VIII SA/Wa 1059/11

PostanowienieWSA w Warszawie2012-01-05

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania pomocy społecznej (usług opiekuńczych) podlega oddaleniu, mimo że ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów w takich sprawach?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy przyznania pomocy społecznej (usług opiekuńczych) podlega oddaleniu, ponieważ ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 239 pkt 1 lit. a) przewiduje ustawowe zwolnienie od kosztów w takich sprawach. Skutek zwolnienia następuje z mocy prawa z chwilą wniesienia skargi, a zatem odrębne orzekanie w przedmiocie wniosku nie jest potrzebne. Jednocześnie sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, uznając, że sytuacja materialna i zdrowotna skarżącej uzasadnia potrzebę ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
Stan faktyczny
Skarżąca B. J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego. Skarżąca podała, że jest osobą schorowaną, utrzymuje się z niskiej emerytury, z której ponosi znaczne wydatki na leki i bieżące utrzymanie, a także spłaca kredyt. Jej mąż przebywa w domu pomocy społecznej. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. odmawiającą przyznania pomocy w postaci usług opiekuńczych.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego. 2. W pozostałym zakresie (zwolnienie od kosztów sądowych) wniosek oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 5 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi B. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] października 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania pomocy w postaci usług opiekuńczych postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, 2. w pozostały zakresie wniosek oddalić. W dniu [...] grudnia 2011 r. wpłynął do Sądu wniosek B. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W jego uzasadnieniu skarżąca podała, że jest osobą schorowaną, poruszającą się o kuli, utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł, z której ponosi wydatki na leki [...] zł, energię, gaz, wodę, telefon ok. [...] zł. Ponadto spłaca kredyt, którego miesięczna rata wynosi [...] zł. Oświadczyła, że mąż przebywa w Domu Pomocy Społecznej, a jego emerytura w całości pokrywa koszty tego pobytu. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: W pierwszej kolejności należało rozpoznać wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Otóż, stosownie do treści art. 239 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej powoływana jako ppsa), nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. Do tej kategorii spraw zalicza się także sprawa skarżącej ponieważ przedmiotem jej skargi jest decyzja w sprawie odmowy przyznania pomocy w postaci usług opiekuńczych. Należy podkreślić, że zwolnienie to ma charakter ustawowy, co oznacza, że strona skarżąca działanie organu w tej kategorii spraw nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi) poprzez cały tok tego postępowania zarówno przed sądem pierwszej instancji – wojewódzkim sądem administracyjnym – jak i przed sądem II instancji – Naczelnym Sądem Administracyjnym. Tym samym, w sytuacji ustawowego zwolnienia Sąd nie wydaje w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi, a w konsekwencji złożony w tym właśnie zakresie przez stronę wniosek podlega oddaleniu. Dlatego na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ppsa, postanowiono, jak w pkt 2 sentencji. Odrębnie natomiast należy rozpoznać wniosek w zakresie ustanowienia radcy prawnego. Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącej znajdujące potwierdzenie w aktach sprawy uznać należy, że jej wniosek zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca jest osobą nie w pełni sprawną, utrzymuje się z niewielkiego dochodu i samodzielnie ponosi wszystkie koszty utrzymania. Środki, którymi dysponuje w żaden sposób nie pozwalają na poniesienie kosztów ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło