VIII SA/Wa 1046/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Nawrot (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Justyna Mazur, Sędzia WSA Marek Wroczyński, Protokolant Referent stażysta Magdalena Krawczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 czerwca 2014 r. sprawy ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...]; 2) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. na rzecz skarżącej [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2013 r., nr [...], Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (zwany dalej: "Dyrektor ARiMR", "organ odwoławczy") po rozpatrzeniu odwołania [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w F. (zwana dalej: "spółka", "beneficjent"), utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. (zwany dalej: "Kierownik ARiMR", "organ I instancji") z dnia [...] lipca 2013 r. o odmowie przyznania płatności rolnośrodowiskowej (zwana dalej: "płatność RŚ") na 2011 rok. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że postępowanie zostało zainicjowane wnioskiem spółki złożonym w dniu [...] maja 2011 r., w którym wniosła o przyznanie płatności RŚ na rok 2011. We wniosku spółka wniosła o przyznanie płatności w ramach realizacji wariantów: 2.1 – uprawy rolnicze (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...] ha; 2.3 – trwałe użytki zielone (dla których zakończono okres przestawiania) na powierzchni [...] ha; 3.1.1 – ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na powierzchni [...] ha; 6.1 – produkcja nasienna towarowa lokalnych odmian roślin uprawnych na powierzchni [...] ha. W dniu [...] lutego 2013 r. organ I instancji wezwał beneficjenta do złożenia wyjaśnień co do okoliczności: kto wykonywał prace polowe na gruntach w 2011 r., nadto do przedstawienia dokumentów potwierdzających posiadanie gruntów deklarowanych do płatności w 2011 r. W odpowiedzi na powyższe spółka złożyła w dniu [...] kwietnia 2013 r. wyjaśnienia na piśmie, do których dołączyła w charakterze dowodów: 1) kopię protokołu zlecenia wykonania usług rolniczych dla [...]; 2) kopię powykonawczego raportu usług sporządzonego przez [...]; 3) kopię faktury VAT nr [...] za usługi rolnicze; 4) kopię protokołu nr [...] z inspekcji gospodarstwa rolnego na zgodność z zasadami produkcji rolniczej metodami ekologicznymi; 5) kopię protokołu likwidacji produkcji roślinnej z dnia [...] listopada 2011 r.; 6) kopię protokołu obmiaru produkcji roślinnej z dnia [...] sierpnia 2011 r.; 7) kopię protokołu obmiaru produkcji roślinnej z dnia [...] sierpnia 2011 r.; 8) kopię protokołu obmiaru produkcji roślinnej z dnia [...] lipca 2011 r.; 9) kopię protokołu obmiaru produkcji roślinnej z dnia [...] lipca 2011 r.; 10) kopię potwierdzenia wydania materiału siewnego o wadze [...] ton. Decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2013 r. Kierownik ARiMR działając m.in. na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2007 r. Nr 64, poz. 427, zwana dalej: "ustawą ONW"), § 2 ust. 1, § 23 i § 25 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowidskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na 2007 - 2013 (Dz. U. z 2009 r., Nr 33, poz. 262 ze zm., zwane dalej: "rozporządzeniem RŚ") i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm., zwanej dalej: "k.p.a.") orzekł o odmowie przyznania płatności RŚ na 2011 r. Podstawę rozstrzygnięcia stanowiło ustalenie przez organ, iż składając wniosek o przyznanie płatności beneficjent nie był posiadaczem gospodarstwa rolnego deklarowanego do płatności, ponieważ gospodarstwo to posiadał P. M. Według organu P. M. prowadzi działalność rolną, zaś gospodarstwo rolne spółki zostało "sztucznie" utworzone w celu ominięcia modulacji i uzyskania wyższych płatności i wobec powyższego przyznanie spółce wnioskowanej na 2011 r. pomocy byłoby sprzeczne z przepisami. Odwołanie na powołaną decyzję złożyła spółka wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji i podnosząc, że w sposób nieuzasadniony odmówiono przeprowadzenia dowodu w postaci przesłuchania świadków, nadto naruszenie zasad przewidzianych w art. 7, art. 8 i art. 9 k.p.a. Spółka wniosła o dołączenie do akt sprawy wszystkich sprawozdań finansowych i uzupełnienie dokumentacji o sprawozdania składane przez spółki do właściwych organów. Wydanemu rozstrzygnięciu spółka zarzuciła błędną, arbitralną i dowolną ocenę materiału dowodowego sprawy, zaniechanie przeprowadzenia wnioskowanych przez spółkę dowodów oraz brak wypełnienia żądania w zakresie udziału spółki w każdym stadium postępowania. Decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2013 r. Dyrektor ARiMR działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. orzekł o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy. W uzasadnieniu decyzji, po przedstawieniu stanu faktycznego i prawnego sprawy organ odwoławczy wskazał, że spółka nie była posiadaczem zgłoszonych przez siebie gruntów rolnych w rozumieniu § 2 ust. 1 rozporządzenia RŚ, ponieważ grunty te wchodziły w skład gospodarstwa rolnego P. M. i były przez niego zarządzane. W niniejszej sprawie doszło zatem do sztucznego podziału gospodarstwa rolnego w celu obejścia prawa i uzyskania nienależnych uprawnień do płatności. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 3 rozporządzenia Rady (WE EURATOM) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich (Dz. U. L 312 z 23.12.1995) działania skierowane na pozyskanie korzyści w sposób sprzeczny z odpowiednimi celami prawa wspólnotowego mającymi zastosowanie w danym przypadku poprzez sztuczne stworzenie warunków w celu uzyskania tej korzyści, prowadzą do nieprzyznania lub wycofania korzyści. Natomiast stosownie do art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji (UE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE L 25/8 z 28.01.2011, zwane dalej: "rozporządzeniem 65/2011"), nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Dyrektor ARiMR podał, iż stroną niniejszego postępowania jest spółka, której wspólnikami w 2011 r. byli P. M. oraz jego syn D. M. Ponadto P. M. występuje jako wspólnik, prezes zarządu, prokurent lub pełnomocnik spółek i spółek z ograniczoną odpowiedzialnością, które zostały zarejestrowane w ewidencji producentów jako odrębne podmioty. Prowadzi również działalność gospodarczą pod nazwą [...]. Ustalono również, że P. M. i R. M. jako małżeństwo posiadali dwa odrębne numery w ewidencji producentów nadane im jako osobom fizycznym. W 2011 r. działając wspólnie utworzyli [...] spółek, których są jedynymi wspólnikami oraz [...] spółek cywilnych, w których jedno z nich jest wspólnikiem. W 2011 r. P. M., R. M. oraz ich syn D. M. złożyli łącznie [...] wniosków, w tym o płatność RŚ wnioskowano w [...] wnioskach na łączną powierzchnię [...] ha w pakiecie rolnictwo ekologiczne oraz [...] ha w pakiecie trwałe użytki zielone. Wspólnikiem wszystkich [...] spółek jest P. M. Organ odwoławczy wskazał, że z przeprowadzonej analizy umów spółek cywilnych i z odpisów KRS spółek z o.o. wynika, że są one powiązane ze sobą osobowo poprzez: P. M., R. M. i ich syna D. M. Wymienione osoby mają bezpośredni wpływ na funkcjonowanie spółek, będąc ich wspólnikami, prokurentami, prezesami zarządu, bądź pośredni, gdzie jako wspólnik występuje inna spółka, której wspólnikami są ww. osoby. Ponadto w dacie wydania zaskarżonej decyzji P. M. występuje jako: wspólnik, prezes zarządu, prokurent lub pełnomocnik ponad [...] spółek, ubiegających się o płatności w ramach wspólnej polityki rolnej. Następnie Dyrektor ARiMR zauważył, że wszystkie podmioty, ubiegające się o płatności w 2011 r., w większości podawały jako adres siedziby: ul. [...] w B., względnie ul. [...] w B., będący adresem zamieszkania lub korespondencyjnym P. M. Adresy te były także podawane jako korespondencyjne. Beneficjent podał jeden z wymienionych adresów jako korespondencyjny. Ponadto w [...] spółkach, spośród [...] funkcjonujących w 2012 r., podano jedno konto bankowe w [...] Banku o nr [...], należące do P. M. i jego syna D. M. Również organizacyjnie wymienione podmioty nie wykazywały odrębności i samodzielności. Poszczególne działki ewidencyjne, stanowiące składnik gospodarstwa rolnego, były w kolejnych latach deklarowane przez kolejne spółki, które swobodnie przenosiły między sobą posiadanie działek, legitymując to umowami przeniesienia posiadania podpisywanymi na ogół przez P. M. Następnie w oparciu o dane wynikające ze Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK) organ odwoławczy przedstawił działki zadeklarowane przez spółkę do płatności RŚ na 2011 rok oraz określił posiadaczy ww. działek w okresie od 2008 r. do 2013 r. Wyjaśnił przy tym, że ww. zestawienie w połączeniu z analizą osobową wymienionych podmiotów wskazuje, że w kolejnych latach grunty deklarowane były przez kolejne podmioty, natomiast przenoszenie posiadania poszczególnych działek było fikcyjne. Uprawą działek zajmowali się pracownicy wykonujący polecenia P. M., używający jego sprzętu. Oceniając przedstawione przez spółkę w toku postępowania dokumenty: protokół wykonania zlecenia usługi sporządzony pomiędzy beneficjentem, a [...], protokół odbioru robót i fakturę VAT wystawioną przez P. M. - z uwagi na ww. strukturę własnościową i organizacyjną spółki - organ uznał za niewiarygodne w odniesieniu do okoliczności, że na działkach tych była prowadzona produkcja roślinna. Także złożone protokoły obmiaru produkcji roślinnej w gospodarstwie, gdzie opisuje się ilość belot zielonki prosa, ale bez wskazania, skąd pochodzą, kiedy zostały zebrane i jak zostały zużytkowanie po zbiorze, nie potwierdzają faktu prowadzenia przez spółkę samodzielnej działalności. Powyższe w ocenie organu świadczy, iż jest ona organizacyjnie, technicznie i osobowo powiązana z innymi podmiotami założonymi i prowadzonymi przez P. M., stanowi to zorganizowane, celowe działanie zmierzające do obejścia regulacji dotyczących modulacji płatności. Organ odwoławczy, na podstawie art. 2 litera "a" i "c" rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009, uznał P. M. oraz współdziałającą z nim grupę osób jako jednego rolnika, a wszystkie jednostki produkcyjne, tj. spółki powiązane osobowo i zarządzane przez tę grupę, jako jedno gospodarstwo prowadzone przez P. M. wraz z członkami jego rodziny. Jednocześnie organ odwoławczy wywiódł, że zgłoszone przez spółkę do płatności grunty są zarządzane przez P. M. i stanowią cześć posiadanego przez niego gospodarstwa rolnego. W celu obejścia przepisów dotyczących modulacji płatności dokonał on sztucznego podziału gospodarstwa rolnego, tworząc podmioty faktycznie zarządzane przez niego, a formalnie występujące o płatności jako odrębni rolnicy. Takim podmiotem, jak podał organ, jest także spółka, co do której nie można uznać, że posiadała grunty rolne w rozumieniu § 2 ust. 1 rozporządzenia RŚ. Posiadanie w świetle tego rozporządzenia należy rozumieć szerzej niż tylko przez pryzmat art. 336 Kodeksu cywilnego. Posiadaczem określić można osobę, która jest faktycznym użytkownikiem gruntów rolnych, tzn. rolnikiem, który rolniczo użytkuje posiadane działki rolne (niezależnie od ustalenia tytułu prawnego wnioskodawcy), a nadto stosuje zwykłą dobrą praktykę rolniczą. Faktyczne władztwo nad rzeczą w przypadku gruntu rolnego obejmuje swobodę w podejmowaniu istotnych decyzji, np. co, gdzie i kiedy zasiać, komu i kiedy zlecić prace polowe, czy też w miarę możliwości wykonać je samodzielnie, kiedy zbierać plony oraz komu, gdzie je sprzedawać lub wykorzystać w inny sposób, jak również swobodę decyzji co do występowania o konkretne dotacje ze środków unijnych. W konsekwencji organ odwoławczy uznał za prawidłowe ustalenia organu I instancji oraz za prawidłową odmowę spółce przyznania płatności RŚ w oparciu o § 2 ust. 1 rozporządzenia RŚ w związku z art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011 i art. 18 ustawy ONW. Odnosząc się do przeprowadzenia wnioskowanego przez stronę dowodu z przesłuchania świadków na okoliczność posiadania przez spółkę oraz prowadzenia gospodarstwa rolnego na jej odrębny rachunek, rzecz i ryzyko organ odwoławczy wyjaśnił, że ewentualne zeznania świadków nie miałyby znaczenia dla sprawy, a prowadziłyby jedynie do przedłużenia postępowania. Dyrektor ARiMR stwierdził, że nie kwestionuje, iż spółka prowadzi działalność gospodarczą na własną rzecz i ryzyko, jednak działalność ta nie obejmuje samodzielnego prowadzenia gospodarstwa rolnego. Powyższe nie wyklucza prowadzenia innej działalności, jako że spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może być zawiązana w jakimkolwiek celu dopuszczonym prawem. W podsumowaniu uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnił, że zasada określona w art. 21 ust. 2 pkt 2 ustawy ONW, stanowi odejście od zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w części 2 art. 7 k.p.a. Obowiązek ten został ograniczony jedynie do rozpatrzenia materiału dowodowego (całego), wskazanego we wniosku oraz innych dokumentach dołączonych przez wnioskodawcę i innych uczestników postępowania. Na ARiMR nie ciąży obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. Z kolei w myśl art. 21 ust. 3 ustawy ONW, na wnioskodawcę został nałożony obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. W związku tym uznać należy, że organy ARiMR, orzekając na podstawie posiadanego materiału dowodowego, uczyniły zadość wymogom stawianym przez ww. przepis, stojąc na straży praworządności, rozpatrując wyczerpująco cały materiał dowodowy i zapewniając stronie czynny udział w każdym stadium postępowania oraz udzielając niezbędnych pouczeń co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania. Skargę na powołaną wyżej decyzję do sądu administracyjnego złożyła spółka wnioskując o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Spółka zarzuciła organom brak staranności przy zbieraniu dowodów, ustalaniu stanu faktycznego i popełnienie fundamentalnych błędów w ustaleniach faktycznych w oparciu o źle metodycznie zgromadzone dowody, błędną, arbitralną i dowolną ocenę materiału dowodowego, nie przeprowadzenie dowodów żądanych przez stronę oraz nieuzasadnione zastosowanie art. 4 ustęp 8 rozporządzenia Komisji nr 65/2011. Uzasadniając zarzuty skargi beneficjent wskazał, że wnioski dowodowe o przeprowadzenie dowodów osobowych złożone przez stronę w postępowaniu stanowią realizację prawa strony. Ciężar dowodu, który spoczywa na stronie nie oznacza, iż organ z zasady nie ma obowiązku przeprowadzania na żądanie strony dowodów osobowych. Przesłuchania świadków stanowią usankcjonowany przez prawo środek dowodowy w postępowaniu administracyjnym, zaś strona ze względu na sam charakter dowodu nie może tego dowodu przeprowadzić bez udziału organu. Wprowadzone w postępowaniach o płatności rolnicze odejście od pełnej realizacji zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 k.p.a. zwalnia organ jedynie od poszukiwania dowodów z własnej inicjatywy, w tym przeprowadzania dowodów osobowych z inicjatywy organu. Nie zwalnia natomiast z przeprowadzenia dowodów osobowych zawnioskowanych przez stronę. Autor skargi podniósł, że błąd organu jest o tyle brzemienny w skutkach, że prowadzi do nieuprawnionego wniosku organu o braku uznania spółki za posiadacza przedmiotowych gruntów. Organ odrzucając dowody z dokumentów, nie przesłuchując świadków - mimo żądań strony uznał, że sprawę wyjaśnił bazując jedynie na swoich niezasadnych przypuszczeniach. W konkluzji skargi spółka podniosła zarzut wadliwego stosowania prawa materialnego - nie istnieją bowiem w sprawie niniejszej podstawy faktyczne do stosowania art. 4 ust. 8 rozporządzenia Komisji 65/2011. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał dotychczasową argumentację i wniósł o jej oddalenie. W dniu [...] czerwca 2014 r. do Sądu wpłynęło pismo procesowe następcy prawnego spółki [...], tj. [...] spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (zwana dalej: "skarżąca"), stanowiące uzupełnienie skargi w zakresie: odniesienia się do odpowiedzi organu na skargę, błędów w ustaleniach faktycznych, błędów postępowania dowodowego i oceny materiału dowodowego. Skarżąca podniosła, że wnioskując o przeprowadzenie czynności dowodowych przez organ spółka wywiązała się "wstępnie" z ciążącego na niej obowiązku dowodzenia swoich twierdzeń, zaś organ, w którego gestii leży przeprowadzenie samych dowodów, odmówił ich przeprowadzenia. Skarżąca podała, iż organ I instancji popełnił błędy w ustaleniach w zakresie składu zarządów oraz składu kapitałowego spółek wymienionych w skarżonej decyzji. Organ odwoławczy natomiast, pomimo wskazania w odwołaniu błędów ustaleń, nie dokonał ustaleń, a popełnił sam szereg poważnych pomyłek. Twierdzi, iż nie istnieje żaden wymóg prawa, aby producenci będący osobami prawnymi zgłaszali ARiMR zmiany składu personalnego wspólników. Obowiązek taki nie został przewidziany, ani przez ustawę o krajowym systemie ewidencji producentów, ani przez rozporządzenie wykonawcze do ustawy, także opublikowany wzór wniosku nie przewiduje zgłaszania składu wspólników. Organ jako jedyne źródło ustaleń przytacza dane i informacje zawarte w prawnie dopuszczalnym i koniecznym systemie ZSZiK. Tymczasem tam gdzie przedmiotem ustaleń jest skład organów, czy skład kapitałowy osób prawnych niezbędne jest korzystanie z danych jawnego rejestru przedsiębiorców prowadzonego przez właściwe sądy gospodarcze KRS. Organ przyjmując złą metodykę źródła ustaleń doprowadza w niniejszej sprawie do ewidentnie błędnych ustaleń faktycznych, a organ odwoławczy zaakceptował błędy w ustaleniach organu I instancji, sam dopuszczając się popełniania kolejnych oczywistych pomyłek w ustaleniach faktycznych. Organ ten ustalił, iż "w 2011 roku P. i R. M. działając wspólnie założyli [...] spółek, których są jedynymi wspólnikami" (w rzeczywistości w roku 2011 P. i R. nie założyli nawet jednej spółki, rok ten przedmiotowy dla spraw niniejszych był rokiem rozwodu państwa M., a nie wspólnego działania), nie ustalił natomiast, że P. M. nie jest wspólnikiem w większości wymienionych [...] spółek, składających wnioski o płatność w roku 2011. Nie ustalono nadto, a na pewno pominięto w skarżonych decyzjach okoliczność, iż P. M. w roku 2011 ze wszystkich wymienionych spółek prawa handlowego, które składały wnioski o płatność w roku 2011 był członkiem zarządu jedynie w czterech spółkach: [...] SA, [...] spółka z o.o., [...] spółka z o.o. oraz [...] spółka z o.o. a każda z tych spółek posiada wieloletnią, samodzielną historię swojej odrębnej działalności gospodarczej. Organ poprawnie, zgodnie z rzeczywistością ustalił prawidłowo jedynie skład wspólników strony w roku 2011. Nie podaje jednak informacji o zmianach w składzie kapitałowym, które nastąpiły do dnia wydania decyzji skarżonej. Kolejny zarzut dotyczy błędu stosowania niewłaściwej kluczowej definicji, a mianowicie definicji gospodarstwa rolnego z art. 2 litera b rozporządzenia Rady (WE) NR 73/2009, organ błędnie przytacza definicję z art. 2 lit. a rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady WE nr 1166/2008 - która to definicja stosowana jest w dziedzinie przepisów regulujących sferę statystyki, w sferze prawa materialnego regulującego dopłaty, definicja ta po prostu jest nie obowiązująca. Zdaniem skarżącej organy dokonały błędnych ustaleń w zakresie przeniesienia posiadania przedmiotowych w sprawie gruntów. Chybione i dowolne jest ustalenie, iż przenoszenie posiadania działek było fikcyjne. Nie może być zarzutem wobec spółki, stanowiącym podstawę odmowy płatności - brak zrozumienia przez organ istoty posiadania przez osoby prawne oraz brak rozróżnienia działania na rachunek własny osoby fizycznej i działania osoby fizycznej w imieniu na rzecz i rachunek osoby prawnej jako jej zarząd i brak rozróżnienia instytucji posiadania na własny rachunek i dzierżenia. Argumenty, które w ocenie organów miałyby przemawiać za ustaleniem istnienia "sztuczności" nie znajdują jakiegokolwiek oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym. Wnioski wysuwane przez organ oparte są jedynie na "domysłach" i wynikają z nieznajomości reguł prowadzenia działalności gospodarczej. Organ przyjmuje, iż skoro uprawą działek zajmowali się pracownicy wykonujący polecenia P. M., używający w części jego sprzętu, to przekazywanie działek miało charakter fikcyjny. "Ustalenie" to zostaje przyjęte bezkrytycznie bez przesłuchania w charakterze świadków, czy odebrania wyjaśnień od tychże pracowników. Nie wiadomo skąd teza o używaniu sprzętu należącego jedynie do P. M. Organ arbitralnie stwierdza, iż to P. M. ponosi nakłady i czerpie zyski z prowadzonej na zgłoszonych przez spółkę gruntach. Organ nie odniósł się do żądania strony włączenia do materiału dowodowego sprawozdań finansowych, dowodów ze sprawozdań finansowych, składnych w urzędzie skarbowym i sądzie rejestrowym, protokołów z inspekcji gospodarstwa dokonanych przez jednostkę certyfikującą akredytowaną przez Ministra Rolnictwa i dokumentów przedstawionych przez stronę w odpowiedzi na wezwanie, uznając dowody za niewiarygodne. Nadto przy ocenie materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie odniesiono się do całości tego materiału. Dokonana ocena jest arbitralna, dowolna, oparta na stronniczym poparciu przyjętej zawczasu tezy. Każda z wymienionych wad postępowania dowodowego ma wpływ na rozstrzygnięcie, w tym jego istotę stanowi samodzielną przesłankę do uchylenia skarżonych decyzji. W dalszej części pisma skarżąca przedstawiła swoje stanowisko w odniesieniu do wykładni przepisów unijnych i orzeczeń ETS, stanowiących postawę podjętych przez organy decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwana dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż sąd rozpoznając skargę ocenia, czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa, wskazanego w art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Przedmiotem rozstrzygnięcia Sądu jest kwestia zgodności z prawem decyzji organów ARiMR w sprawie odmowy przyznania spółce płatności RŚ na rok 2011. Zdaniem organów, nastąpiło to na skutek dokonanych ustaleń, że skarżąca, w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami systemu wsparcia, sztucznie stworzyła warunki wymagane do otrzymania przedmiotowych płatności, o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011. Zgodnie z ww. przepisem, nie naruszając przepisów szczegółowych, nie dokonuje się żadnych płatności na rzecz beneficjentów, w odniesieniu do których ustalono, że sztucznie stworzyli warunki wymagane do otrzymania takich płatności, aby uzyskać korzyści sprzeczne z celami danego systemu wsparcia. Rozporządzenie nie definiuje pojęcia "sztucznych" warunków, ale kwestia wykładni tego pojęcia była przedmiotem rozważań TSUE w wyroku z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C-434/12. Wyrok ten określa prawidłowy sposób postępowania przez organy ARiMR przy ocenie wystąpienia przesłanek z art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011. Do stwierdzenia stworzenia przez beneficjenta sztucznych warunków uzasadniających odmowę przyznania płatności konieczne jest wykazanie łącznego wystąpienia elementu obiektywnego (ogółu obiektywnych okoliczności, z których wynika, że pomimo formalnego poszanowania przesłanek przewidzianych w stosownych uregulowaniach, cel realizowany przez te uregulowania nie został osiągnięty) i subiektywnego (wola uzyskania korzyści wynikającej z uregulowań Unii Europejskiej poprzez sztuczne stworzenie wymaganych dla jej uzyskania przesłanek). Do dokonania oceny, czy doszło do stworzenia sztucznych warunków w rozumieniu art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011, konieczna jest ocena działania także na etapie tworzenia tych podmiotów, a więc nie tylko działań samego beneficjenta, tj. utworzonej spółki, ale i podmiotów tworzących tę spółkę w ewentualnym celu uzyskania korzyści. W przeciwnym razie niemożliwe byłoby uwzględnienie całości okoliczności sprawy dla oceny obiektywnego i subiektywnego aspektu uznania stworzenia sztucznych warunków dla otrzymania płatności. W przedmiotowej sprawie organy ustaliły, że celem przedmiotowej płatności jest finansowe wspieranie rolników, czyli osób, które faktycznie uprawiają grunty rolne, tzn. decydują, jakie rośliny uprawiać, dokonują odpowiednich zabiegów agrotechnicznych, zbierają plony, utrzymują grunty w dobrej kulturze rolnej, przy zachowaniu wymogów ochrony środowiska. Chodzi tu więc o wszelkie czynności niezbędne dla prawidłowego funkcjonowania gospodarstwa. W ocenie Sądu, organy ARiMR dopuściły się w niniejszej sprawie naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co skutkuje koniecznością uchylenia ich decyzji. Aby bowiem prawidłowo zastosować wobec spółki art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011, organy winny wykazać w sposób staranny, wszechstronny i przekonywujący, nie pozostawiający żadnych wątpliwości, że w jej przypadku miało miejsce sztuczne stworzenie warunków wymaganych do otrzymania płatności, mając na uwadze wskazówki interpretacyjne, zawarte w wyroku TSUE z dnia 12 września 2013 r. w sprawie C 434/12. Organy powołują się w swoich decyzjach na informacje zawarte w ZSZiK, które to dane są organom znane niejako z urzędu, poprzez możliwość skorzystania z ww. systemu informatycznego. Jednak posiadane dane z tego rejestru nie mogą zdeterminować postępowania wyjaśniającego w ten sposób, aby wszelką inicjatywę dowodową strony uznawać za "przewlekanie postępowania", tym bardziej że, zgodnie z ww. wyrokiem TSUE, w celu udowodnienia producentowi rolnemu stworzenia "sztucznych warunków" organy ARiMR muszą m.in. wykazać wyłączny zamiar strony w uzyskaniu korzyści sprzecznej z celami systemu wsparcia. W ocenie Sądu, nie można obiektywnie tego ustalić bez przeprowadzenia wskazanych przez stronę dowodów osobowych, które zostały zgłoszone na istotne dla sprawy okoliczności, w szczególności że prowadzenie działalności rolniczej w formie spółki z o.o. było uzasadnione okolicznościami ekonomicznymi, jak również działalność w formie licznych spółek cywilnych stanowiła uzasadnioną okolicznościami formę prowadzenia działalności rolniczej. Zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy ONW, do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy k.p.a., chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej. Z ust. 2 tego artykułu wynika, że w postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy organ, przed którym toczy się postępowanie: 1) stoi na straży praworządności; 2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy; 3) udziela stronom, na ich żądanie, niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania; 4) zapewnia stronom, na ich żądanie, czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 k.p.a. nie stosuje się. Z kolei art. 21 ust. 3 ustawy ONW stanowi, że strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Niewątpliwie, w oparciu o ww. przepis, na spółkę został nałożony obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie jej uprawnienia do otrzymania płatności. Jednak należy zgodzić się ze skarżącą, że ciężar dowodu, który spoczywa na stronie, nie oznacza, iż organ z zasady nie ma obowiązku przeprowadzania na jej żądanie dowodów osobowych (z zeznań wskazanych przez nią w pismach świadków). Strona nie może przeprowadzić tego dowodu bez udziału organu. Zdaniem Sądu, zgłoszenie wniosku o przeprowadzenie dowodu ze źródeł osobowych na okoliczności, które podważa organ, jest realizacją spoczywającego na stronie ciężaru dowodu jako na stronie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Niezrozumiałe jest w tym zakresie stanowisko organów, które z jednej strony stoją na stanowisku, że strona powinna swoim działaniem udowodnić twierdzenia, przedstawić materiał dowodowy świadczący przeciwko twierdzeniom organu, a z drugiej strony odmawiają jej prawa do przeprowadzenia wskazanych przez nią dowodów z góry przesądzając, iż w zderzeniu z ich danymi z systemu informatycznego ewentualne zeznania świadków nie wpłynęłyby na pozytywne rozstrzygnięcie w sprawie. Nie można w takim układzie, w ocenie Sądu, zgodzić się z organami, że stojąc na straży praworządności rozpatrzyły wyczerpująco cały materiał dowodowy. Zdaniem Sądu, to organy ARiMR winny udowodnić, że zamiarem danego podmiotu jest stworzenie "sztucznych warunków", bo z tych okoliczności chcą wywieść odpowiednie skutki prawne, wynikające z obowiązku badania, czy środki finansowane z budżetu Unii Europejskiej są wykorzystywane zgodnie z ich przeznaczeniem. Ustalenia takie winny zaś w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wynikać ze zgromadzonego, a następnie wszechstronnie rozpatrzonego przez organy materiału dowodowego, jaki stanowi podstawę rozstrzygnięcia. W przeciwnym wypadku, ustalenia organów należy uznać za niekompletne i niewystarczające do wykazania stworzenia przez dany podmiot tzw. "sztucznych warunków" w celu uzyskania korzyści sprzecznych z celami danego systemu wsparcia, tj. otrzymania płatności. Zdaniem Sądu, aby organ mógł powoływać się na dane z ZSZiK, winny one znaleźć swoje odpowiednie odzwierciedlenie w aktach kontrolowanej przez Sąd sprawy administracyjnej. Innymi słowy, każde ustalenie organu wynikające z systemu informatycznego winno wynikać z dowodów zebranych w konkretnej sprawie. Dopiero wówczas twierdzenia organów nie będą gołosłowne, a ich decyzje będzie można uznać za przekonywujące, zgodnie z art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania) i art. 107 § 3 k.p.a. (uzasadnienie decyzji). W przeciwnym razie ustalenia organów należy uznać za dowolne i arbitralne, a więc naruszające art. 80 k.p.a. (swobodną ocenę dowodów) oraz art. 8 k.p.a. (zasadę pogłębiania zaufania obywateli od organów Państwa). Zasada przekonywania obowiązuje zarówno w postępowaniu przed organem I, jak i II instancji, którego obowiązkiem jest nie tylko kontrola kwestionowanego aktu, ale również ponowne merytoryczne rozpatrzenie sprawy. Nie zostanie ona jednak zrealizowana, gdy organ pominie milczeniem niektóre twierdzenia, nie odniesie się do faktów istotnych dla danej sprawy lub odmówi bez przekonywującego uzasadnienia przeprowadzenia dowodów zgłaszanych przez stronę. Zauważyć należy, co wydaje się istotnym w niniejszej sprawie, że dotyczy ona płatności RŚ za 2011 r., o które ubiega się osoba prawna, podmiot prawa handlowego - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Słusznie zauważa skarżąca, że w polskim systemie prawnym obowiązuje zasada odrębności podmiotów posiadających osobowość prawną, a tym samym przy badaniu stworzenia przez dany podmiot, w tym przypadku spółki z o.o., "sztucznych warunków" o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011, organy winny szczegółowo zbadać kwestie kapitałowe i osobowe wnioskującego podmiotu, czego jednak nie uczyniły w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu, organy winny wyjaśnić, czy skarżąca prowadziła w 2011 r. samodzielnie działalność rolniczą i mogła być uznana za rolnika w rozumieniu § 2 ust. 1 rozporządzenia RŚ. W tym zakresie organy również nie poczyniły jednak wystarczających ustaleń, a tym samym nie stały na straży praworządności i nie rozpatrzyły w wyczerpujący sposób całego materiału dowodowego, czym uchybiły art. 21 ust. 2 pkt 1 i 2 ustawy ONW. Organy nie dokonały wszechstronnej oceny wszystkich dokumentów złożonych przez skarżącą na skutek wezwania organu I instancji, a mianowicie nie wyjaśniły w sposób przekonywujący, dlaczego za niewiarygodne uznały przedstawione przez skarżącą w toku postępowania dokumenty, mające przemawiać za prowadzeniem przez spółkę samodzielnej działalności rolniczej. Okoliczność, że spółka prawa handlowego zlecała wykonanie usług rolniczych innej firmie, której przedstawicielem był P. M., nie jest wystarczająca do uznania, że spółka ta nie prowadzi samodzielnie działalności rolniczej. Organy winny w sposób niebudzący żadnych wątpliwości wyjaśnić, czy spółka efektywnie i rzeczywiście korzystała z gruntów, zadeklarowanych do płatności na 2011 r., a więc: czy spółka użytkowała rolniczo wskazane przez siebie działki na własne ryzyko i rachunek, decydując komu np. zlecić prace polowe, kiedy zasiać, zebrać plony, gdzie je sprzedać lub jak je wykorzystać, nadto, czy miała pełną swobodę w podejmowaniu decyzji o jakie dotacje występować ze środków unijnych. W celu ustalenia prowadzenia samodzielnie działalności rolniczej organy winny, oprócz przesłuchania wskazanych przez skarżącą świadków, zbadać dokumentację rozliczeniową spółki za przedmiotowy rok 2011. W związku powyższym, w ocenie Sądu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie, za dowolne, a co najmniej przedwczesne, należy uznać stwierdzenie organów, że ww. spółka nie prowadzi samodzielnej działalności, ale jest organizacyjnie, technicznie i osobowo powiązana z innymi podmiotami założonymi i prowadzonymi przez P. M., co stanowi zorganizowane, celowe działanie zmierzające do obejścia regulacji dotyczących modulacji płatności. W sprawie, w której organy chcą wykazać stworzenie "sztucznych warunków", o których mowa w art. 4 ust. 8 rozporządzenia 65/2011, winny zgodnie z art. 75 k.p.a. dopuścić wszelkie możliwe dowody, które mogą przyczynić się do jej wyjaśnienia. Trudno uznać za wykazany element woli, że P. M. układał "sztuczne warunki", bez jednoczesnego jego przesłuchania. Organ winien uwzględnić wnioski dowodowe składane przez skarżącą w toku postępowania administracyjnego, a w szczególności w odwołaniu, celem ustalenia posiadania przez spółkę zadeklarowanego w przedmiotowym wniosku gospodarstwa rolnego, jego samodzielnego prowadzenia, jak również na okoliczności dokładnie wskazane w odwołaniu. Następnie tak uzupełniony materiał dowodowy wszechstronnie ocenić, z zapewnieniem stronie czynnego udziału w postępowaniu i możliwości wypowiedzenia się do zebranych dowodów. Za przedwczesne, w sytuacji stwierdzenia uchybień procesowych organów, uznać należy odnoszenie się przez Sąd do naruszeń dotyczących przepisów prawa materialnego. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji winien dokonać ustaleń z uwzględnieniem wytycznych Sądu, a następnie wyjaśnić istotne, sporne kwestie w prawidłowo sporządzonym uzasadnieniu, zgodnie z art. 11, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Ustalenia organu winny zaś znaleźć odzwierciedlenie w aktach administracyjnych sprawy w taki sposób, aby Sąd miał możliwość dokonania ich weryfikacji. Uwzględniając zarzuty skargi odnośnie zbierania i oceny materiału dowodowego przez organy ARiMR w kontekście wytycznych ww. wyroku TSUE, Sąd orzekł jak w pkt I wyroku, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" p.p.s.a. W pkt II wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a., zaś o zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 §1 p.p.s.a. (pkt III wyroku).