VIII SA/Wa 1141/10
PostanowienieWSA w Warszawie2011-01-25
Skład orzekający: Leszek Kobylski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, może zostać uwzględniony wobec osoby, która nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym należy przyznać stronie, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o zwolnienie od wpisu od skargi zasługuje na uwzględnienie, gdy obowiązek jego uiszczenia mógłby spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym rodziny wnioskodawcy.Stan faktyczny
E.M. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej wykreślenia wpisu w ewidencji działalności gospodarczej. Skarżąca wskazała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem, spłaca kredyt na leczenie syna, a jej dochody po potrąceniach są niewystarczające na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla rodziny.Rozstrzygnięcie
Przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi; w pozostałym zakresie wniosek oddalił.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Leszek Kobylski po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym z wniosku E.M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych sprawy ze skargi E.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] października 2010 r. znak [...] w przedmiocie wykreślenia wpisu w ewidencji działalności gospodarczej postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi; 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić.
W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy E.M. podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z synem. Kwota tytułem wpisu sądowego od skargi pozostaje poza jej obecnymi możliwościami finansowymi, gdyż spłaca kredyt zaciągnięty na leczenie syna. Jak wynika z formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, jednym źródłem utrzymania skarżącej jest wynagrodzenie za pracę, które po potrąceniach publicznoprawnych oraz spłacie rat pożyczek pracowniczych wynosi [...] złotych, syn zaś otrzymuje rentę socjalną w wysokości [...] złotych brutto. Nadto z ww. formularza nie wynika, by skarżąca posiadała jakikolwiek majątek, czy zasoby pieniężne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przedmiotowy wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze wyjaśnienia skarżącej w szczególności to, że jedynym źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za pracę pomniejszane o raty pożyczek pracowniczych uznano, że wniosek zasługuje na uwzględnienie w części obejmującej zwolnienie od wpisu od skargi. Obowiązek uiszczenia tego wpisu w obecnej sytuacji skarżącej mógłby spowodować uszczerbek w utrzymaniu koniecznym jej rodziny. W pozostałym zakresie wniosek podlegał oddaleniu bowiem trudno przesądzać i zakładać, że sytuacja majątkowa skarżącej nie ulegnie poprawie. Nie jest tym samym wykluczone, że osiągany dochód pozwoli jej partycypować w kosztach sądowych na dalszych etapach postępowania.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło