VIII SA/Wa 113/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędziowie Sędzia WSA Marek Wroczyński /sprawozdawca/, Asesor WSA Artur Kot, Protokolant Aleksandra Borkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 lutego 2007 r. sprawy ze skargi Z. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania i stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. na rzecz Z. K. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Syg. akt VIII SA/Wa 113/07 Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2006 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. biorąc za podstawę art. 163 § 2 i art.228 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa [ tekst jednolity DZ.U z 2005 roku, nr 8, poz.60 z póź. zmianami], po rozpoznaniu wniosku Z.K. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy Z. z dnia [...] czerwca 2006 roku ustalającej zobowiązanie podatkowe w podatku od nieruchomości na 2006 rok, odmówiło przywrócenia uchybionego terminu i stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Organ ustalił, że decyzja Wójta Gminy Z. z dnia [...] czerwca 2006 roku została doręczona do siedziby Przedsiębiorstwa Usługowo – Handlowego " [...] ‘’ w dniu 30 czerwca 2006 roku. Zawierała on prawidłowe pouczenie o przysługujących środkach odwoławczych. Termin do wniesienia odwołania wynosił 14 dni i upłynął w dniu 14 lipca 2006 roku. Odwołanie sporządzone w dniu 21 lipca 2006 roku, wniesiono w dniu 26 lipca 2006 roku. Wnosząc o przywrócenie terminu Z. K. podał, że w okresie od 30 czerwca do 20 lipca 2006 roku przebywał w L., celem uzyskania konsultacji lekarskiej. Do wniosku na tę okoliczność załączył informację z hotelu o pobycie w L. oraz zaświadczenie lekarskie z dnia [...] lipca 2006 roku informujące, że pod opieką poradni przebywa od 26 czerwca 2006 roku. W zaświadczeniu zawarto zalecenia dla pacjenta, w tym zalecenie powstrzymywania się od pracy zawodowej w okresie leczenia. W ocenie organu Z. K. wiedział o toczącym się postępowaniu podatkowym od dnia 22 maja 2006 roku. W dniu 12 czerwca 2006 roku został zawiadomiony o prawie wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Nie skorzystał z tego prawa osobiście i nie umocował innej osoby do działania w jego imieniu. Zatem opisane zdarzenia toczyły się z woli i za wiedzą Z. K.. Miał on świadomość, że postępowanie podatkowe zakończy się wydaniem decyzji. Zdaniem organu okoliczności opisane we wniosku nie uprawdopodobniają, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez winy Z.K.. Skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] sierpnia 2006 roku złożył Z. K. wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, zasądzenie kosztów postępowania i rozważenie przeprowadzenia postępowania mediacyjnego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucał: - lakoniczność; - niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia; - naruszenie dyspozycji art. 162 § 2 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Zdaniem skarżącego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania został przez niego szczegółowo uzasadniony, a na potwierdzenie jego argumentacji zostały załączone odpowiednie dokumenty. Ocena dokonana przez organ jest oceną dowolną. Podnosił, iż z uwagi na stan zdrowia w dniu 26 czerwca 2006 roku udał się do lekarza, który zalecił mu odpoczynek i unikanie stresu oraz przeprowadzenie konsultacji z innym specjalistą. W związku ze swoim stanem zdrowia w dniu 30 czerwca 2006 roku udał się do L. na dalsze konsultacje lekarskie. Przebywał tam do 20 lipca 2006 roku. Dopiero po przyjeździe do Polski zapoznał się z decyzją podatkową, która została doręczona do jego firmy w dniu 30 czerwca 2006 roku. Okoliczności te zdaniem skarżącego uprawdopodobniają brak zawinienia w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje : Skarga Z. K. zasługuje na uwzględnienie. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych [ DZ.U nr 153 , poz.1269 ] oraz art.3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – zwanej dalej p.p.s.a [ DZ.U nr 153, poz.1270 ze zmianami] sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracji publicznej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie albo też przepisu dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą nieważności. Jak stanowi przepis art.134 § 1 p.p.s.a sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W art.162 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa [ DZ.U z 2005 roku, nr 8, poz.80 z póź. zmianami] dalej jako OrdPU zostały ustanowione przesłanki przywrócenia terminu. Jedną z przesłanek jest uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu. To kryterium wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Uchybienie terminu może być stronie poczytane jako zawinione przez nią, jeżeli strona nie chciała dopełnić czynności w terminie. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie tego obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Zarzutom skargi nie można odmówić racji. Przede wszystkim należy zauważyć, że aby organ mógł wypowiedzieć się, co do zasadności wniosku o przywrócenie terminu, musi zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć materiał dowodowy, do czego obliguje go treść przepisu art.187 § 1 OrdPU. Wyrażona tym przepisem zasada swobodnej oceny dowodów nakłada na organ obowiązek dokonania oceny dowodów zgodnie z przepisami prawa procesowego oraz z zachowaniem określonych reguł tej oceny. Regułami tymi są: a) oparcie się na materiale dowodowym zebranym przez organ ; b) ocena powinna być oparta na wszechstronnej ocenie całokształtu materiału dowodowego; c) organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów dla toczącej się sprawy. Należy zgodzić się ze skarżącym, że w niniejszym postępowaniu wystąpiła sprzeczność istotnych ustaleń organu z treścią zebranego materiału w sprawie. Taka sprzeczność zachodzi wtedy, gdy powstaje dysharmonia pomiędzy materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie, a konkluzją do jakiej dochodzi organ na podstawie tego materiału. Występuje ona gdy : - z treści dowodu wynika co innego niż przyjął organ / przeinaczenie /; - gdy pewnego dowodu zebranego nie uwzględniono przy ocenie – wbrew obowiązkowi oceny całokształtu okoliczności sprawy; - gdy organ przyjął pewne fakty za ustalone, mimo że nie zostały one w ogóle lub są niedostatecznie potwierdzone; - gdy organ uznał pewne fakty za nie udowodnione, mimo że były ku temu podstawy - ocena materiału dowodowego koliduje z zasadami doświadczenia życiowego lub regułami logicznego wnioskowania, tzn. organ wyprowadził błędny logicznie wniosek z ustalonych przez siebie okoliczności. Zdaniem Sądu organ rozpoznając wniosek nie dokonał wnikliwej oceny dowodów przedstawionych przez skarżącego, a mianowicie zaświadczenia lekarskiego wystawionego dnia [...] lipca 2006 roku oraz zaświadczenia wystawionego przez sieć hotelową [...]. Organ powinien dokonać oceny znaczenia i wartości dowodów przedstawionych przez skarżącego. Wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego polega na ustosunkowaniu się do każdego ze zgromadzonych dowodów, z uwzględnieniem wzajemnych powiązań między nimi, aby uzyskać jednoznaczność ustaleń faktycznych i prawnych. Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące potwierdzenie w materiale dowodowym, ale nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego, zgromadzonego i rozpatrzonego w sposób wyczerpujący, a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego do wydania decyzji o przekonującej treści.[ wyrok NSA z 7 kwietnia 2001 roku, I SA 1768/99, LEX 54 171 ]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dokonując oceny materiału dowodowego ograniczyło się do ogólnego stwierdzenia, że okoliczności opisane we wniosku nie uprawdopodobniają, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy skarżącego. Organ nie odniósł się i nie ocenił dlaczego przedłożone dowody w postaci zaświadczenia lekarskiego i informacji z sieci hotelowej nie uprawdopodobniają braku zawinienia w uchybieniu terminu przez skarżącego. Poza jego uwagą pozostało to, że dokument - informacja z sieci hotelowej " [...] ‘’ został sporządzony w języku angielskim i nie złożono tłumaczenia dokumentu na język polski. Zgodnie z art.5 ust.1 ustawy z dnia 7 października 1999 roku – O języku polskim [DZ.U nr 90, poz.999 z póź. zmianami]organy administracji publicznej dokonują wszelkich czynności urzędowych w języku polskim. Do tych czynności urzędowych zalicza się również zbieranie i analizowanie materiału dowodowego. W tym zakresie organ nawet nie miał możliwości dokonania oceny złożonego dokumentu. Zasada swobodnej oceny dowodów nie oznacza, że organ jest uprawniony do oceny dowodów według własnego widzimisię, a swoją ocenę w tej mierze obowiązany jest oprzeć na przekonujących podstawach i dać temu wyraz w uzasadnieniu. Tak przeprowadzone postępowanie naruszyło przepisy art.187 § 1,191, 210 § 4 OrdPU i miało istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ winien dokonać oceny zgromadzonego materiału dowodowego w sprawie, w tym dokumentu z sieci hotelowej przetłumaczonego na język polski i wypowiedzenie się , czy zgromadzone dowody uprawdopodobniają brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania. Dokonana ocena winna znaleźć odzwierciedlenie w pisemnym uzasadnieniu sporządzonym zgodnie z wymogami art. 210 § 4 OrdPU. Z uwagi na powyższe biorąc za podstawę art.145 § 1 pkt. 1 lit.c) p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Na podstawie art.152 p.p.s.a. stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 i 205 § 1 p.p.s.a.