VIII SA/Wa 113/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Fularski, Sędziowie Sędzia WSA Leszek Kobylski, Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda (sprawozdawca), Protokolant Sekretarz sądowy Karolina Kaca, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2018 r. w Radomiu sprawy ze skargi E. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego oddala skargę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania E. B. (dalej: "skarżąca"), utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] października 2017 r. nr [...], odmawiającą świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. Zaskarżona decyzja została oparta na następujących ustaleniach faktycznych i dokonanej ocenie prawnej. Wnioskiem z [...]sierpnia 2017 r skarżąca wystąpiła o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego na okres zasiłkowy trwający od dnia [...] października 2017 r. do [...] września 2018 r. Organ I instancji decyzją z [...] października 2017 r. odmówił skarżącej świadczenia wychowawczego na syna C. B.. Z uzasadnienia decyzji wynika, że powodem odmowy przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko było niespełnienie ustawowego kryterium dochodowego wynoszącego [...] zł. Dochód na osobę w rodzinie wyniósł bowiem [...] zł. W odwołaniu, skarżąca nie zgadzając się z wyliczeniem dochodu wskazała, że w roku 2016 miała bardzo niski dochód, a od lipca 2017 r. tylko nieznacznie przekracza kryterium dochodowe. Podniosła, iż w przepracowała ponad 30 lat, w tym w resorcie MON, w warunkach szczególnie uciążliwych i dlatego uważa, że zasługuje na świadczenie 500+. Po rozpatrzeniu odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z [...]listopada 2017 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie rokiem bazowym poprzedzającym okres świadczeniowy jest rok 2016 r. Z zestawienia dochodów rodziny wynika, że dochody jej członków osiągnięte w roku 2016 wyniosły [...] zł, miesięczny dochód rodziny wyniósł [...] zł. W rozpoznawanej sprawie dla oceny, czy spełnione zostało kryterium dochodowe należało również uwzględnić dochód uzyskany i utracony. Art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2016r. poz.195, zwanej dalej "ustawą") stanowi, że w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalone jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalone jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w którym dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalone jest lub weryfikowane prawo do świadczenia wychowawczego (art. 3). W przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres na jaki ustalone jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ten ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki jest ustalone lub weryfikowane prawo do świadczenia wychowawczego (art. 4). Zdaniem organu, analiza powołanych wyżej przepisów prowadzi do wniosku, że ustalając wysokość dochodu rodziny dla oceny przyznanego prawa do świadczenia wychowawczego przewidziane zostały określone zmiany sytuacji dochodowej skarżącej, polegające na aktualnym zwiększeniu dochodu w porównaniu z dochodem stanowiącym podstawę do uchylenia decyzji. Tak więc dochodem rodziny stanowiącym, podstawę do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko jest miesięczny dochód rodziny po doliczeniu dochodu uzyskanego po 31 grudnia 2016 r. który wynosi [...] zł, a w przeliczeniu na osobę w rodzinie wynosi [...] zł i przekracza kryterium dochodowe uprawniające do przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko tj. [...] zł. Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca. Pismem z [...] stycznia 2018 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję organu odwoławczego. Uzasadniając skargę podtrzymała argumentację prezentowaną w odwołaniu od decyzji I instancji. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny podziela ustalenia organów obu instancji, w których ustalono skład osobowy rodziny i kwoty dochodów, wynikające z dokumentów. Przesłanką przyznania świadczenia wychowawczego jest spełnienie przez osoby, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 11 lutego 2016r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. z 2016r. poz.195, zwanej dalej "ustawą"), warunku określonego w art. 5 ust. 3 ustawy, a odnoszącego się do sytuacji materialnej tych osób. Zgodnie z tym przepisem, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty [...]zł. Nie ulega zatem wątpliwości, że prawo do świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko jest uzależnione od spełnienia kryterium dochodowego. W sprawie będącej przedmiotem kontroli wniosek o przyznanie świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko skarżąca złożyła w dniu [...]sierpnia 2017 r. Stosownie do art. 18 ust. 1 ustawy, prawo do świadczenia wychowawczego ustalane jest na okres od dnia 1 października do dnia 30 września roku następnego. Kluczowe znaczenie w niniejszej sprawie stanowi zatem dochód na osobę w rodzinie skarżącej uzyskany w 2016 r. Ustawodawca ponadto w art. 2 pkt 1 ustawy zaznaczył, że "dochód" oznacza dochód w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. Ustalenie dochodu rodziny wymaga zatem zastosowania reguł określonych w ustawie o świadczeniach rodzinnych i rozporządzeniu w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne. Zgodnie z art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2016 r., póz. 1518 ze zm.; dalej: "u.ś.r."), przez dochód rodziny należy rozumieć przeciętny dochód członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. Sąd za prawidłowe uznał ustalenia organów dotyczące niespełnienia kryterium dochodowego warunkującego przyznanie wnioskowanego świadczenia. Z ustaleń tych wynika, że w 2016 r. (poprzedzającym okres zasiłkowy) dochód rodziny wyniósł [...]zł, miesięczny dochód rodziny wyniósł zatem [...] zł. Z uwagi jednak na fakt, że 1 lipca 2017 r. mąż skarżącej podjął zatrudnienie i osiągnął wynagrodzenie w kwocie [...]zł miesięczny dochód rodziny, obliczony zgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy wyniósł [...]zł. Rodzina wnioskodawczyni składa się z 3 osób, zatem dochód w przeliczeniu na osobę wyniósł [...]zł, przekraczając kryterium dochodowe wynoszące [...] zł, warunkujące, po myśli art. 5 ust. 3 u.p.p.w.d., przyznanie świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko. W świetle art. 7 ust. 1 – 3a ustawy w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego. W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego. Przepisów o utracie i uzyskaniu dochodu nie stosuje się do dochodu z tytułu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej i dochodu z tytułu wyrejestrowania lub rozpoczęcia pozarolniczej działalności gospodarczej, jeżeli członek rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego utracili dochód z tych tytułów i w okresie 3 miesięcy, licząc od dnia utraty dochodu, uzyskali dochód u tego samego pracodawcy lub zleceniodawcy lub zamawiającego dzieło lub ponownie rozpoczęli pozarolniczą działalność gospodarczą. Organ – wbrew zarzutom skargi – prawidłowo ustalił dochód skarżącej, uwzględniając dochód utracony i uzyskany, tj. w sposób określony w art. 7 ust. 1 i ust. 3 ustawy. Dochód męża skarżącej z 2016 r. w wysokości [...]zł został potraktowany jako utracony i nie był brany pod uwagę przy przeliczaniu dochodów. Z kolei w związku z podjęciem zatrudnienia przez męża skarżącej od [...]lipca 2017 r. na czas nieokreślony nastąpiło uzyskanie dochodu w rozumieniu art. 7 ust. 3 u.p.w., gdyż uzyskał on dochód po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. Z przepisu tego wynika, że organ ustalając dochód ma obowiązek powiększyć ten dochód o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na który ustalane jest lub weryfikowane prawo do świadczenia wychowawczego. Skoro prawo do świadczenia było ustalane na okres od października 2017 r., a w okresie tym mąż skarżącej pobierał dochód z tytułu zatrudnienia, to wydając decyzję organ miał obowiązek uwzględnić dochód z tego tytułu z miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło jego uzyskanie. Skarżący dochód uzyskał w lipcu 2017 r., zatem organ miał obowiązek doliczyć do dochodu rodziny dochód z sierpnia. W konsekwencji organ ustalił, że dochód ten wyniósł [...] zł na osobę w trzyosobowej rodzinie skarżącego, przekraczając kryterium dochodowe wynoszące [...] zł, uprawniające do świadczenia wychowawczego na drugie dziecko. Z tych wszystkich względów, wobec braku podstaw do uwzględnienia skargi, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), oddalił skargę. ----------------------- 1