VII SO/Wa 48/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-02-23

Skład orzekający: Justyna Wtulich

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może otrzymać prawo pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego z urzędu na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu może zostać przyznane stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawca, wykazując swoją trudną sytuację materialną, uzasadnił potrzebę ustanowienia pełnomocnika z urzędu, co sąd uwzględnił i przyznał prawo pomocy.
Stan faktyczny
Wnioskodawca H. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci ustanowienia radcy prawnego z urzędu w sprawie dotyczącej skargi na Głównego Inspektora Sanitarnego. Wnioskodawca wykazał, że jego miesięczny dochód netto z emerytury wynosi 1600 zł, a wraz z żoną prowadzi gospodarstwo domowe, przy czym żona nie pracuje. Wnioskodawca nie posiada innych wartościowych aktywów, a jego miesięczne wydatki na utrzymanie mieszkania, lekarstwa i inne podstawowe potrzeby niemal całkowicie pochłaniają dochód.
Rozstrzygnięcie
Przyznał H. K. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Justyna Wtulich Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku H. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi H. K. na Głównego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie : wymierzenia organowi grzywny za nie przekazanie skargi H. K. z dnia 21 września 2010 r. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] znak : [...] w przedmiocie : odmowy wznowienia postępowania postanawia : przyznać H. K. prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego. W dniu 7 lutego 2011 r. (data stempla biura podawczego) do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął uzupełniony przez H.K. formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Ze względu na ustawowe zwolnienie skarżącego od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wniosek rozpoznano w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu. Przepisy ww. ustawy, zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie ustanowienia radcy prawnego z urzędu jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym. Stosownie zaś do treści art. 246 § 1 pkt 2 ww. ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym następuje gdy osoba wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że ciężar udowodnienia istnienia okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie spoczywa na stronie. W niniejszej sprawie wnioskodawca wykazał, że znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Z nadesłanego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z żoną i utrzymuje się z dochodu uzyskiwanego z tytułu emerytury w wysokości 1.600,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawca wyjaśnił, że żona nie pracuje zawodowo i pozostaje na jego utrzymaniu. Wnioskodawca podał, że posiada własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego o powierzchni 48 m ². Oświadczył, że innych nieruchomości, przedmiotów wartościowych, samochodu, oszczędności w złotych i euro, zasobów pieniężnych za wyjątkiem otrzymywanej z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych emerytury nie posiada. Wnioskodawca dodał, że na utrzymanie mieszkania oraz zakup lekarstw dla niego i żony brakuje mu środków finansowych. Z nadesłanego oświadczenia o ponoszonych przez wnioskodawcę wydatkach wynika, że z otrzymywanej emerytury w wysokości 1.600,00 złotych przeznacza on na zakup żywności od 400,00 do 500,00 złotych, zakup lekarstw dla siebie i żony około 150,00 złotych, tytułem opłat za mieszkanie w wysokości 310,30 złotych, opłat za dwa telefony komórkowe w wysokości 60,00 złotych (2x30 złotych), opłat za energię elektryczną w wysokości około 60,00 złotych, ubezpieczenia na życie w PZU w wysokości 128,00 złotych, opłat za gaz ziemny w wysokości 196,18 złotych, zakup żywności dla kota w wysokości 30,00 złotych, zakup proszków do prania w wysokości około 30,00 złotych, opłat za telewizję w wysokości 4,50 zł miesięcznie, na zakup prasy w wysokości około 20,00 złotych oraz zakup żyletek do golenia w wysokości około 15,00 złotych, co łącznie daje kwotę w wysokości około 1.403,98 – 1.503,98 złotych miesięcznie. Wnioskodawca do wniosku dołączył wyciąg z rachunku bankowego za okres od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 3 lutego 2011 r. z którego wynika, że na wspólne konto jego oraz małżonki wpływają środki tylko z tytułu emerytury w wysokości wskazanej w formularzu. Oceniając sytuację finansową wnioskodawcy uznano, że przy wysokości uzyskiwanego dochodu i ponoszonych wydatkach nie jest on w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Stwierdzono, że poniesie dodatkowych kosztów związanych z zatrudnieniem fachowego pełnomocnika wykracza poza możliwości finansowe wnioskodawcy. Z tego względu przyznano wnioskodawcy prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Jednocześnie wskazać należy, że nie rozpoznano wniosku w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ze względu na ustawowe zwolnienie wnioskodawcy od obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 c ustawy p.p.s.a. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło