VIII SA/Wa 1027/11
WyrokWSA w Warszawie2012-02-23
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Cezary Kosterna, Włodzimierz Kowalczyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania może zostać wydane bez pełnego ustalenia stanu faktycznego, w szczególności skuteczności doręczenia zastępczego decyzji?Ratio decidendi
Wydanie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania było przedwczesne, ponieważ organ odwoławczy nie poczynił pełnych ustaleń faktycznych dotyczących skuteczności doręczenia zastępczego decyzji. Sąd uznał, że organ nie ustalił, czy doręczenie zastępcze rzeczywiście skutecznie nastąpiło, co jest kluczowe dla oceny terminu do wniesienia odwołania, zwłaszcza gdy skarżąca kwestionuje tę okoliczność. Ponadto, organ oparł się na błędnie ustalonym stanie faktycznym dotyczącym daty nadania odwołania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi T. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., które stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy B. o czasowym odebraniu zwierząt. Organ odwoławczy uznał decyzję Wójta za doręczoną w trybie art. 44 k.p.a. z powodu niepodjęcia przesyłki w terminie, a odwołanie zostało wniesione po upływie 3-dniowego terminu od doręczenia decyzji. Skarżąca podniosła, że organ I instancji zataił przed nią fakt wydania decyzji, a sama decyzja została ukryta przez pocztę.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2011 r. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącej T. P. kwotę [...] złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk /sprawozdawca/, Protokolant Referent Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2012 r. sprawy ze skargi T. P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz skarżącej T. P. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2011 r., znak [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm. - zwanej dalej k.p.a.), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez T. P. odwołania od decyzji Wójta Gminy B. z dnia [...] maja 2011 r., znak [...] w przedmiocie czasowego odebrania jej zwierząt.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ odwoławczy przedstawił szczegółowo przebieg prowadzonego w niniejszej sprawie postępowania wskazując, że ww. decyzja Wójta Gminy B. została uznana za doręczoną w dniu [...] czerwca 2011 r., stosownie do treści art. 44 kpa wobec niepodjęcia jej w terminie. Decyzja ta zawierała prawidłowe pouczenie o terminie do wniesienia odwołania, zgodnie z treścią art.7 ust. 2a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt /tj. Dz.U z 2003r. Nr 106, poz.1002 ze zm./, który stanowi, że od decyzji o czasowym odebraniu zwierząt przysługuje prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, w terminie 3 dni od daty doręczenia decyzji. Zatem termin do wniesienia odwołania przez T. P. upłynął w dniu [...] czerwca 2011 r. T. P. odwołanie od wymienionej na wstępie decyzji wniosła za pośrednictwem poczty. Zgodnie ze stemplem pocztowym na kopercie, przesyłkę nadała w Urzędzie Pocztowym w B. w dniu [...] lipca 2011 r., a więc po upływie ustawowego terminu. Wobec powyższego organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. W myśl art. 134 K.p.a. w przypadku złożenia odwołania po terminie, organ odwoławczy jest obowiązany stwierdzić uchybienie terminu, a odwołanie w takiej sytuacji nie podlega rozpoznaniu. Z powyższych przyczyn na podstawie art. 134 k.p.a. orzekł, jak w sentencji.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2011 r. złożyła T. P. (dalej jako skarżąca) podnosząc, że organ I instancji zataił przed nią fakt wydania decyzji oraz, że decyzja w tej sprawie, została ukryta przez pocztę.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując wcześniej prezentowaną argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - zwanej dalej p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli sprawowanej przez Sąd w niniejszej sprawie, było postanowienie SKO z dnia [...] września 2011 r., którym organ na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącą odwołania od decyzji Wójta Gminy B. z dnia [...] maja 2011 r. w przedmiocie czasowego odebrania zwierząt.
Zgodnie z art. 134 k.p.a. organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne.
Stosownie do treści art. 44 kpa, w przypadku niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43 poczta pismo przechowuje się przez okres czternastu dni w swojej placówce pocztowej. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym wyżej mowa, a pismo pozostawia się w aktach sprawy.
Zgodnie z art. 42 k.p.a. pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub w miejscu pracy. Natomiast art. 43 k.p.a. stanowi, iż w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się za pokwitowaniem dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi.
Naczelnymi zasadami postępowania administracyjnego są - zawarte w art. 6
i art. 7 Kpa - zasada praworządności oraz dochodzenia prawdy obiektywnej. Nakładają one na organy prowadzące postępowanie obowiązek wszechstronnego zbadania sprawy tak pod względem faktycznym jak i prawnym, w celu ustalenia rzeczywistego stanu sprawy. W myśl art. 77 § 1 Kpa organy administracji państwowej zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Treść tego przepisu należy tłumaczyć w ten sposób, że obowiązek przeprowadzenia wszystkich niezbędnych do wyjaśnienia sprawy dowodów obciąża organ administracji prowadzący postępowanie w sprawie.
Wydanie zaskarżonego postanowienia było przedwczesne wobec niepoczynienia przez organ pełnych ustaleń faktycznych, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniu postanowienia. Niepełne ustalenia faktyczne nie mogły prowadzić do prawidłowej subsumcji przepisów prawnych pod tak ustalony stan faktyczny. W orzecznictwie - również najnowszym - ugruntowany jest już zasadny pogląd, że jeżeli nie wiadomo, jak działał doręczający, doręczenia nie można uznać za dokonane (wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2001 r., NSA II SA 2871/00, LEX nr 53460); dla skuteczności doręczenia pisma sądowego w trybie art. 44 k.p.a. niezbędne jest zawiadomienie adresata o złożeniu pisma na okres siedmiu dni we wskazanym urzędzie pocztowym (wyrok SN z dnia 22 lutego 2001 r., III RN 70/00, publ.: OSNP z 2001 r., nr 19, poz. 574), a zwłaszcza samo awizowanie przesyłki nie jest równoznaczne z zawiadomieniem określonym w art. 44 k.p.a. (wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 marca 2006 r., III SA/Wa 201/06, LEX nr 197577). O fakcie złożenia przesyłki na określony czas w placówce pocztowej musi być dokonana stosowna adnotacja doręczyciela na dowodzie doręczenia przesyłki. Samo umieszczenie na kopercie zawierającej przesyłkę lub na dowodzie potwierdzającym doręczenie pisma stempla, czy wzmianki o awizowaniu przesyłki nie może być dla organu wysyłającego pismo wystarczające do przyjęcia, że spełnione zostały przesłanki doręczenia pisma w trybie art. 44 k.p.a. Musi być wyraźnie zaznaczone, że doręczyciel powiadomił adresata o przesyłce w sposób wskazany w art. 44 k.p.a. (wyrok NSA z dnia 28 lutego 2006 r., I OSK 528/05, LEX nr 194352).
W rozpoznawanej sprawie doręczenie T. P. wymienionej na wstępie decyzji nastąpiło w trybie art. 44 K.p.a., czyli w jednej z form zastępczych. Przesyłka zawierająca decyzję była bowiem dwukrotnie awizowana - w dniach [...] maja 2011 r. i [...] czerwca 2011 r. Jak wynika z pisma Poczty Polskiej, do dnia [...] czerwca 2011 r. adresatka przesyłki nie podjęła, więc dnia [...] czerwca 2011 r. przesyłkę zwrócono do Urzędu Gminy z adnotacją "nie podjęto w terminie".
W ocenie Sądu organ nie ustalił, czy doręczenie zastępcze rzeczywiście skutecznie nastąpiło, dlatego ponownie rozpoznając sprawę okoliczność tą ustali, zwłaszcza że skarżąca okoliczność tę kwestionuje podnosząc, że kopię decyzji Wójta odebrała w dniu [...] czerwca 2011 r. Wyjaśnienia wymaga jakiej treści pouczenie, co do okresu pozostawania przesyłki w urzędzie pocztowym zamieszczono na informacji o awizowaniu.
Ponadto jak wynika z pisma organu do Sądu z dnia [...] lutego 2012 r., Kolegium mylnie przyjęło w zaskarżonym postanowieniu datę nadania odwołania w Urzędzie Pocztowym na dzień [...] lipca 2011 r. Odwołanie zaś rzeczywiście zostało złożone w organie I instancji w dniu [...] czerwca 2011 r. Wynika z tego, że organ podejmując skarżoną decyzję opierał się na błędnie ustalonym stanie faktycznym. Z kolei Sąd rozpoznając skargę nie dysponował pełną dokumentacją źródłową. Zostały co prawda dosłane kserokopie zwrotnych poświadczeń odbioru, ale wcześniej przesłane, chociaż bardzo mało czytelne wskazują na wysłanie dwóch przesyłek wobec skarżącej, wydaje się o podobnym oznaczeniu. Nie wiadomo przy tym, która dotyczy przedmiotowej decyzji. W drugiej jest już tylko jedno poświadczenie odbioru, chociaż pismo przewodnie jest to samo. Wyjaśnić zatem należy dokładnie jak przebiegał proces doręczenia decyzji.
Odrębnym zagadnieniem jest sprawa terminu złożenia odwołania. Organ odwoławczy w skarżonym postanowieniu przyznał, że błędnie przyjął nadanie odwołania za pośrednictwem poczty. Wobec tego okoliczność sposobu i terminu złożenia odwołania wymaga ustalenia przez organ odwoławczy. Nie można bowiem uznać, że pismo złożone do sądu o prawdopodobnym sposobie złożenia odwołania jest wystarczające.
Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 wyroku.
W punkcie 2 wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło