VIII SA/Wa 1011/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku T. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. R. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2012 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu wykonania obowiązku postanawia: zwolnić T. R. od kosztów sądowych We wniosku o przyznanie prawa pomocy T. R. podniosła, że pozostaje na utrzymaniu męża, od 10 lat chorującego na [...], którego jedynym dochodem jest renta – [...] zł. Podała, że posiadane gospodarstwo rolne – [...] ha nie przynosi dochodów, a dochód rodziny nie wystarcza na podstawowe potrzeby. Poza tym na utrzymaniu ma dwóch synów, jeden jest osobą bezrobotną natomiast drugi uczniem szkoły średniej. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a). Przystępując do rozpoznania wniosku skarżącej, wskazać należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przyznanie lub odmowa przyznania prawa pomocy winna wynikać z wzajemnej oceny dwóch elementów: kosztów, jakie musi ponieść strona na poczet prowadzonego postępowania i jej aktualnej kondycji finansowej. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do referendarza sądowego bądź Sądu należy ocena przytoczonych okoliczności. Według złożonego oświadczenia skarżąca wraz z synem – uczniem szkoły średniej jest na utrzymaniu męża, który otrzymuje niewielką rentę – [...] zł. W przeliczeniu na członka rodziny dochód ten kształtuje się poniżej minimum egzystencji, czyli granicy fizycznego przetrwania. Uiszczenie zatem wpisu od skargi, nawet jeśli jest to najniższy wpis (100 zł) pobierany w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest poza zasięgiem możliwości finansowych skarżącej. W związku z powyższym na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.