VIII SA/Wa 1204/10

WyrokWSA w Warszawie2011-05-18

Skład orzekający: Włodzimierz Kowalczyk, Artur Kot, Leszek Kobylski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi jest obligatoryjne w przypadku niepoddania się przez kierującego badaniu lekarskiemu, niezależnie od przyczyn niepoddania się temu badaniu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi w przypadku niepoddania się badaniu lekarskiemu ma charakter aktu związanego. Oznacza to, że organ administracji publicznej ma obowiązek wydać taką decyzję, jeśli zostaną spełnione ustawowe przesłanki, a przepis ten nie przewiduje możliwości miarkowania przez organ przyczyn niepoddania się badaniu, takich jak brak pieniędzy. Zastosowanie przepisu jest obligatoryjne, a jego naruszenie stanowiłoby naruszenie obowiązku organu.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R., która utrzymała w mocy decyzję Starosty S. o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami. Powodem cofnięcia było niepoddanie się przez skarżącego badaniu lekarskiemu, na które został skierowany przez Komendanta Powiatowego Policji w związku z kierowaniem pojazdem w stanie nietrzeźwości. Skarżący argumentował, że jechał rowerem, nie miał pieniędzy na badania i potrzebuje prawa jazdy do wożenia chorej matki. Organ odwoławczy uznał, że cofnięcie uprawnień jest obligatoryjne i niezależne od postępowania przed sądem powszechnym.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Włodzimierz Kowalczyk, Sędziowie Sędzia WSA Artur Kot, Sędzia WSA Leszek Kobylski /sprawozdawca/, Protokolant referent Justyna Kapusta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2011 r. sprawy ze skargi J. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami 1) oddala skargę; 2) przyznaje od Skarbu Państwa i nakazuje wypłacić ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata Ł. D. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych oraz kwotę 55,20 (pięćdziesiąt pięć 20/100) złotych stanowiącą 23% podatku VAT, tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. znak: [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej jako: "k.p.a.") Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R., po rozpatrzeniu odwołania J.R. (zwanego dalej skarżącym) utrzymało w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2010 r., znak [...], wydaną przez Starostę S. orzekającą o cofnięciu skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kat. [...], dokument nr: 0[...], druk nr: [...]. Do wydania powyższych rozstrzygnięć doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Komendant Powiatowy Policji w S. decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. znak: [...], na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908 ze zm. dalej jako: "p.r.d."), skierował skarżącego na badanie lekarskie do Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w R. w związku z kierowaniem pojazdem w stanie nietrzeźwości. Jednocześnie pouczono skarżącego, że badania należy wykonać w terminie [...] dni od dnia otrzymania skierowania, zaś oryginał orzeczenia lekarskiego należy przekazać właściwemu staroście. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2010r., znak [...], na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit b) p.r.d., Starosta S. cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kategorii [...] z powodu niepoddania się kontrolnemu badaniu lekarskiemu (do dnia wydania decyzji skarżący nie przedłożył zaświadczenia o poddaniu się takiemu badaniu). Skarżący złożył odwołanie od powyższej decyzji podnosząc, że organ I instancji złamał prawo, bowiem wyrok skazujący go jest nieprawomocny, w związku z czym istnieje domniemanie jego niewinności, zaś o jego karze zadecyduje Sąd Okręgowy. Wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. powołaną wyżej decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał m.in., iż cofnięcie uprawnień w przypadku wystąpienia okoliczności wymienionych w art. 140 ust. 1 pkt 3 lit. b) p.r.d. jest obligatoryjne. Postępowanie to jest niezależne od postępowania toczącego się przed sądem powszechnym, stąd wniesienie apelacji od wyroku sądu I instancji pozostaje bez wpływu na rozstrzygniecie przedmiotowej sprawy. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący podniósł, że jechał rowerem, tj. pojazdem niemechanicznym, a nie samochodem. Podniósł, że nie zgłosił się na badania lekarskie, bo nie miał pieniędzy. Poprosił o przywrócenie mu prawa jazdy, które jest mu potrzebne do wożenia chorej matki do lekarza. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wnosząc o jej oddalenie podtrzymało dotychczasową argumentację. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego poparł skargę i wniósł o zwrot kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu oświadczając, że koszty nie zostały uiszczone w całości, ani w części. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 134, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd, naruszenia przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., dalej "p.p.s.a."). Sąd, w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, nie znalazł podstaw do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszeniem przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie. Nie dopatrzył się też naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub wystąpienia przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonych decyzji. Kontroli Sądu w niniejszej sprawie podlegała decyzja wydana na podstawie art. 140 § 1 pkt 4 lit. b) p.r.d., która ma charakter aktu związanego. Zbadania zatem wymagało, czy zostały spełnione ustawowe przesłanki do wydania tej decyzji. Art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b) p.r.d. stanowi, iż decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi wydaje starosta w razie niepoddania się badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5. Z kolei art. 122 ust. 1 pkt 3 p.r.d. stanowi, że badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący pojazdem skierowany przez organ kontroli ruchu drogowego, jeżeli, m.in. kierował pojazdem w stanie nietrzeźwości lub po użyciu środka działającego podobnie do alkoholu. Zastosowany w tym przepisie tryb stwierdzający oznacza, że przepis ten nakłada na wskazany w nim organ obowiązek wydania takiej decyzji, jeśli zachodzą przesłanki polegające na niepoddaniu się badaniu lekarskiemu. Zaniechanie wydania decyzji w takiej sytuacji należałoby zakwalifikować jako naruszenie przez organ obowiązku. Nadto przepis ten nie posługuje się określeniami o charakterze ocennym, których użycie uzasadniałoby miarkowanie przez organ przyczyn niepoddania się takiemu badaniu, np. brak pieniędzy. Należy podkreślić, że stan zdrowia kierowcy jest okolicznością mogącą podlegać zmianom i względy bezpieczeństwa ruchu wymagają instrumentów prawnych, pozwalających weryfikować stan zdrowia osoby legitymującej się uprawnieniami. Dlatego też zasadnie prawodawca uznał, że organ administracji publicznej nie dysponuje wiedzą medyczną, pozwalającą na samodzielne ocenianie, czy osoba posiadająca uprawnienia do kierowania pojazdami, ze względu na swój stan zdrowia, może z uprawnień tych nadal korzystać. Z tego też powodu o stanie zdrowia i ewentualnym istnieniu przeciwwskazań do kierowania pojazdami rozstrzygają lekarze orzecznicy. Skarżący nie przedstawił w skardze żadnych zarzutów dotyczących bezpośrednio decyzji organu odwoławczego. W kontrolowanej sprawie okolicznością bezsporną, potwierdzoną również przez skarżącego, jest fakt niepoddania się przez skarżącego badaniu lekarskiemu. W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę jako bezzasadną na podstawie art. 151 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 18 pkt 1 lit. c, § 19 pkt 1 i § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r., Nr 163, poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło