VIII SA/Wa 1051/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-12-14
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej podlega oddaleniu, jeśli ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów w sprawach z zakresu pomocy społecznej?Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej podlega oddaleniu, ponieważ ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 239 pkt 1 lit. a) przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Skutek w postaci zwolnienia następuje z mocy prawa z momentem wniesienia skargi. Natomiast wniosek o ustanowienie radcy prawnego zasługuje na uwzględnienie, jeśli sytuacja materialna strony na to wskazuje.Stan faktyczny
Z. M. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżący jest osobą samotną, poruszającą się na wózku inwalidzkim, przebywającą w domu pomocy społecznej, z renty której potrącana jest kwota za pobyt, a pozostałe środki przeznacza na spłatę kredytu i bieżące rachunki. Wniosek dotyczył skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. 2. W pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych) wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi Z. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt w domu pomocy społecznej postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, którego wyznaczy właściwa Okręgowa Izba Radców Prawnych, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
W dniu [...] grudnia 2011 r. wpłynął do Sądu wniosek Z. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W jego uzasadnieniu podał, że jest osobą samotną, porusza się na wózku inwalidzkim i na stałe przebywa w Domu Pomocy Społecznej. Jedynym dochodem jest renta w wysokości [...] zł, z której potrąceniu podlega kwota [...] zł za pobyt w placówce (w załączeniu decyzja o waloryzacji renty). Skarżący wyjaśnił, że z pozostałej kwoty spłaca kredyt – [...] zł, opłaca Internet – [...] zł, abonament TV – [...] zł, telefon – [...] zł, leki, środki higieny osobistej, odzież, obuwie. Wskazał, że jego miesięczne zobowiązania wynoszą ok. [...] zł, zatem z renty pozostaje mu ok. [...] zł.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
W pierwszej kolejności należało rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako p.p.s.a.), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa skarżącego ponieważ przedmiotem jego skargi jest decyzja w sprawie ustalenia odpłatności za pobyt w Domu Pomocy Społecznej. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia Sąd nie wydaje w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu.
Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącego znajdujące potwierdzenie w aktach sprawy uznać należy, że w tym zakresie wniosek zasługuje na uwzględnienie. Skarżącemu po opłaceniu pobytu w placówce oraz bieżących rachunków pozostaje do dyspozycji minimalna kwota, która bez wątpienia nie pozwoli na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło