VIII SA/Wa 1101/16
PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-14
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych)?Ratio decidendi
Skarżąca nie wykazała w sposób przekonujący, że znajduje się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy. Nie złożyła wymaganych wyciągów z rachunków bankowych ani dowodów na zablokowanie tych rachunków, a jedynie wezwania do zapłaty. Wyjaśnienia dotyczące stanu zdrowia uniemożliwiającego podjęcie pracy oraz wysokości pomocy od dzieci były wątpliwe i niepotwierdzone dowodami. W związku z tym, na podstawie przepisów PPSA, wniosek o przyznanie prawa pomocy został odmówiony.Stan faktyczny
Skarżąca E. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Wcześniejszy wniosek został utrzymany w mocy przez WSA w Warszawie. Skarżąca podała, że jest bezrobotna, choruje na cukrzycę i zakrzepicę, a jej miesięczne wydatki wynoszą ok. 1300 zł, pokrywane z pomocy osób trzecich. Sąd zobowiązał ją do uzupełnienia wniosku, m.in. o wyjaśnienie pochodzenia środków na wpis od skargi i kosztów utrzymania oraz złożenie wyciągów bankowych. Skarżąca wyjaśniła, że koszty utrzymania ponoszą dzieci, ale nie potrafi określić wartości tej pomocy, a rachunki bankowe są zablokowane. Stan zdrowia uniemożliwia jej podjęcie pracy. Dołączyła dokumenty dotyczące zadłużenia i rachunków.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Radomiu wniosku E. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. S. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] października 2017 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
Postanowieniem z dnia 10 marca 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie referendarza o odmowie przyznania E. S. prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 24 maja 2017 r. wpłynął do Sądu kolejny wniosek skarżącej w tym samym przedmiocie. W uzasadnieniu skarżąca ponownie podała, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, wobec której stwierdzono cukrzycę II stopnia i zakrzepicę żylną. Oświadczyła, że z uwagi na trudną sytuację finansową nie reguluje zobowiązań z tytułu kredytów gotówkowych. Natomiast bieżące wydatki wynoszące ok. 1300 zł miesięcznie, pokrywa z pomocą osób trzecich. Pismem z dnia 30 maja 2017 r. zobowiązano skarżącą do uzupełnienia wniosku poprzez m.in. wyjaśnienie skąd pochodziły środki na opłacenie wpisu od skargi ([...] zł), wyjaśnienie kto ponosi koszty jej utrzymania, oraz złożenie wyciągów z rachunków bankowych, jeżeli skarżąca takowe posiada.
W odpowiedzi skarżąca wyjaśniła, że koszty jej utrzymania ponoszą dzieci, ale nie jest w stanie określić wartości tej pomocy. Podała, że nie jest w stanie dostarczyć wyciągów bankowych ponieważ są "poblokowane z uwagi na zadłużenie" oraz, że nie korzysta z pomocy opieki społecznej ponieważ pomocy takiej jej odmówiono, natomiast stan zdrowia nie pozwala jej na podjęcie pracy. Do pisma załączyła tytuł wykonawczy wystawiony na byłego męża, wezwania do zapłaty wierzytelności z tytułu umowy o kredyt wystawione przez [...], wezwanie do negocjacji w sprawie zadłużenia oraz faktury za wodę ([...] zł), TV [...] ([...] zł), energię ([...] zł), telefon ([...] zł), gospodarowanie odpadami ([...] zł) oraz zaświadczenie lekarskie.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej "p.p.s.a." – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o takie wnioskuje skarżąca) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) albo obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Strona, wnosząc o przyznanie prawa pomocy, powinna zatem wykazać występowanie powyższych przesłanek, skutkujących uwzględnieniem jej wniosku. Innymi słowy, na skutek wskazanych przez stronę dowodów musi zostać osiągnięty stan pewności co do tego, iż rzeczywiście nie jest ona w stanie pokryć jakichkolwiek kosztów postępowania.
Odnosząc powyższe uregulowania do przedmiotowej sprawy, należy stwierdzić, że skarżąca kolejny raz nie uprawdopodobniła w sposób przekonujący, by rzeczywiście znajdowała się w sytuacji uzasadniającej przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Przede wszystkim nie złożyła wyciągów z posiadanych rachunków bankowych, ani żadnego zaświadczenia, z którego wynikałoby, że istotnie są one zablokowane przez Urząd Skarbowy, bądź z jakichkolwiek innych względów nie ma do nich dostępu. W tych okolicznościach sam fakt, że będący wierzycielem bank wzywa skarżącą do zapłaty sumy wynikającej z umowy kredytu, bądź wzywa do negocjacji w sprawie zadłużenia, nie przesądza, ani nie potwierdza, że skarżąca nie posiada środków finansowych, bowiem w żaden sposób tego nie wykazała. Wątpliwe w dalszym ciągu wydają się być wyjaśnienia skarżącej, jakoby stan zdrowia ([...],[...]) uniemożliwiał jej podjęcie jakiejkolwiek pracy. Okoliczności tej nie potwierdza przedłożone zaświadczenie, z którego wynika jedynie na jakie choroby skarżąca się leczy. Wątpliwości budzą także wyjaśnienia, iż nie jest ona w stanie określić wartości otrzymywanej pomocy od dzieci, które ponoszą koszty utrzymania skarżącej, także w zakresie wysokości opat za usługi nie stanowiące zaspokojenia niezbędnych potrzeb życiowych jak TV [...] ([...] zł), czy telefon ([...] zł). Ponadto skarżąca nie wyjaśniła z jakiej przyczyny MOPS odmówił jej udzielenia pomocy w związku z trudną sytuacją materialną i rodzinną, na którą się powołuje.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło