VII SO/Wa 2/09

PostanowienieWSA w Warszawie2009-03-04

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła-Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wraz z rodziną utrzymuje się z dochodów w wysokości 4.100,00 zł miesięcznie, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wnioskodawcy odmawia się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ wykazane dochody rodziny (4.100,00 zł miesięcznie) pozwalają na samodzielne ponoszenie kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Instytucja prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana jedynie w przypadkach skrajnie trudnej sytuacji materialnej, a nie w sytuacji, gdy wnioskodawca wraz z małżonką uzyskują stały miesięczny dochód.
Stan faktyczny
Wnioskodawca A.F. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i córką, utrzymując się z dochodów w wysokości 4.100,00 zł miesięcznie (zasiłek wnioskodawcy, renta chorobowa córki, wynagrodzenie małżonki). Posiada mieszkanie służbowe o powierzchni 68 m². Sąd ocenił, że wnioskodawca nie wykazał kwalifikacji do przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono A.F. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła- Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 marca 2009r. po rozpoznaniu wniosku A. F. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym postanawia: odmówić A. F. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 9 lutego 2009r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy A.F., w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych. W niniejszej sprawie zważono, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym - gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym - gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.) Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594). Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych. Z powołanego wyżej przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. Oceniając dane przedstawione w formularzu uznano, że wnioskodawca nie wykazał, iż kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną i córką. Wspólnie utrzymują się z dochodów w wysokości 4.100,00 złotych miesięcznie. Na kwotę tą składa się zasiłek wnioskodawcy w wysokości 600,00 złotych, renta chorobowa córki w wysokości 500,00 złotych oraz dochód małżonki uzyskiwany z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 3.000,00 złotych. Wnioskodawca zakreślił, że posiada mieszkanie służbowe o pow. 68 m-. Biorąc pod uwagę wysokość wykazanych dochodów z których utrzymuje się wnioskodawca i jego rodzina uznano, że jest w stanie samodzielnie ponosić koszty sądowe bez spowodowania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu dla siebie i rodziny. Podkreślić bowiem należy, iż instytucja prawa pomocy może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Instytucja ta nie może być nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawca wraz z małżonką uzyskują stały miesięczny dochód. Wnioskodawca wprawdzie zaznaczył, iż obecnie jest osobą bezrobotną, jednakże stwierdzono, iż przy pomocy małżonki, która uzyskuje niemały dochód miesięczny jest w stanie zgromadzić z uzyskiwanych dochodów środki na ponoszenie kosztów sądowych. Uznano, że ponoszenie kosztów sądowych przez wnioskodawcę nie spowoduje utraty płynności finansowej i nie przyczyni się do uszczerbku w utrzymaniu koniecznym wnioskodawcy i jego rodziny. Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 cytowanej wyżej ustawy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło