VIII SA/Wa 1104/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2017 r. w Radomiu sprawy ze skargi [...] spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w [...] na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddala skargę. Kierownik Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w B. (dalej jako "Kierownik ARiMR" lub "organ I instancji") decyzją z dnia [...] czerwca 2016 r., Nr [...] działając m.in. na podstawie art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 25 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427 ze zm., dalej jako "ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich") oraz § 8 c rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Wspieranie gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (ONW), objętej Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 - 2013 (Dz. U. Nr 40, poz. 329 ze zm., dalej jako "rozporządzenie MRiRW z dnia 11 marca 2009 r.") po rozpatrzeniu wniosku z dnia [...] maja 2014 r. o przyznanie pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania (płatności ONW) w przypadku śmierci rolnika albo następstwa prawnego, w okresie po doręczeniu decyzji w sprawie przyznania płatności ONW na 2009 r., odmówił [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej jako "skarżąca") przyznania wnioskowanej płatności na 2009 r. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Kierownik ARiMR wskazał, że przedmiotowy wniosek został złożony w związku z następstwem prawnym zaistniałym z dniem [...] lutego 2014 r., w związku z przejęciem przez skarżącą w całości majątku [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B.. Organ I instancji przytoczył treść art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich wskazując, że dla uznania skutecznego przejęcia praw do płatności nie jest wystarczające wyłącznie przejęcie gospodarstwa rolnego w wyniku zaistniałego następstwa prawnego oraz dopełnienie wymaganych warunków formalnych. Muszą być bowiem także spełnione uprzednio przesłanki dopuszczalności przyznania płatności uprzedniemu wnioskodawcy. Ponadto na tle uregulowań § 2 rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2009 r. płatność ONW przysługuje rolnikowi do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. W związku zaś z brakiem złożenia wniosku o przyznanie płatności ONW na 2009 r. przez podmiot [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. należy odmówić skarżącej wnioskowanej płatności. Od ww. rozstrzygnięcia skarżąca wniosła odwołanie, w którym wnosząc o uchylenie decyzji organu I instancji zarzuciła naruszenie § 8c rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2009 r. poprzez jego niezastosowanie w sprawie. W uzasadnieniu odwołania wskazała, że ww. przepis stanowi lex specialis w odniesieniu do przepisów powoływanego rozporządzenia stosowanych w przypadku braku przeniesienia posiadania gospodarstwa rolnego - przesłanki wniosku transferowego. Organ I instancji przyjął, że następstwo prawne w ogóle nie mogło nastąpić co do zasady, gdyż poprzednik skarżącej nie posiadał gruntów rolnych objętych wnioskiem o przyznanie płatności w 2009 r. Przyjmując zaś ten chybiony pogląd nie przeprowadził jakiejkolwiek analizy zasadności merytorycznej żądań skarżącej. Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej jako "Dyrektor ARiMR" lub "organ odwoławczy" decyzją z dnia [...] listopada 2016 r., Nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2016 r., Nr 23) po rozpatrzeniu ww. odwołania utrzymał w całości decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Dyrektor ARiMR wskazał, że w dniu 16 maja 2014 r. do organu I instancji wpłynął wniosek o przyznanie płatności ONW, w związku z następstwem prawnym zaistniałym z dniem 14 lutego 2014 r., w związku z przejęciem przez skarżącą w całości majątku [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B.. Dyrektor ARiMR podtrzymał w całości argumentację przedstawioną przez Kierownika ARiMR. Podobnie jak organ I instancji przytoczył treść art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich wskazując, że dla uznania skutecznego przejęcia praw do płatności nie jest wystarczające wyłącznie przejęcie gospodarstwa rolnego w wyniku zaistniałego następstwa prawnego oraz dopełnienie wymaganych warunków formalnych. Muszą być bowiem także spełnione uprzednio przesłanki dopuszczalności przyznania płatności uprzedniemu wnioskodawcy. Podkreślił, że na tle uregulowań § 2 rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2009 r. płatność ONW przysługuje rolnikowi do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. Stwierdził, że w związku z brakiem złożenia wniosku o przyznanie płatności ONW na 2009 r. przez poprzednika skarżącej organ I instancji słusznie odmówił przyznania jej wnioskowanej płatności. Pismem z dnia 14 grudnia 2016 r. skarżąca wniosła skargę na ww. decyzję organu odwoławczego z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...]. Zarzucając naruszenie § 8c rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2009 r. wniosła o uchylenie ww. decyzji w całości oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu podobnie jak w uprzednio złożonym odwołaniu wskazała, że ww. przepis stanowi lex specialis w odniesieniu do przepisów rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2009 r. stosowanych w przypadku braku przeniesienia gospodarstwa rolnego - przesłanki wniosku transferowego. Jako zaś przepis szczególny winien być przez organ zastosowany w niniejszej sprawie. Skarżąca dodała, że organ I instancji nie zważył, że przepisy obowiązujące od 2009 r. w przypadku następstwa prawnego w ogóle nie ustanawiały żadnych ograniczeń powszechnie obowiązującej zasady sukcesji generalnej w przypadku płatności rolnośrodowiskowych PROW 2004-2006. W związku z czym sam wniosek transferowy złożony przez skarżącą w sprawie niniejszej ma jedynie pomocnicze znaczenie. W przypadku bowiem następstwa prawnego po [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B. z mocy samego prawa skarżąca przejęła wszelkie obowiązki poprzednika prawnego. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację. W piśmie procesowym z dnia 26 lipca 2017 r. nazwanym "załącznik do protokołu" skarżąca wskazała, że jeśli - jak twierdzą organy, w stosunku do poprzednika prawnego skarżącej nie toczyło się postępowanie w związku z brakiem złożenia tzw. wniosku transferowego po [...] s.c., to należało wydać decyzję formalną wobec bezprzedmiotowości wniosku skarżącej o wstąpienie do postępowania. Tymczasem organy wydały decyzje merytoryczne o odmowie przyznania płatności. Decyzję merytoryczną można zaś wydać jedynie w stosunku do strony postępowania. Zdaniem skarżącej, już tylko z tego względu decyzje organów obu instancji podlegają uchyleniu przez Sąd. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej: "p.p.s.a.") sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta polega na ocenie zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Mając na uwadze powyższe kryteria kontroli sądowej, stwierdzić należy, że skarga w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja organu odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji o odmowie przyznania płatności ONW na 2009 r. wydana w związku z wnioskiem skarżącej z dnia [...] maja 2014 r. o przyznanie takiej płatności w przypadku śmierci rolnika albo następstwa prawnego. Bezspornym faktem w niniejszej sprawie jest, że skarżąca jest następcą prawnym [...] Sp. z o.o. z siedzibą w B.. W sprawie bezspornym jest jednak również, że poprzednik skarżącej nie złożył w ogóle wniosku o przyznanie płatności ONW na 2009 r. Z akt sprawy nie wynika też, aby grunty wskazane we wniosku skarżącej były w posiadaniu jej poprzednika w dniu 31 maja 2009 r. Istotnym zaś dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy jest § 2 pkt 3 rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2009 r. zgodnie z którym to przepisem płatność ONW przysługuje rolnikowi do położonej na obszarach ONW powierzchni działek rolnych lub ich części, będących w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności. Sąd w pełni podziela pogląd organów obu instancji, że dla uznania skutecznego przejęcia praw do płatności ONW nie jest wystarczające wyłącznie przejęcie gospodarstwa rolnego w wyniku zaistniałego następstwa prawnego oraz dopełnienie wymaganych warunków formalnych o których mowa w § 8c ust. 1 rozporządzenia MRiRW z dnia 11 marca 2009 r. oraz art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Rację mają organy obu instancji, że w takiej sytuacji muszą być także spełnione uprzednio przesłanki dopuszczalności przyznania płatności poprzednikowi skarżącej. Skoro zaś poprzednik skarżącej nie spełnia tych przesłanek, trafnie uznały organy obu instancji, że brak jest również podstaw do przyznania wnioskowanej płatności dla skarżącej. Odnosząc się do zarzutów skarżącej zawartych w piśmie procesowym z dnia 26 lipca 2017 r. nazwanym "załącznik do protokołu" wyjaśnić należy, że są one niezasadne. Skarżąca uważa, że jeśli w stosunku do jej poprzednika prawnego nie toczyło się postępowanie w związku z brakiem złożenia tzw. wniosku transferowego, to należało wydać decyzję formalną wobec bezprzedmiotowości wniosku skarżącej o wstąpienie do postępowania, a nie decyzję merytoryczną. Taką decyzję można bowiem wydać jedynie w stosunku do strony postępowania. W ocenie Sądu, prawidłowo organy obu instancji wydały decyzje merytoryczne w niniejszej sprawie. Skoro bowiem sama skarżąca zainicjowała postępowanie w sprawie przyznania pomocy ONW składając wniosek w związku z następstwem prawnym zaistniałym z uwagi na przejęcie w całości majątku jej poprzednika prawnego, to stała się ona stroną tzw. postępowania transferowego. Zasadnym jest więc uznanie jej przez organy za stronę tego postępowania i wydanie decyzji merytorycznej a nie decyzji formalnej w przedmiocie rozstrzygnięcia ww. wniosku. Wbrew zarzutowi skarżącej postępowanie w tym zakresie nie jest więc bezprzedmiotowe. Ponadto, jeśli nawet organy dopuściłyby się przy tym naruszenia przepisów postępowania, to takie naruszenie nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. Niewątpliwie bowiem brak jest podstaw do przyznania skarżącej wnioskowanych płatności. W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.