VIII SA/Wa 1041/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-05

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który wykazał trudną sytuację materialną, ale posiadał środki na koncie bankowym, może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania (zwolnienie całkowite) lub nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny (zwolnienie częściowe). Sąd uznał, że mimo trudnej sytuacji finansowej skarżącego, środki zgromadzone na rachunkach bankowych pozwalały na pokrycie części kosztów sądowych, dlatego wniosek o zwolnienie w pozostałym zakresie oddalono.
Stan faktyczny
Z. L. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Skarżący argumentował, że jego majątek został zajęty przez Urząd Skarbowy i komornika, a jedynym źródłem utrzymania jest świadczenie przedemerytalne. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, skarżący przedstawił dokumenty potwierdzające jego sytuację materialną i koszty utrzymania. Sąd rozpatrzył wniosek, analizując przedstawione dowody.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2005 - 2007 postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...] ([...]) zł, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić Wnioskiem załączonym do skargi Z. L. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że cały posiadany przez niego majątek został zajęty przez Urząd Skarbowy. Oświadczył, że nie posiada żadnych oszczędności, z których mógłby opłacić wpis od skargi, bowiem te również zostały zajęte przez komornika. Podał, że utrzymuje się ze świadczenia przedemerytalnego, którego kwota wolna od zajęcia wynosi [...] zł, natomiast jego żona z tytułu emerytury i zatrudnienia na [...] etatu otrzymuje ok. [...] zł. W wyniku wezwania do uzupełnienia wniosku skarżący złożył kserokopie: decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z 2008 r. o zabezpieczeniu na majątku podatnika, na poczet przyszłych zobowiązań pieniężnych, zeznania podatkowe za 2010 r.: żony (łączny dochód brutto [.] zł) i własne (dochód brutto [...] zł), zawiadomienie o ustanowieniu hipoteki przymusowej kaucyjnej na nieruchomości gruntowej, protokół zabezpieczenia ruchomości, zawiadomienie ZUS o zajęciu świadczenia, zawiadomienie Urzędu Skarbowego o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego świadczenie z zaopatrzenia emerytalnego na łączną kwotę [...] zł oraz wyciągi z rachunku bankowego za ostanie trzy miesiące. Jako stałe miesięczne koszty utrzymania wskazał wydatki na energię – [...] zł, gaz – [...] zł, wodę – [...] zł, telefon [...] zł, wywóz nieczystości – [...] zł, podatek od nieruchomości – [...] zł, leki – [...] – [...] zł. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych. Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Z wyjaśnień skarżącego wynika, że jedynym źródłem utrzymania jego i żony jest łączny dochód w wysokości ok. [...] zł. Wpis od skargi ustalono natomiast na kwotę [...] zł. Zestawienie jedynie tych kwot wskazywałoby na zasadność przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie, jednakże z załączonych wyciągów z rachunków bankowych małżonków wynika, że ich sytuacja finansowa nie jest aż tak trudna jak wskazuje na to uzasadnienie wniosku. Z analizy operacji na tym rachunku wynika, że skarżący dwukrotnie w październiku i listopadzie 2011 r. zasilił konto wpłatą własną w wysokości odpowiednio [...] zł i [...] zł przy czym saldo końcowe na początku grudnia wynosiło [...] zł. Natomiast na rachunku żony skarżącego w dniu [...] grudnia 2011 r. saldo końcowe wynosiło [...] zł. Nie jest zatem skarżący podobnie jak i jego żona, w dacie rozpoznawania wniosku pozbawiony środków finansowych, którymi może swobodnie dysponować. Ponadto skarżący nie wykazał, aby pozostający we wspólnym gospodarstwie domowym dorosły syn był na wyłącznym utrzymaniu rodziców, zatem przyjąć należy, że partycypuje on w kosztach związanych z bieżącym utrzymaniem. Z tych też względów uznano, że kwota [...] zł jaką skarżący będzie zobowiązany uiścić jest w zasięgu jego możliwości finansowych. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło