VIII SA/Wa 1004/15

WyrokWSA w Warszawie2016-05-06

Skład orzekający: Sławomir Fularski, Leszek Kobylski, Iwona Szymanowicz-Nowak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie za przejętą pod inwestycję drogową nieruchomość powinno zostać przyznane dotychczasowym właścicielom, czy też osobom, które nabyły prawo własności przez zasiedzenie, jeśli decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna przed wydaniem przez sąd postanowienia o stwierdzeniu zasiedzenia?
Ratio decidendi
Odszkodowanie za przejętą nieruchomość przysługuje osobie, której prawo własności do nieruchomości przysługiwało w dniu, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. Postanowienie sądu o stwierdzeniu zasiedzenia ma charakter deklaratoryjny i potwierdza nabycie prawa własności z mocy prawa z dniem upływu wymaganego terminu posiadania, niezależnie od daty wydania postanowienia. W związku z tym, jeśli zasiedzenie nastąpiło przed dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna, to zasiedzeni nabywcy przysługuje odszkodowanie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odszkodowania za nieruchomość przejętą pod inwestycję drogową. Pierwotnie decyzją Wojewody ustalono odszkodowanie na rzecz H. K. i A. S. Następnie, po wznowieniu postępowania z wniosku H. B. i W. B., którzy wykazali nabycie nieruchomości przez zasiedzenie z dniem 24 października 2006 r. (co potwierdziło postanowienie sądu z 2015 r.), Wojewoda uchylił poprzednią decyzję i ustalił odszkodowanie na rzecz H. B. i W. B. Minister Infrastruktury i Rozwoju utrzymał w mocy decyzję Wojewody. Skarżący (H. K. i A. S.) kwestionowali tę decyzję, argumentując, że w dacie przyznania odszkodowania byli właścicielami nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Iwona Szymanowicz-Nowak, Protokolant Starszy referent Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 maja 2016 r. w Radomiu sprawy ze skargi H. K. i A. S. na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie odszkodowania za przejęcie nieruchomości, po wznowieniu postępowania oddala skargę. Decyzją z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju (dalej: "organ odwoławczy", "Minister") działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej: "k.p.a.") po rozpoznaniu odwołania H. K. i A. S. (dalej: "skarżący") od decyzji Wojewody [...] (dalej: "organ I instancji", "Wojewoda") z dnia [...] maja 2015 r., Nr [...] orzekającej o uchyleniu decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. oraz o ustaleniu odszkodowania na rzecz W. B. i H. B. w kwocie [...] zł za nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] o pow. 0,2227 ha, położoną w obrębie [...], gmina [...], powiat [...], a także zobowiązującej Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna – orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji. U podstaw podjętego w tej sprawie rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia. Nieruchomość oznaczona jako działka nr [...] o pow. 0,2227 ha, położona w obrębie [...]t, gmina [...], powiat [...], decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] października 2010 r. została przeznaczona pod realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi krajowej nr [...]o parametrach trasy ekspresowej na odcinku: koniec obwodnicy [...] - granica województwa [...] - etap I - od km [...] do km [...]. Powyższa decyzja została zmieniona decyzją Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] marca 2012 r., znak: [...] i z tym dniem stała się ostateczna. Decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. Wojewoda [...] orzekł o ustaleniu odszkodowania w kwocie [...] zł na rzecz A. S. w ½ części w kwocie [...] zł oraz H. K. w ½ części w kwocie [...] zł za nieruchomość położoną w obrębie [...], gmina [...], powiat [...], stanowiącą działkę nr [...]o pow. 0,2227 ha, a także zobowiązał Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o ustaleniu odszkodowania stanie się ostateczna. Powyższa decyzja stała się ostateczna w dniu [...] lutego 2014 r. Wnioskiem z dnia 2 marca 2015 r. H. B. i W. B. wnieśli o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. We wniosku podniesiono, że w dniu wydania powyższych decyzji właścicielami przedmiotowej nieruchomości byli H. B. i W. B., co potwierdza postanowienie Sądu Rejonowego w [...][...] Zamiejscowy Wydział [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., sygn. akt [...] o stwierdzeniu zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości z dniem 24 października 2006 r. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2015 r. Wojewoda [...] wznowił postępowanie zakończone ostateczną decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. w związku z zaistnieniem istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, nieznanych organowi w dniu wydania wyżej wymienionej decyzji. W wyniku wznowienia postępowania, Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] maja 2015 r. działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2, art. 104 i art. 107 k.p.a., art. 12 ust. 4a, 4f i ust. 5, art. 18 art. 22 i art. 23 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (j.t. Dz.U. z 2013 r. poz. 687 ze zm.) oraz art. 130 ust. 2, art. 132 ust. 1a, 2, 3, 3a, art. 134 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.), art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego (Dz. U. z 2005 r. Nr 267, poz. 2251 ze zm.) orzekł o: - uchyleniu decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r., dotyczącej ustalenia odszkodowania w kwocie [...] zł na rzecz A. S. w części ½ w kwocie [...] zł oraz H. K.w ½ części w kwocie [...] zł za nieruchomość położoną w obrębie [...], gmina [...], powiat [...], stanowiącą działkę nr [...]o pow. 0,2227 ha, która stała się własnością Skarbu Państwa na podstawie decyzji Wojewody [...] nr [...]z dnia [...] października 2010 r., o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi krajowej nr [...] o parametrach trasy ekspresowej na odcinku: koniec obwodnicy [...] - granica województwa [...] - etap I - od km [...]do km [...]; - ustaleniu odszkodowania na rzecz W. B. i H. B. w kwocie [...] zł za nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] o pow. 0,2227 ha, położoną w obrębie [...], gmina [...], powiat [...]. Nadto, Wojewoda zobowiązał Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad do wypłaty ustalonego odszkodowania w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. Odwołanie od wskazanej decyzji wnieśli skarżący podnosząc, że postanowienie o stwierdzeniu zasiedzenia przedmiotowej nieruchomości Sądu Rejonowego w [...][...] Zamiejscowy Wydział [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., sygn. akt [...] wydane zostało po wydaniu decyzji odszkodowawczej, a zatem nie mogą oni ponosić negatywnych konsekwencji zasiedzenia nieruchomości przez H. B. i W. B.. Zdaniem skarżących, w dacie przyznania odszkodowania to oni byli właścicielami nieruchomości, w związku z czym to skarżącym przysługiwało odszkodowanie. Skarżący wnieśli zatem o uchylenie decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania wznawiającego postępowanie administracyjne w sprawie. Po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego, organ odwoławczy wskazaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia [...] września 2015 r. orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji organu I instancji. Przywołał brzmienie art. 12 ust. 4 pkt 2 i ust. 4f oraz art. 18 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (t. j. Dz. U. z 2013 r. poz. 687 ze zm.; dalej także jako: "specustawa drogowa"). Wskazał, że w niniejszej sprawie podstawę dla ustalenia wysokości odszkodowania za nieruchomość oznaczoną jako działka nr [...] o pow. 0,2227 ha, położonej w obrębie [...], gmina [...] stanowi operat szacunkowy z dnia [...] września 2013 r., sporządzony na zlecenie Wojewody [...] przez rzeczoznawcę majątkowego J. C.. Aktualność operatu szacunkowego została potwierdzona w dniu [...] kwietnia 2015 r. Minister podniósł, że biegła ustaliła, iż przedmiotem wyceny jest nieruchomość gruntowa niezabudowana, położona w miejscowości [...], gmina [...], dla której nie była prowadzona księga wieczysta. Wyceniania nieruchomość jest użytkowa rolniczo i nieogrodzona. Leży ona przy drodze gruntowej na terenach nierozbrojonych w urządzenia infrastruktury technicznej. Bezpośrednie sąsiedztwo działki stanowią działki użytkowane rolniczo i działki zadrzewione. Dalsze sąsiedztwo stanowiły działki z zabudową mieszkaniową. Nadto dla przedmiotowej działki nie uchwalono miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, natomiast zgodnie z ustaleniami studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Gminy [...], przyjętym uchwałą Rady Gminy w [...] z dnia [...] kwietnia 1999 r. nr [...] przedmiotowa nieruchomość znajduje się w obszarze oznaczonym jako tereny rolne, użytkowane rolniczo z możliwością do zalesienia. Wycena gruntu została przeprowadzona w podejściu porównawczym przy zastosowaniu metody porównywania parami. Biegła przeprowadziła analizę rynku nieruchomości gruntowych, niezabudowanych, określonych w planie lub studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jako rolne, położonych na terenie powiatu [...],[...],[...] i [...]. Analizą został objęty okres od września 2011 r. do września 2013 r. Z tak określonego rynku biegła wybrała do dalszej analizy transakcje nieruchomościami położonymi przy głównych drogach w miejscowościach, w niewielkiej odległości od zabudowy oraz przy głównych trasach komunikacyjnych, których ceny lokowały się w przedziale od 6,62 zł/m2 do 19,33 zł/m2. W wyniku analizy cen transakcyjnych nieruchomości gruntowych niezabudowanych, określonych w planie lub studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego jako rolne o znanych cechach biegła stwierdziła, iż zasadniczy wpływ na cenę miały następujące cechy rynkowe: lokalizacja (waga 35%), potencjalne możliwości inwestycyjne (waga 20%), istniejące uzbrojenie w przyległej drodze (waga 15%), dostępność komunikacyjna (waga 15%) oraz powierzchnia działki (waga 15%). Następnie biegła porównała wycenianą nieruchomość z wybranymi 3 transakcjami nieruchomościami podobnymi i skorygowała ich ceny w oparciu o ustalone cechy. Biegła wyceniła przedmiotową nieruchomość na [...] zł/m2, tj. w sumie [...] zł. Biegła dokonała także analizy rynku nieruchomości przeznaczonych pod drogi publiczne na rynku regionu radomskiego, w wyniku której ustaliła, że ceny nieruchomości rolnych są niższe niż ceny nieruchomości przeznaczonych pod drogi. W związku z powyższym biegła powiększyła ustaloną wartość nieruchomości o przeznaczeniu rolnym o 50% i ostatecznie ustaliła wartość przedmiotowej nieruchomości na [...] zł. Organ odwoławczy uznał, że opinia biegłego spełnia wszystkie wymogi formalne określone w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r. Nr 209, poz. 2109) oraz jest zgodna z regulacjami wynikającymi z ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 782, dalej jako "ustawa o gospodarce nieruchomościami"). Wskazał, że zgodnie z § 36 ust. 1 ww. rozporządzenia wartość rynkową nieruchomości dla potrzeb ustalenia odszkodowania za nieruchomości wywłaszczone lub przejęte z mocy prawa na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych określa się, przyjmując stan nieruchomości z dnia wydania decyzji, ceny nieruchomością z dnia ustalenia odszkodowania, a przeznaczenie nieruchomości zgodnie z art. 154 ustawy bez uwzględnienia ustaleń decyzji. Nie uwzględnia się nakładów poniesionych na nieruchomości po dniu wydania decyzji. Konkludując Minister stwierdził, że organ wojewódzki prawidłowo ustalił wartość przedmiotowej nieruchomości. Odnosząc się do zarzutów odwołania Minister wskazał, że stosownie do art. 12 ust. 4f specustawy drogowej, odszkodowanie może skutecznie otrzymać tylko ten, komu przysługiwało określone prawo do nieruchomości w dniu, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. W niniejszej sprawie decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna w dniu 30 marca 2012 r., a zatem uprawnionym do odszkodowania jest ten, komu przysługiwało prawo własności do przedmiotowej nieruchomości na ten dzień. Organ wojewódzki rozpatrując niniejszą sprawę ustalił właścicieli przedmiotowej nieruchomości na dzień [...] marca 2012 r. na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w [...][...] Zamiejscowy Wydział [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., sygn. akt [...] o nabyciu przez zasiedzenie z dniem 24 października 2006 r. przez W. B. i H. B. własność nieruchomości w skład, której wchodzi m.in. przedmiotowa działka nr [...]