VII SO/Wa 66/18

Starszy referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 30 listopada 2018 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. I. o przyznanie prawa pomocy w sprawie dotyczącej skargi S. I. na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] września 2018 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: odmówić S. I. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 6 listopada 2018r. do Sądu wpłynął na uzupełnionym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy S. I. w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W formularzu wniosku wskazał, że wniosek dotyczy jego skargi na postanowienie Ministra Zdrowia z dnia [...] września 2018r. znak: [...] . Z wniosku wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i piątką dzieci w wieku od 1 do 10 lat. Wnioskodawca oświadczył, że wspólnie z rodziną utrzymują z dochodów uzyskiwanych przez małżonkę z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1721,83 zł miesięcznie. Podkreślił w uzasadnieniu wniosku, że jest to jedyny dochód rodziny i wszystkie środki są pochłaniane na bieżące wydatki. Ponadto wskazał, że obecnie sprawuje osobistą opiekę nad dzieckiem (od 22 stycznia 2017r. do 21 sierpnia 2019r.) natomiast małżonka przebywa na rocznym urlopie macierzyńskim (do 7 lutego 2019r.). Oświadczył, że z tytułu sprawowania opieki nad dzieckiem nie pobiera żadnych wynagrodzeń. Dodał, że nie posiada oszczędności. Posiada dom o pow. 100 m² we współwłasności z matką, o wartości ok. 400 000 złotych. Posiada również samochód o wartości 10 000 złotych. Jako zobowiązania i stałe wydatki wnioskodawca wymienił: ratę kredytu ok. 600 złotych, opłatę za energię (ogrzewanie domu) 300 złotych, wywóz śmieci 160 złotych. W tym stanie faktycznym zważono co następuje: Stosownie do przepisów art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018r. poz. 1302 ), zwanej dalej p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Należy przy tym podkreślić, że na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 p.p.s.a zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony. Odnosząc powyższe uwagi do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że brak jest podstaw do przyznania wnioskodawcy prawa pomocy. S. I. nie wykazał bowiem w sposób przekonujący, że znajduje się w trudnej sytuacji finansowej i spełnia przesłanki określone w art. 246 p.p.s.a. Przedstawiona sytuacja materialna we wniosku z którego wynika, że wnioskodawca z rodziną dysponuje jedynie środkami finansowymi w wysokości 1721,83 zł miesięcznie, jest mało wiarygodna. Trudno uznać za możliwe, by rodzina wnioskodawcy składająca się z siedmiu osób była w stanie utrzymać się wyłącznie z podanego wyżej dochodu, zwłaszcza, że suma wskazanych stałych opłat i wydatków to 1060 zł, co oznaczałoby, że na wszystkie pozostałe wydatki związane z bieżącym utrzymaniem (żywność, odzież, środki czystości, artykuły szkolne, wydatki na leczenie itp.) pozostaje kwota około 660 zł. Niezrozumiałe jest przy tym, z jakich przyczyn wnioskodawca, mimo tak trudnej sytuacji, jak przedstawiono w złożonym wniosku, nie podejmuje działalności zarobkowej (od 22 stycznia 2017 r. do 21 sierpnia 2019r. jest osobą sprawującą osobistą opiekę nad dzieckiem). Wnioskodawca nie wskazał, by istniały przeciwwskazania do podjęcia przez niego pracy zarobkowej (np. stała choroba). Sprawowanie w tym samym okresie przez oboje rodziców opieki nad dziećmi (pozostawanie przez żonę wnioskodawcy na urlopie macierzyńskim i prawdopodobnie, gdyż nie zostało to sprecyzowane – pozostawanie przez wnioskodawcę na tzw. urlopie wychowawczym dla przedsiębiorców) i niepodejmowanie działalności zarobkowej nie uzasadnia przerzucenia finansowania kosztów sądowych w sprawie zainicjowanej przez skarżącego na społeczeństwo. Podkreślić też należy, że wnioskodawca ma pięcioro małoletnich dzieci, na które otrzymuje z dużym prawdopodobieństwem świadczenie wychowawcze w wysokości 500 złotych na każde dziecko. We wniosku wnioskodawca nie wskazał czy pobierają z żoną powyższe świadczenia, bądź też czy korzystają z zasiłków pomocy społecznej. W ocenie referendarza sądowego zachodzą wątpliwości co do rzetelności złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia i co do jego rzeczywistej kondycji finansowej. Udzielone przez wnioskodawcę informacje nie mogą być postrzegane jako przekonujące, na podstawie złożonego wniosku nie jest więc możliwe bezsporne ustalenie możliwości płatniczych wnioskodawcy. Prawo pomocy może być natomiast przyznane jedynie w sytuacji, gdy z przedstawionych przez wnioskodawcę informacji wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że nie jest on w stanie ponieść kosztów postępowania we własnym zakresie. Reasumując stwierdzono, że wnioskodawca nie wykazał w sposób niebudzący wątpliwości, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy. Z powyższych względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.