sprawą o sygn. akt VII SAB/Wa 94/16 do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia oraz postanowił dalej prowadzić sprawę pod sygn. akt VII SAB/Wa 93/16. Co następnie warunkowało zwrot uiszczonych przez skarżących wpisów sądowych od skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Objęcie bowiem jedną skargą obu form opieszałości organu inicjuje jedną sprawę sądowoadministracyjną, w której sąd ma obowiązek rozpoznać i rozstrzygnąć spór o legalność braku wydania aktu lub niezałatwienia sprawy w terminie. Pozostaje to w związku z zasadą, że przedmiotem zaskarżenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym może być tylko jedna decyzja lub inny akt, którego legalność badana jest przez sąd administracyjny (zob. wyroki NSA z dnia 5 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 709/12; z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 2225/14). W sprawie ze skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, to sąd administracyjny, na podstawie okoliczności sprawy, a zwłaszcza toku postępowania administracyjnego, ocenia, czy w sprawie wystąpiła bezczynność czy przewlekłe prowadzenie postępowania oraz na podstawie tej oceny, stosownie do okoliczności sprawy, podejmuje rozstrzygnięcia, o których mowa w art. 149 p.p.s.a. (zob. postanowienia NSA z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12; z dnia 4 września 2015 r., sygn. akt II OZ 753/15). Bezczynność organu administracji publicznej ma miejsce wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. Z bezczynnością mamy do czynienia w sytuacji, gdy brak jest aktywności organu w danej sprawie, w tym również nie wywiązuje się on z obowiązku zawiadomienia strony o przyczynach niezałatwienia sprawy w terminie i wyznaczenia nowego terminu jej rozpatrzenia. Jednakże należy mieć na uwadze, że wobec braku legalnych definicji pojęć "bezczynności" oraz "przewlekłości" w prowadzeniu postępowania administracyjnego, trudności w rozróżnieniu tych zjawisk w postępowaniu administracyjnym skutkują tym, że nie jest wiążące dla sądu to, jak skonkretyzowany został przedmiot skargi. W istocie bowiem przedmiotem kontroli sądowej w tego typu sprawach pozostaje stan sprawy administracyjnej w dacie orzekania przez sąd administracyjny w aspekcie sprawności, szybkości procedowania przez organ w celu załatwienia sprawy administracyjnej wymaganym prawem aktem lub czynnością. Obecnie pojęcie bezczynności ograniczyć należy przede wszystkim do niewydania w terminie decyzji administracyjnej (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1031/12, CBOSA). Pojęcie "przewlekle prowadzonego postępowania" należy natomiast wiązać z nieefektywnym, rozwlekłym i długotrwałym prowadzeniem przez organ administracji postępowania, trwającym ponad potrzebę wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych, niezbędnych do wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, przy czym owa rozwlekłość i długotrwałość postępowania musi wynikać wyłącznie z przyczyn leżących po stronie organu (por. T. Woś H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012 r., s. 116-119). Przewlekle będzie również prowadzone postępowanie, gdy czynności podejmowane są przez organ w dużym odstępie czasu bądź wykonywane są czynności pozorne, powodujące, że formalnie organ nie jest bezczynny (zob. Z. Kmieciak, Przewlekłość postępowania administracyjnego, Państwo i Prawo 2011/6 s. 33; M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2011, s. 289-290; A. Kabat, B. Dauter, B. Gruszczyński, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2013, s. 51, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2013 r., sygn. akt I OSK 2704/13, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 3 listopada 2016 r., sygn. akt II SAB/Bd 95/15). Oceniając przebieg postępowania administracyjnego prowadzonego przez Starostę [...], Sąd uznał, że ww. podmiot dopuścił się bezczynności względem ponownego rozpatrzenia sprawy po decyzji Wojewody [...] z dnia [...] września 2009 r., nr [...]. Organ administracji nie prowadził w ogóle postępowania administracyjnego. Nie można uznać, że w sprawie miało miejsce przewlekłe prowadzenie postępowania z tego względu, że ww. podmiot nie podejmował szeregu czynności zbędnych, pozornych, co prowadziłoby do nieracjonalnego przedłużenia terminu jej załatwienia. Podnieść należy, że jedna z zasad postępowania administracyjnego została wyrażona w art. 12 § 1 i 2 k.p.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko, posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia. Natomiast sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione niezwłocznie. W myśl art. 35 § 1 - § 3 k.p.a., organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone w oparciu o dowody przedstawione przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub w oparciu o fakty i dowody powszechnie znane albo znane z urzędu organowi, przed którym toczy się postępowanie, bądź możliwe do ustalenia na podstawie danych, którymi rozporządza ten organ. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym - w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania. O każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych organ administracji publicznej jest obowiązany zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 k.p.a.). Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Zgodnie z treścią art. 149 p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu przed rozpatrzeniem przez Sąd skargi na bezczynność wyłącza możliwość jej uwzględnienia. W takiej sytuacji postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie bezczynności staje się bezprzedmiotowe. W niniejszej sprawie Starosta [...] zakończył postępowanie administracyjne, objęte niniejszą skargą, decyzją z dnia [...] stycznia 2017 r., nr [...]. Skoro decyzja organu została wydana po wpływie skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ale przed jej rozpoznaniem przez Sąd, uznać należy, że organ załatwił sprawę, zaś postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe, gdyż w jego toku wystąpiły zdarzenia, w następstwie których przestała istnieć sprawa sądowoadministracyjna. Z tych też względów na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. należało w niniejszej sprawie umorzyć postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, albowiem wobec wydania już tego aktu, postępowanie w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe. Ponadto, stosownie do wymogu wynikającego z treści art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd orzekł, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Odnosząc się do pojęcia "rażącego naruszenia prawa", należy wyjaśnić, że jest to stan, w którym wyraźnie, ewidentnie, bezdyskusyjnie i drastycznie naruszono treść obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W orzecznictwie, które skład orzekający w pełni podziela akcentuje się, że kwalifikacja naruszenia jako rażące musi posiadać pewne dodatkowe cechy w stosunku do stanu określanego po prostu jako naruszenie, bądź zwykłe naruszenie. Podkreśla się także, że dla uznania rażącego naruszenia prawa nie jest wystarczające samo przekroczenie przez organ ustawowych obowiązków, czyli także terminów załatwienia sprawy. Wspomniane przekroczenie musi więc być znaczne i niezaprzeczalne. Przejawem rażącego naruszenia prawa przez Starostę [...] było rażące naruszenie przepisu postępowania - art. 35 § 3 k.p.a., polegające na znacznym i nieuzasadnionym przekroczeniu terminu załatwienia przedmiotowej sprawy administracyjnej oraz art. 36 § 1 k.p.a., na skutek niepowiadomienia stron o przyczynie zwłoki w załatwieniu sprawy. Wskutek tego nastąpiło znaczne i nieuzasadnione przekroczenie terminu rozpatrzenia sprawy wynikającego z art. 35 § 3 k.p.a. Stanowi to niewątpliwie rażące naruszenie normy wynikającej z tego przepisu i godzi w przewidzianą w art. 12 k.p.a. zasadę szybkości postępowania administracyjnego. W niniejszej sprawie wystąpił ponad 7 letni okres bezczynności organu. Okolicznością usprawiedliwiającą nie jest fakt, jak podaje organ, że dokumenty sprawy zostały omyłkowo zarchiwizowane. Tym bardziej biorąc pod uwagę, że nawet pomimo pism m.in. skarżących reprezentowanych przez pełnomocnika z dnia [...] czerwca 2016 r. i z dnia [...] lipca 2016 r. organ nie podjął żadnych czynności w sprawie. W pismach z dnia [...] lipca 2016 r. i z dnia [...] lipca 2016 r. Starostwa [...] wskazywał, że aktualnie nie toczy się postępowanie administracyjne dotyczące nieruchomości położonej na dz. nr ew. [...] i [...], położonej w D., mimo że przywoływał w nich decyzję kasacyjną Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2007 r. Dopiero złożenie przedmiotowej skargi z dnia [...] października 2016 r. na niezałatwienie sprawy w terminie i przewlekłe prowadzenie postępowania, dało asumpt organowi do podjęcia jakichkolwiek działań. Dodatkowo zaznaczyć należy, że także Wojewoda [...] w postanowieniu z dnia [...] grudnia 2016 r., nr [...], stwierdził, że niezałatwienie sprawy w terminie miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, zarządził jednocześnie wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych naruszenia przepisów o załatwianiu spraw w terminie. Za uzasadnione Sąd uznał również wymierzenie organowi grzywny na mocy art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. Sąd ustalił jej wysokość na kwotę 3000 złotych uznając ją za adekwatną (współmierną) do stopnia naruszenia prawa. Zdaniem składu orzekającego, wysokość tej grzywny spełni swą rolę represyjną (ukaranie za bezczynność organu), ale i prewencyjną, mającą na celu uniknięcie w przyszłości postępowania organu prowadzącego do bezczynności w załatwieniu sprawy, mającej także związek z organizacją pracy w jednostce. Z uwagi na zgłoszenie przez skarżących wniosku o przyznanie sumy pieniężnej obok wniosku o wymierzenie organowi grzywny, wyjaśnić należy, że zarówno orzeczenie o wymierzeniu grzywny, jak i przyznaniu sumy pieniężnej ma charakter fakultatywny. Wybór zastosowanego środka zależy od uznania Sądu, ustawodawca zastosował w tym przypadku alternatywę. W ocenie Sądu, jak już wskazano powyżej, wymierzenie organowi grzywny w wysokości 3000 złotych, zamiast przyznania stronie skarżącej sumy pieniężnej, spełni swoją rolę represyjno-prewencyjną. Sąd miał również na uwadze, że z akt sprawy nie wynika bezspornie (brak jest dowodów potwierdzających telefoniczne monitorowanie przebiegu postępowania, pism kierowanych do organu), aby w okresie pozostawania przez organ w 7 letniej bezczynności strona podejmowała działania, celem dyscyplinowania skarżonego organu (za takowego działania nie można uznać pisma nadanego w dniu [...] marca 2009 r. do Wojewody [...]). Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 161 § 1 pkt 3, art. 149 § 1a, art. 149 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach, na które składa się zwrot uiszczonych wpisów sądowych od skargi w kwocie 300 zł, kwota 51 zł tytułem opłat skarbowych od pełnomocnictw oraz kwota 1440 zł tytułem kosztów zastępstwa prawnego, orzeczono w punkcie IV. sentencji wyroku na podstawie art. 200, art. 202, art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) i § 15 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz.U. z 2015 r. poz. 1800).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło