VIII SA/Wa 1106/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-06-15
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która uzyskuje stałe dochody z renty, wynagrodzenia za pracę oraz zwrot podatku VAT, może zostać uznana za osobę znajdującą się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która uzyskuje stałe dochody z renty, wynagrodzenia za pracę oraz zwrot podatku VAT, nie może zostać uznana za osobę znajdującą się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej uzasadniającej przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego. Wnioskodawca ma obowiązek wykazać, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, a posiadanie stałych dochodów, nawet jeśli wnioskodawca poniósł stratę w działalności gospodarczej, wyklucza taką możliwość.Stan faktyczny
Skarżąca E J – O złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego po tym, jak Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił jej skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. Wnioskodawczyni podała, że utrzymuje się z zasiłku rehabilitacyjnego i renty rodzinnej, a także poniosła stratę w działalności gospodarczej. Po uzupełnieniu wniosku przedstawiła zeznanie podatkowe za 2014 r. oraz wyciąg z rachunku bankowego.Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku E J – O o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego w sprawie ze skargi E J – O na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia odmówić przyznania prawa pomocy
Wyrokiem z dnia 13 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę E J O na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w W. W tym samym dniu skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego. W uzasadnieniu wniosku podała, że prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe i utrzymuje się z zasiłku rehabilitacyjnego i renty rodzinnej po mężu w łącznej wysokości [...] zł, natomiast w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą poniosła stratę – [...] zł. W wyniku uzupełnienie wniosku złożyła zeznanie podatkowe za 2014 r., z którego wynika, że osiąga dochody z trzech źródeł tj. ze stosunku pracy, renty oraz działalności gospodarczej przy czym z tej ostatniej poniosła stratę w wysokości [...] zł. Ponadto złożyła wyciąg z rachunku bankowego za ostatnie trzy miesiące.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j Dz. U. z 2012 r., poz. 270 - dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Wskazać jednocześnie należy, że zasadą jest, iż strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Oznacza to, że każdy, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki, obowiązany jest do ich uiszczenia (art. 211 p.p.s.a.). Celem instytucji prawa pomocy jest natomiast zapewnienie prawa do sądu i możliwości obrony swoich racji podmiotom, które znajdują się w sytuacji finansowej uniemożliwiającej poniesienie kosztów z tym związanych tj. osób ubogich, bezrobotnych czy samotnych. Jest to forma dofinansowania strony postępowania sądowego z budżetu państwa i przez to zwolnienie z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w takim postępowaniu jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy należy również mieć na uwadze, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wyjaśnienia oraz udokumentowania sytuacji majątkowej, uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, do Sądu natomiast należy ocena przytoczonych okoliczności.
Ze złożonych dokumentów wynika, że skarżąca uzyskuje stałe dochody tj. rentę rodzinną w wysokości [...] zł oraz wynagrodzenie, które za kwiecień 2015 r. wyniosło [...] zł, natomiast w dniu 31 marca 2015 r. otrzymała zwrot podatku VAT w wysokości [...] zł. Nie jest zatem skarżąca osobą znajdująca się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej, która uzasadniałaby przerzucenie kosztów postępowania sądowego, jak też ustanowienia w sprawie profesjonalnego pełnomocnika na Skarb Państwa, zwłaszcza że koszty takie ponosi ona samodzielnie w postępowaniach przez sądem powszechnym, co potwierdzają załączone kserokopie faktur za obsługę prawną.
W tym stanie rzeczy, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz art. 258 §1 i § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło