VII SO/Wa 18/17
PostanowienieWSA w Warszawie2018-01-29
Skład orzekający: Starszy referendarz sądowy Katarzyna Pakuła
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, osoba starsza, schorowana, przebywająca w ośrodku pomocy i otrzymująca niewielki zasiłek, posiadająca jedynie niewielki udział w nieruchomości, wykazał przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika z urzędu?Ratio decidendi
Wnioskodawca wykazał, że jego trudna sytuacja materialna i życiowa, w tym niskie dochody, problemy zdrowotne i brak majątku, uniemożliwiają mu samodzielne poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego oraz kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru. W związku z tym przyznano mu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
Wnioskodawca K. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Wskazał na swoją trudną sytuację materialną: przebywanie w ośrodku pomocy, otrzymywanie zasiłku w wysokości 180 zł miesięcznie, posiadanie jedynie 1/6 udziału w nieruchomości o wartości ok. 60 000 zł, problemy zdrowotne, wiek (68 lat) i brak wykształcenia. Podkreślił, że nie jest w stanie samodzielnie pokryć kosztów obrony prawnej, a jego rodzina odmówiła dalszej pomocy finansowej.Rozstrzygnięcie
Przyznano K. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 stycznia 2018r. po rozpoznaniu wniosku K. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi K. K. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2017r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia: przyznać K. K. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 5 grudnia 2017r. (data stempla biura podawczego) wpłynął wniosek K. K.
o przyznanie prawa pomocy, w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych
i ustanowienie radcy prawnego lub adwokata.
Z treści formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca przebywa w Ośrodku Pomocy [...]. Uzyskuje zasiłek z MOPS w wysokości 180 złotych miesięcznie. Wnioskodawca podał, że posiada udział 1/6 części nieruchomości położonej w W., przy ul. [...] o pow. 0,0565 ha zabudowanej budynkiem mieszkalnym drewnianym o pow. 40m², o wartości całości ok. 60 000 złotych. Poza powyższym oświadczył, że nie posiada żadnych innych nieruchomości, oszczędności pieniężnych, przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 5000 złotych.
W uzasadnieniu wniosku wnioskodawca podał, że od "czasu wyburzenia budynku w którym mieszkał ponad 20 lat" przebywa w ośrodku pomocy, gdzie ma zapewniony dach nad głową, skromne wyżywienie, które pokrywa MOPS
w [...]. Wskazał, że jest osobą starszą (lat 68), schorowaną, przebywającą często w szpitalu, bez wykształcenia. Oświadczył, że praktycznie żyje na skraju ubóstwa. Podniósł, że nie ma wiedzy prawniczej. Z tego względu, nie potrafi sam bronić swoich praw, które jego zdaniem zostały naruszone. Podał, że w dniu 30 października 2017r. adwokat z wyboru wypowiedział mu pełnomocnictwo z uwagi na brak środków finansowych. Wyjaśnił, że dotychczasowe koszty za adwokata z wyboru ponosiła rodzina, ale odmówiła mu dalszej pomocy bo ją nie stać. Do ponoszonych wydatków zaliczył: lekarstwa 50 złotych, środki czystości 20,00 złotych, odzież w wysokości 20,00 złotych, zakup żywności 50,00 złotych (przy uwzględnieniu wyżywienia w ośrodku).
W niniejszej sprawie zważono co następuje:
Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania.
Zgodnie z art. 246 § 1 p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a).
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem strona jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawa pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
Biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy przedstawioną
w złożonym wniosku uznano, że wykazał, iż zachodzą przesłanki do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
Wnioskodawca obecnie przebywa w Ośrodku Pomocy [...], gdzie ma zapewnione mieszkanie i skromne wyżywienie. Otrzymuje zasiłek z MOPS w niewielkiej wysokości 180 złotych miesięcznie. Poza 1/6 udziałem nieruchomości w W. o pow. 0,0565 ha nie posiada żadnego majątku, oszczędności pieniężnych ani przedmiotów wartościowych powyżej 5000 złotych. Z wniosku wynika, że ma problemy zdrowotne.
Mając na względzie powyższe uznano, że sytuacja finansowa wnioskodawcy jest trudna. Stwierdzono, że wnioskodawca w obecnej sytuacji finansowej i życiowej nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowego samodzielnie, jak również kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika z wyboru.
Z tego względu przyznano wnioskodawcy prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika
z urzędu. Ze względu na fakt, iż wnioskodawca wniósł o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata, dokonano wyboru i ustanowiono w niniejszej sprawie radcę prawnego. Wyjaśnić należy, że dla zapewnienia stronie należytej reprezentacji przed sądem administracyjnym wystarczające jest bowiem ustanowienie jednego pełnomocnika. Zgodnie bowiem z treścią art. 205 § 2 p.p.s.a. niezbędne koszty postępowania strony reprezentowanej przez zawodowego pełnomocnika obejmują wynagrodzenie i wydatki jednego adwokata lub radcy prawnego.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło