VIII SA/Wa 1001/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-01-04

Skład orzekający: Leszek Kobylski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca może uzyskać prawo pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych na podstawie wykazania niemożności poniesienia tych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ wnioskodawca nie wykazał w sposób wystarczający swojej trudnej sytuacji majątkowej ani niemożności poniesienia kosztów sądowych. Brak wykazania wysokości dochodów uniemożliwił sądowi ocenę rzeczywistej sytuacji finansowej, a stałe dochody członka rodziny dodatkowo przemawiały przeciwko przyznaniu pomocy.
Stan faktyczny
Wnioskodawca A.R. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu dotyczącym skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z sierpnia 2010 roku, która uchyliła decyzję i umorzyła postępowanie w sprawie nakazu rozbiórki. Wnioskodawca wskazał, że jest osobą bezrobotną, ma trudności ze znalezieniem pracy ze względu na wiek oraz niskie dochody, jednak nie wykazał ich wysokości. Matka wnioskodawcy osiąga stałe dochody.
Rozstrzygnięcie
Odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Leszek Kobylski po rozpoznaniu w dniu 4 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. R. i A. R. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] sierpnia 2010r., nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania w sprawie nakazu rozbiórki postanawia : odmówić przyznania prawa pomocy. Postanowieniem Referendarza sądowego z dnia 8 grudnia 2010 r. odmówiono skarżącej A.R. przyznania prawa pomocy. W terminie przepisanym do wniesienia sprzeciwu skarżąca pismem z dnia [...] grudnia 2010 r. wniosła sprzeciw wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Podniosła, że ma [...] lat, jest osobą bezrobotną i ma problem ze znalezieniem pracy z uwagi na wiek. Wskazała, że nie wykazała dochodów z ziemi, gdyż są one śmiesznie niskie. Podkreśliła, że po raz pierwszy stara się o jakąkolwiek pomoc oraz że jej sytuacja jest bardzo trudna. Zgodnie z art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a.") wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, iż utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm., dalej - u.p.p.s.a.), właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 2 u.p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 u.p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może nastąpić wtedy, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania; zaś w zakresie częściowym stosownie do art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ciężar dowodu spoczywa przy tym na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Rozpoznając sprawę należy co do zasady odnieść się w pierwszej kolejności do argumentacji przedstawionej przez stronę skarżącą i dokonać analizy jej sytuacji majątkowej oraz zdolności płatniczych, w zestawieniu z wysokością należnych kosztów sądowych. Dokonując weryfikacji oświadczeń złożonych przez skarżącą uwzględnić należy zasady logicznego rozumowania oraz doświadczenia życiowego, informacje znane Sądowi z urzędu, a także wnioski płynące z analizy materiału dowodowego zebranego w sprawie. Dopiero na tej podstawie można bowiem obiektywnie stwierdzić, czy skarżący rzeczywiście wykazał, iż pozbawiony jest możliwości ponoszenia kosztów wpisu sądowego w niniejszej sprawie. Wniosek skarżącej dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na dzień wydania niniejszego postanowienia do kosztów sądowych zaliczyć można jedynie wpis sądowy od skargi w wysokości 500 złotych. Zauważyć należy, że matka skarżącej osiąga dochody choć w niewielkiej wysokości, to jednak o charakterze stałym, zaś skarżąca nie wykazała w jakiej wysokości dochody osiąga, zasłaniając się jedynie tym, że są śmiesznie niskie, przez co uniemożliwiła Sądowi kontrolę jej rzeczywistej sytuacji majątkowej. Ponadto dla rozstrzygnięcia decydujące znaczenie miało i nadal ma niewykazanie przez skarżącą niemożliwości poniesienia tych kosztów. W tej sytuacji Sąd doszedł do przekonania, że skarżąca nie wykazała istnienia przesłanek uzasadniających przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Ocena taka jest konsekwencją działania skarżącej, która nie dopełniła w sposób należyty ciążącego na niej obowiązku wyczerpującego zaprezentowania swojej sytuacji finansowej. Oceniając zasadność zastosowania wobec skarżącej instytucji prawa pomocy, Sąd nie może pominąć faktu, że matka skarżącej uzyskuje dochód o charakterze stałym. Dodatkowo wskazać należy, iż w przypadku uiszczenia wpisu sądowego od skargi i uwzględnienia skargi przez Sąd, stosownie do treści art. 200 u.p.p.s.a. przysługuje skarżącej od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W tym stanie rzeczy uznać należy, iż skarżąca nie wykazała, że zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Mając na uwadze powyższe, działając na podstawie art. 243 § 1, art. 245 § 3 oraz art. 246 § 1 pkt 2 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło