VIII SA/Wa 108/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Marek Wroczyński po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku [...] sp. z o.o. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. na decyzję Dyrektora M. Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] grudnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy Wnioskiem z dnia 7 kwietnia 2015 r. (data wpływu do Sądu) A. E. M. sp. z o.o. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku skarżąca podniosła, że aktualnie nie generuje jakichkolwiek dochodów, nie posiada środków na bieżącą działalność, a jej rachunki bankowe są zajęte przez komorników. Oświadczyła, że strata za ostatni rok obrotowy według bilansu wyniosła [...] zł, również na rachunkach bankowych nie posiada środków. Do wniosku załączyła bilans oraz rachunek zysków i strat za 2014 r., wyciągi z rachunku bankowego oraz zawiadomienia komornika sądowego o jego zajęciu i zakazie wypłat. W wyniku wezwania do uzupełnienia wniosku skarżąca złożyła CIT – 8 za 2013 i 2014 r. z ujawnionym przychodem i kosztami jego uzyskania "0’" oraz oświadczyła, że bieżącą działalność prowadzi jedynie w zakresie dochodzenia roszczeń, którą w ramach swoich możliwości finansuje zarząd. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Na podstawie art. 243 § 1 oraz art. 245 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 – dalej p.p.s.a) właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. W przypadku przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, prawo to może obejmować między innymi zwolnienie od kosztów sądowych w całości. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy spółce z o.o. w zakresie częściowym może nastąpić wtedy, gdy wykaże ona, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa przy tym na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych wynika natomiast, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zatem każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do uiszczenia stosownych kosztów sądowych (art. 199 i art. 214 p.p.s.a.). Do tych kosztów zalicza się opłaty sądowe stanowiące dochód budżetu państwa i zwrot wydatków (art. 211 i art. 212 p.p.s.a.). Ewentualne przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy w tym zakresie należy traktować jako odstępstwo od powołanej zasady, powodujące uszczuplenie dochodów państwa. Przysługujące sądowi prawo do zwalniania od kosztów sądowych nie ma charakteru pełnego, swobodnego uznania sądu, lecz podlega określonym regułom, których należy bezwzględnie przestrzegać przy każdorazowym rozpatrywaniu takiego wniosku. W szczególności, do obowiązków sądu należy ocena złożonego przez wnioskodawcę oświadczenia i ewentualna jego weryfikacja, w celu wyważenia interesu ogółu (Skarbu Państwa) i słusznego interesu jednostki. Skoro udzielenie spółce z o.o. prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa to powinno ono sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Jednocześnie obowiązek wykazania okoliczności wskazujących na zasadność wniosku spoczywa na podmiocie występującym z takim wnioskiem, do Sądu natomiast należy ocena złożonych w tym zakresie dokumentów i wyjaśnień. Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy uznano, iż w sprawie nie zaistniały przesłanki do jego pozytywnego rozstrzygnięcia. Skarżąca jest w sprawie zobowiązana do uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 200 zł, przy czym podkreślić należy, że jest to jeden z najniższych wpisów jaki przewiduje rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tak ustalone koszty postępowania na obecnym jego etapie, nie wydają się być szczególnym obciążeniem dla skarżącej. Tym bardziej, że nie zaprzestała ona prowadzenia działalności gospodarczej mimo, że od dwóch lat nie wykazuje żadnych przychodów, a jej bieżącą działalność finansuje ze swoich środków zarząd. Koszty sądowe należą bez wątpienia do bieżących kosztów każdego podmiotu występującego na drogę postępowania sądowoadministracyjnego. Badanie natomiast zdolności finansowych zarządu spółki tj. jej prezesa, jest poza zakresem niniejszego postępowania. Jeśli zatem zarząd spółki jest w stanie od dwóch lat finansować jej bieżącą działalność to nic nie stoi na przeszkodzie, by poniósł także koszty wywołane wniesieniem skargi zwłaszcza, że są one minimalne. Uznać zatem należy, że skarżąca nie wykazała ponad wszelką wątpliwość, że uiszczenie kwoty 200 zł jest w jej przypadku niemożliwe. Z wymienionych względów, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a, Sąd postanowił jak w sentencji.