VIII SA/Wa 115/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-07-16
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który posiada majątek w postaci zabudowanej działki i otrzymuje emeryturę, ale ponosi znaczne wydatki na leki i bieżące utrzymanie, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący, mimo posiadania majątku w postaci zabudowanej działki i stałego dochodu z emerytury, może zostać częściowo zwolniony od kosztów sądowych. Uzasadnieniem są znaczne wydatki na bieżące utrzymanie i niezbędne leki, które uniemożliwiają mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania. Obowiązek udowodnienia tej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy.Stan faktyczny
Skarżący złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, argumentując, że jego emerytura jest niewystarczająca na pokrycie znacznych wydatków na leki i bieżące utrzymanie. Posiada majątek w postaci zabudowanej działki z budynkiem biurowym zaadaptowanym na mieszkanie. Wcześniejszym postanowieniem przyznano mu częściowe zwolnienie od kosztów i ustanowiono adwokata.Rozstrzygnięcie
Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi M. M. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych
Postanowieniem z dnia 18 lutego 2014 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych ponad kwotę [...] zł oraz ustanowienia adwokata. W dniu [...] lipca 2014 r. wpłynął do Sądu kolejny wniosek skarżącego w tym przedmiocie dotyczący zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W jego uzasadnieniu ponownie wyjaśnił, że utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł. Podał, że jest osobą ze [...] stopniem niepełnosprawności, przewlekle chorą i w związku z tym ponosi znaczne wydatki na leki ok. [...] zł. Pozostałe koszty bieżącego utrzymania to: gaz – [...] zł, energia ok. [...] zł, woda – [...] zł, telefon – [...] zł, środki higieny osobistej ok. [...] zł, rata pożyczki na opał – [...] zł, wyżywienie – [...] zł. jako posiadany majątek wymienił zabudowaną działkę o powierzchni [...] m² wraz z budynkiem biurowym zaadaptowanym na mieszkanie. Do wniosku załączył kserokopie faktur za leki, tzw. środki pomocnicze częściowo refundowane przez NFZ, faktur za energię i telefon
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym (o takie ubiega się skarżący) obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Przedmiotowej sprawie rozpoznaniu podlegał jedynie wniosek w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, bowiem postanowieniem z dnia 18 lutego 2014 r. przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od tychże kosztów oraz ustanowienia adwokata. Skarżący jest zatem reprezentowany w sprawie przez pełnomocnika z urzędu. Mając natomiast na uwadze wyjaśnienia skarżącego i znajdujące się w aktach sprawy dokumenty uznać należy, że wniosek w części obejmującej zwolnienie od kosztów sądowych zasługuje na uwzględnienie. Skarżący posiada wprawdzie stały dochód, niemniej jednak wyczerpują go wydatki, które ponosi na bieżące utrzymanie i niezbędne leki. Zatem w dacie rozpoznawania przedmiotowego wniosku skarżący nie ma obiektywnie możliwości ponoszenia kosztów sądowych.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a. postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło