VII SO/Wa 17/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: asesor WSA Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 30 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku E. T. o wymierzenie grzywny Uczelni [...] w W. za nieprzekazanie w terminie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi (dot. skargi na bezczynność Ucz Uczelni [...] w W. w sprawie wydania karty biegu studiów) postanawia: oddalić wniosek o wymierzenie grzywny. Wnioskiem z 1 października 2024 r. E.T. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wymierzenie grzywny Uczelni "[...]" w W. (zwanej dalej Uczelnią) za nieprzekazanie w terminie skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi, zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego oraz w przypadku, gdy organ nie przekaże sądowi skargi o rozpoznanie sprawy na podstawie nadesłanego odpisu skargi, jeśli sąd oceni, że stan faktyczny i prawny przedstawiony w skardze nie budzi uzasadnionych wątpliwości. Jak wskazała wnioskodawczyni, 21 sierpnia 2024 r. złożyła skargę na bezczynność Uczelni w przedmiocie wydania karty przebiegu studiów, której wydanie powinno nastąpić w terminie 7 dni od daty złożenia wniosku. Karta nie została wydana pomimo upływu 6 tygodni, a jest niezbędna na nowej uczelni. W odpowiedzi na wniosek Uczelnia, w imieniu której działa zarządca, wniosła o jego oddalenie, przeprowadzenie dowodu z dokumentów, a to: postanowienia o zabezpieczeniu majątkowym z 14 marca 2024 r. sygn. akt 1001-109.Ds.9.2022, dowodu nadania odpowiedzi na skargę na bezczynność, wydruku ze strony emonitoring.poczta-polska.pl (śledzenie odpowiedzi), wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odpowiedzi na skargę, dowodu jego nadania i wydruku ze strony emonitoring.poczta-polska.pl (śledzenie wniosku o przywrócenie terminu). W uzasadnieniu odpowiedzi na wniosek wskazano, że postanowieniem z 14 marca 2024 r. Prokuratora Krajowa w ramach postępowania przygotowawczego ustanowiła zarządcę. 20 września 2024 r. zarządca przygotował i nadał w placówce pocztowej odpowiedź na wniesioną w sprawie skargę na bezczynność, która 30 września 2024 r. została zwrócona nadawcy i następnie ponownie nadana. Pismem z 7 października 2024 r. zarządca wniósł o przywrócenie terminu do złożenia odpowiedzi na skargę. Wobec powyższego w ocenie Uczelni wniosek skarżącej powinien podlegać oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 2 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 czerwca 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 – zwanej dalej P.p.s.a.), organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi, przekazuje ją wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Natomiast w myśl art. 55 § 1 P.p.s.a., w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa powyżej, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a., czyli do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Postanowienie w tym przedmiocie może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Podkreślić należy, że grzywna o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter mieszany, tj. dyscyplinująco-restrykcyjny. Jej celem jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i swoim stanowiskiem, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto ma ona również funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości (por. postanowienia NSA z 4 listopada 2021 r. sygn. akt III OSK 5433/21 i 18 kwietnia 2023 r. sygn. akt III OZ 188/23 – orzeczenia przywołane w uzasadnieniu niniejszego postanowienia są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Podkreślić należy, że określenie w art. 54 § 2 P.p.s.a. terminu na dopełnienie obowiązku przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy wyklucza jakąkolwiek swobodę organu administracji w tym zakresie, a organ musi dochować terminu z art. 54 § 2 P.p.s.a. (por. uchwała NSA z 3 listopada 2009 r. sygn. akt: II GPS 3/09). I chociaż powołane przepisy nie zobowiązują sądu do wymierzenia organowi administracji publicznej grzywny, ale pozostawiają to do uznania sądu, o czym świadczy użycie sformułowania w art. 55 § 1 P.p.s.a. sąd "może orzec" o wymierzeniu organowi grzywny, to przy rozstrzyganiu wniosku o wymierzenie grzywny należy wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, tj.: przyczyny niewypełnienia obowiązków, czas jaki upłynął od wniesienia skargi, okoliczność czy organ przed rozpatrzeniem wniosku wypełnił obowiązek i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu. Rozpoznając niniejszy wniosek o wymierzenie grzywny, stwierdzić należy, że – jak wynika z akt niniejszej sprawy oraz akt sprawy ze skargi E. T. na bezczynność Uczelni (sygn. VII SAB/Wa 180/24), skarżąca złożyła skargę na bezczynność 21 sierpnia 2024 r. Tym samym trzydziestodniowy termin, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. na przekazanie do Sądu skargi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę upłynął 20 września 2024 r. (piątek). Przesyłka zawierająca skargę, odpowiedź na skargę oraz akta sprawy została nadana w Urzędzie Pocztowym 7 października 2024 r., jednakże jak wynika z wyjaśnień, działającego w imieniu Uczelni zarządcy (na podstawie postanowienia Prokuratora Prokurury Regionalnej del. do Prokuratury Krajowej z 14 marca 2024 r. o zabezpieczeniu majątkowym), odpowiedź na skargę została uprzednio nadana 20 września 2024 r. w Urzędzie Pocztowym w K. i zwrócona nadawcy. Potwierdza to kopia potwierdzenia nadania przesyłki przez zarządcę przymusowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz załączone do niego tzw. śledzenie przesyłek. Przyczyny zwrotu tejże przesyłki nie zostały wyjaśnione. Wskazując na powyższe, stwierdzić należy, że Uczelnia wykonała ciążący na niej obowiązek wynikający z art. 54 § 2 P.p.s.a. w dniu 7 października 2024 r. z nieznacznym, bowiem niespełna dwu i pół tygodniowym opóźnieniem. Tym samym podstawowy cel – przekazanie dokumentów do Sądu – mimo, że z opóźnieniem, został zrealizowany. Nie można przy tym bezspornie przesądzić, aby działania Uczelni można ocenić jako zawinione, skoro pierwszą próbę przesłania do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odpowiedzi na skargę podjęto 20 września 2024 r., a więc w ostatnim dniu upływu terminu, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. Podkreślić należy, że rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny Sąd nie wymierza jej automatycznie, lecz bierze pod uwagę specyfikę i charakter okoliczności danej sprawy, w tym przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 31 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 274/09, z 24 marca 2021 r. sygn. akt II OZ 134/21). Zakres i forma działania sądu administracyjnego nie powinna natomiast wykraczać poza to, co jest konieczne do osiągnięcia celu jakim jest sądowa kontrola wykonywania administracji publicznej (por. postanowienie NSA z 10 listopada 2016 r. sygn. akt I OZ 1216/16 i 24 maja 2022 r. sygn. akt III OZ 314/22). Taka też sytuacja zaistniała w okolicznościach niniejszej sprawy, gdzie jak powyżej ustalono skarga wraz z odpowiedzią i aktami administracyjnymi została przekazana do Sądu z nieznacznym uchybienie, zaś okoliczności niniejszej sprawy nie pozwalają przyjąć bezspornie, aby nastąpiło na skutek zawinionych przez Uczelnię okoliczności. Tym samym Sąd uznał, że wymierzenie Uczelni grzywny jest nieuzasadnione, zwłaszcza, że przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny, organ wypełnił obowiązek przekazania dokumentów, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 55 § 1 w związku z art. 64 § 3 oraz art. 151 P.p.s.a. orzekł, jak sentencji.