. Jednocześnie Minister wyjaśnił, że podstawowe przepisy regulujące tę formę nabycia prawa znajdują się w art. 172-177 Kodeksu cywilnego. Postanowienie w przedmiocie zasiedzenia nieruchomości jest aktem deklaratoryjnym, w którym sąd określa datę, z jaką to zasiedzenie nastąpiło. Zasiedzenie bowiem następuje z mocy samego prawa, a skutki postanowienia o zasiedzeniu rozciągają się na moment upływu wymaganego terminu, po spełnieniu pozostałych przesłanek, niezależnie od tego kiedy, w wyniku badania przez sąd, zasiedzenie zostało stwierdzone. To z kolei oznacza, że posiadacz samoistny po upływie odpowiedniego terminu wskazanego w przepisach z mocy prawa nabywa własność danej nieruchomości (art. 172 Kodeksu cywilnego). A zatem jeżeli orzeczenie stwierdzające zasiedzenie ma charakter deklaratoryjny, bez znaczenia jest kiedy zostanie ono wydane, gdyż skutek w postaci nabycia prawa własności nieruchomości zachodzi z mocy prawa. Jak wskazał, Minister, w przedmiotowym przypadku skutek zaistniał na dzień [...] października 2006 r., co jedynie potwierdziło postanowienie Sądu Rejonowego w [...][...] Zamiejscowy Wydział [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., sygn. akt [...]. W ocenie Ministra uznać więc należy, że organ wojewódzki prawidłowo ustalił też krąg osób uprawnionych do odszkodowania. Pismem z dnia 20 października 2015 r. skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie organu odwoławczego z dnia [...] września 2015 r. Autorzy skargi zarzucili naruszenie prawa materialnego, tj. art.12 ust. 4f specustawy drogowej poprzez błędne przyjęcie, że właścicielami przedmiotowych nieruchomości w dacie przyznania odszkodowania byli W. B. i H. B., podczas gdy prawo własności przysługiwało H. K. i A. S.. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy celem ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi powtórzyli, że w dacie przyznania odszkodowania to oni byli właścicielami nieruchomości i nie wiedzieli o roszczeniach małżonków B. do nieruchomości odziedziczonej po rodzicach. Nadto podnieśli, że małżonkowie B. decyzję o wystąpieniu o zasiedzenie podjęli po uzyskaniu wiadomości o otrzymaniu przez skarżących odszkodowania. A zatem skarżących nie mogą dotykać ujemne skutki zasiedzenia nieruchomości przez H. i W. B. dopiero w 2015 r. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych określone przepisami art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647) oraz art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną z zastrzeżeniem art. 57 a, który jednak na gruncie niniejszej sprawy nie znajduje zastosowania. Rozpoznając sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem zaskarżenia w sprawie jest decyzja Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia[...] września 2015 r., którą to organ utrzymał w mocy decyzję Wojewody [...] z dnia [...] maja 2015 r., Nr [...]. Przedmiotową decyzją organ I instancji, działając na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. orzekł o uchyleniu decyzji Wojewody [...] z [...] listopada 2013 r. ustalającej odszkodowanie na rzecz H.K.i A. S. oraz jednocześnie ustalił odszkodowanie na rzecz H. B. i W. B. w wysokości [...] zł za nieruchomość stanowiącą działkę nr [...] o pow. 0,2227 ha, położoną w obrębie [...], gmina [...], powiat [...], która została przeznaczona pod realizację inwestycji drogowej. Na wstępie należy wskazać, że rozstrzygnięcia wydane w kontrolowanej sprawie zapadły na skutek wznowienia przez Wojewodę [...] postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] listopada 2013 r. w związku z zaistnieniem istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych, nieznanych organowi w dniu wydania wyżej wymienionej decyzji, tj. zaistnienia przesłanki określonej w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Materialnoprawną podstawę kontrolowanych decyzji odszkodowawczych stanowiły zaś przepisy specustawy drogowej oraz odpowiednio stosowane przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. W myśl art. 18 ust. 1 specustawy drogowej wysokość odszkodowania za przejętą nieruchomość ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ I instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania. Zgodnie natomiast z art. 12 ust. 4f specustawy drogowej odszkodowanie za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe. A zatem odszkodowanie może skutecznie otrzymać tylko ten, komu przysługiwało określone prawo do nieruchomości w dniu, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna. W kontrolowanej sprawie decyzja z dnia [...] października 2010 r. nr [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi krajowej nr [...] o parametrach trasy ekspresowej na odcinku: koniec obwodnicy [...] - granica województwa [...] - etap I - od km [...] do km [...] stała się ostateczna w dniu 30 marca 2012 r., a zatem uprawnionym do odszkodowania jest ten, komu przysługiwało prawo własności do przedmiotowej nieruchomości na ten dzień. W ocenie Sądu, w świetle powyższego, zasadnie Wojewoda [...] w wyniku wznowionego postępowania uchylił ostateczną decyzję z [...] listopada 2013 r. ustalającą odszkodowanie na rzecz skarżących i orzekł o ustaleniu odszkodowania na rzecz H. B. i W. B.. Jak bowiem wynika z akt niniejszej sprawy, właścicielami działki nr [...] byli wówczas H. B. i W. B., a nie skarżący. Powyższe wynika z postanowienia Sądu Rejonowego w [...][...] Zamiejscowy Wydział [...] z siedzibą w [...] z dnia [...] stycznia 2015 r., sygn. akt [...], mocą którego nabyli oni, w drodze zasiedzenia, z dniem 24 października 2006 r. własność nieruchomości w skład, której wchodzi m.in. przedmiotowa działka nr [...]. Zaistniały więc istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne nieznane organowi w dniu wydania decyzji ostatecznej dotyczącej ustalenia odszkodowania. Należy przypomnieć, że instytucję zasiedzenia nieruchomości regulują przepisy prawa cywilnego zawarte w art. 172-176 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm., zwany dalej "K.c."), z wyłączeniem art. 174 K.c., który odnosi się do zasiedzenia rzeczy ruchomych. Treść art. 172 K.c. stanowi, że posiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze (zasiedzenie). Po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze. W świetle przytoczonego przepisu zasiedzenie jest sposobem pierwotnego, nieodpłatnego nabycia prawa własności poprzez upływ czasu, przez samoistnego posiadacza, to jest osobę posiadającą władztwo nad rzeczą jak właściciel, ale nie będącą właścicielem (posiadanie definiuje art. 336 K.c.). Przesłanki zasiedzenia nieruchomości są dwie: pierwsza - samoistne posiadanie, to jest takie jakie odpowiada prawu własności (władanie jak właściciel) i druga - nieprzerwane posiadanie od 20 (w dobrej wierze) lub 30 lat (przy złej wierze). Skutkiem zasiedzenia jest zatem nabycie prawa własności przez posiadacza i skutek ten następuje z mocy prawa z dniem upływu określonego terminu posiadania (20 lub 30 lat). Stwierdzenie nabycia własności przez zasiedzenie następuje na podstawie orzeczenia sądowego wydawanego w trybie nieprocesowym na podstawie art. 609-610 Kodeksu postępowania cywilnego. Postanowienie sądu o stwierdzeniu zasiedzenia ma charakter jedynie deklaratywny, co oznacza, że nie tworzy stanu prawnego, lecz jedynie potwierdza jego istnienie. Ma wagę dowodu nabycia prawa własności w drodze zasiedzenia i stanowi podstawę do wpisu prawa własności do księgi wieczystej. Uwzględniając powyższe należy stwierdzić, że podniesiony w skardze zarzut naruszenia art. 12 ust. 4f specustawy drogowej nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Na marginesie Sąd zauważa także, że w sprawie niniejszej organy administracji ponownie ustalając wysokość odszkodowania za przejętą nieruchomość, oparły się na opinii rzeczoznawcy majątkowego, uznając zasadnie sporządzony przez niego operat szacunkowy za prawidłowy i zgodny z obowiązującymi przepisami prawa. W ocenie Sądu, wycena ta, z punktu widzenia obowiązujących przepisów specustawy, ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz rozporządzenia wykonawczego Rady Ministrów do tej ustawy z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu była prawidłowa i mogła stanowić podstawę dla ustalenia odszkodowania na rzecz H. B. i W. B.. Organy orzekające w sprawie wnikliwie, wszechstronnie i rzetelnie rozpatrzyły stan faktyczny sprawy, szczegółowo wyjaśniły motywy, jakimi się kierowały przy rozstrzyganiu sprawy oraz przekonująco uzasadniły swoje decyzje zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. – zyskując całkowitą aprobatę Sądu. Ponieważ jednocześnie brak jest w sprawie okoliczności, które należałoby wziąć pod uwagę z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło