VII SO/Wa 55/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie - Ewa Kowalska - Hupko po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie dotyczącej skargi K. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] postanawia: odmówić K.T. przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. W dniu 3 sierpnia 2012 r. - przed wpływem do Sądu skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] i odpowiedzi organu na skargę – K. T. złożył na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Z treści wniosku wynika, że skarżący prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, posiada mieszkanie o powierzchni 20 m2 oraz samochód osobowy Toyota Yaris (rok produkcji 2004). K.T. utrzymuje się z renty oraz dodatku pielęgnacyjnego w łącznej wysokości 886,00 zł miesięcznie. Skarżący wskazał, że opłaty za energię elektryczną i gaz wynoszą ok. 240,00 zł miesięcznie, ponadto na leki skarżący wydaje ok. 200,00 zł na miesiąc. Jednocześnie K. T. oświadczył, że posiada oszczędności w wysokości ok. 20.000,00 zł, które są "rezerwą do wykorzystania w sytuacji nagłego pogorszenia się stanu zdrowia". W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego (...). Stosownie do treści art. 246 ustawy prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Należy też zauważyć, że przyznanie prawa pomocy stanowi odstępstwo od generalnej zasady ponoszenia przez stronę kosztów związanych z jej uczestnictwem w postępowaniu przed sądem administracyjnym (art. 199 ustawy). Mając na uwadze powołane przepisy oraz sytuację finansową wnioskodawcy stwierdzić należy, iż brak jest uzasadnienia dla przyznania K. T. prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych. Jak już wskazano, prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane tylko wówczas, gdy strona nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Niewątpliwie konieczność zapłaty kosztów sądowych zawsze powoduje uszczerbek i ewentualnie konieczność ograniczenia innych wydatków, jednakże zastosowanie instytucji przyznania prawa pomocy jako wyjątku od zasady ponoszenia przez strony kosztów sądowych jest możliwe tylko w sytuacji powstania uszczerbku w koniecznym utrzymaniu, nie zaś w przypadku powstania jakiegokolwiek uszczerbku. Przez pojęcie uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny należy natomiast rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i finansowej strony w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych. Poniesienie przez K. T. kosztów postępowania w niniejszej sprawie takiego uszczerbku nie spowoduje. Zauważyć należy, że wprawdzie skarżący uzyskuje niewielkie dochody (886,00 zł miesięcznie), to jednak posiada oszczędności w kwocie ok. 20.000,00 zł, a więc wielokrotnie przekraczającej koszty sądowe w niniejszej sprawie. Pozwala to na stwierdzenie, że uiszczenie należnych w niniejszej sprawie kosztów nie zachwieje sytuacją materialną i bytową wnioskodawcy w sposób uniemożliwiający zapewnienie minimum warunków socjalnych. Oceny tej nie zmienia również podnoszona we wniosku okoliczność, iż oszczędności te są przeznaczone do wykorzystania w przypadku nagłego pogorszenia się stanu zdrowia skarżącego. Pamiętać bowiem należy, iż przy ocenianiu zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy bierze się pod uwagę jedynie aktualną sytuację finansową strony, a ta nie uzasadnia uwzględnienia wniosku. Mając na uwadze te okoliczności uznano, iż skarżący jest w stanie ponieść koszty postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego. W związku z powyższym orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270).