VII SO/Wa 21/17

PostanowienieWSA w Warszawie2018-02-21

Skład orzekający: Ewa Kowalska - Hupko

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych może zostać uwzględniony, jeśli strona nie udokumentuje swojej sytuacji finansowej pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych nie może zostać uwzględniony, jeśli strona nie wykaże w sposób bezsporny swojej trudnej sytuacji materialnej, a w szczególności nie uzupełni wymaganych dokumentów i informacji pomimo wezwania sądu. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą odstępstwo od zasady ponoszenia kosztów, dlatego powinno być stosowane tylko w przypadkach, gdy zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście niemożliwe.
Stan faktyczny
M. G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej. Sąd wezwał skarżącego do uzupełnienia wniosku poprzez udokumentowanie dochodów, wydatków związanych z utrzymaniem lokalu, przedstawienie wyciągów z rachunku bankowego oraz podanie wysokości miesięcznych wydatków na codzienne utrzymanie, a także wskazanie korzystania z pomocy innych osób lub świadczeń z pomocy społecznej. Wezwanie zostało dwukrotnie awizowane, ale nieodebrane przez skarżącego, co skutkowało uznaniem pisma za doręczone w trybie zastępczym. Skarżący nie uzupełnił wniosku.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. G. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 21 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie dotyczącej skargi M. G. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] października 2017 r. nr [...] postanawia: odmówić M.G. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. M. G. przed wpływem do Sądu skargi na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia [...] października 2017 r. i odpowiedzi organu na skargę złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy, w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Rozpoznając złożony wniosek stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że prawo pomocy, jako instytucja stanowiąca odstępstwo od zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej udziałem w sprawie, winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 ustawy zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Należy też zwrócić uwagę na treść art. 255 ustawy, który stanowi, że jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, iż brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, bowiem w oparciu o udzielone przez wnioskodawcę informacje nie jest możliwe ustalenie w sposób niebudzący wątpliwości jego rzeczywistej sytuacji finansowej i możliwości płatniczych. W treści wniosku złożonego na urzędowym formularzu M. G. wskazał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, zamieszkuje lokal socjalny o powierzchni 20 m2. Oświadczył, że jest członkiem Fundacji [...] jako opiekun społeczny, uzyskuje dochody z tytułu opieki nad osobami niepełnosprawnymi w wysokości około 400 zł miesięcznie. Pismem z dnia 16 stycznia 2018 r. – na podstawie art. 255 ustawy - zobowiązano skarżącego do uzupełnienia, w terminie 7 dni, danych zawartych w złożonym wniosku, poprzez: - udokumentowanie wysokości dochodów wskazanych w złożonym wniosku, - wskazanie wysokości wydatków związanych z utrzymaniem lokalu, w którym skarżący mieszka, - nadesłanie wyciągów z rachunku bankowego z okresu ostatnich trzech miesięcy, - podanie wysokości miesięcznych wydatków skarżącego związanych z codziennym utrzymaniem (wydatki na żywność, odzież, leki itp.), - wskazanie, czy skarżący korzysta z finansowej pomocy rodziny, innych osób lub ze świadczeń z pomocy społecznej (jeżeli tak, jakiej wysokości jest to pomoc bądź świadczenia). Przesyłka zawierająca pismo z dnia 16 stycznia 2018 r. kierowana do skarżącego została dwukrotnie awizowana - w dniu 19 stycznia 2018 r. i 29 stycznia 2018 r., a zwrócona (jako niepodjęta w terminie) – w dniu 6 lutego 2018 r. Należy wobec tego zauważyć, że zgodnie z art. 73 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Stosownie zaś do art. 73 § 4, doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. W niniejszej sprawie uznać więc należy, iż pismo z dnia 16 stycznia 2018 r. zostało doręczone skarżącemu w dniu 2 lutego 2018 r., a zatem termin do uzupełnienia danych zawartych w złożonym wniosku upłynął z dniem 9 lutego 2018 r. M. G. nie udzielił odpowiedzi na pismo z dnia 16 stycznia 2018 r. W ocenie referendarza sądowego brak jest podstaw do przyznania skarżącemu prawa pomocy, bowiem oświadczenie M. G. zawarte w złożonym wniosku jest niewystarczające do oceny jego możliwości płatniczych. Skarżący nie wykazał w sposób bezsporny, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, która nie pozwala na poniesienie kosztów sądowych. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło