VIII SA/Wa 1013/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku K. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi K. S. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania płatności ONW za 2010 rok. postanawia: 1. zwolnić od kosztów sądowych, 2. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy K. S. oświadczył, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów sądowych. Na tej podstawie uznano, że przedmiotowy wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Podał, że jedynym źródłem utrzymania rodziny (żona i dwoje dzieci) jest gospodarstwo rolne – [...] ha, z którego miesięczny dochód określił na kwotę ok. [...] zł. Wyjaśnił, że córka jest w wieku szkolnym, natomiast syn jest osobą niepełnosprawną, cierpi na chorobę genetyczną ([...]), jest również leczony psychiatrycznie i w związku z tym otrzymuje rentę socjalną – [...] zł, którą w całości wyczerpują wydatki na jego leczenie. Poza tym we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje [...] – letnia matka skarżącego, która otrzymuje emeryturę rolniczą – [...] zł, którą przeznacza na własne potrzeby. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Instytucja przyznania prawa pomocy jest zatem rozwiązaniem szczególnym i powinna być stosowana przede wszystkim wobec osób bez źródeł stałego dochodu i bez majątku tj. takich, które pozbawione są zupełnie środków do życia lub posiadają środki tak niewielkie, że nie starczają one na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego stwierdzić należy, że w sprawie zachodzą przesłanki do przyznania mu prawa pomocy jedynie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Pięcioosobowa rodzina posiada wprawdzie stały dochód w wysokości ok. [...] zł, niemniej jednak ponosi również koszty nie tylko bieżącego utrzymania w tym także leczenia syna, ale również według oświadczenia wydatki na nawozy i środki ochrony roślin. Uznano zatem, że zestawienie dochodu rodziny z wysokością bieżących wydatków przy konieczności poniesienia kosztów sądowych, mogłoby prowadzić do powstania uszczerbku w utrzymaniu koniecznym skarżącego i jego rodziny. Odnośnie natomiast wniosku w zakresie ustanowienia pełnomocnika uznano, że sytuacja materialna rodziny skarżącego nie jest aż tak trudna, by przy zwolnieniu z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, nie był w stanie wygospodarować środków niezbędnych do ustanowienia adwokata z wyboru, jeśli jego udział w sprawie uzna za konieczny. Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.