VIII SA/Wa 1222/14
PostanowienieWSA w Warszawie2015-04-02
Skład orzekający: Sędzia WSA Cezary Kosterna
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka, która nie generuje dochodów i posiada majątek obciążony zastawem skarbowym oraz zabezpieczeniem prokuratorskim, może zostać zwolniona z kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ spółka nie wykazała, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania. Pomimo wezwań, nie przedłożyła wszystkich wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających jej trudną sytuację finansową, a także nie wskazała źródeł finansowania bieżącej działalności.Stan faktyczny
Spółka "M." Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od wpisu sądowego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą podatku od towarów i usług. Spółka argumentowała, że nie generuje dochodów z powodu braku środków i utraty koncesji, a jej majątek (samochody ciężarowe) jest obciążony zastawem skarbowym i zabezpieczeniem prokuratorskim, co uniemożliwia jego zbycie i generowanie dochodów. Sąd pierwszej instancji odmówił przyznania prawa pomocy, a po wniesieniu sprzeciwu przez spółkę, Wojewódzki Sąd Administracyjny utrzymał tę decyzję.Rozstrzygnięcie
Odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Kosterna po rozpoznaniu w dniu 2 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku "M." Sp. z o.o. z siedzibą w N. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego w sprawie ze skargi "M." Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] sierpnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia: odmówić skarżącej przyznania prawa pomocy.
Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu, "M." sp. z o.o. (dalej: "skarżąca" lub "Spółka") wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie (od wpisu sądowego od skargi) ze skargi na powołaną wyżej decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Uzasadniając wniosek wskazała, że obecnie Spółka nie generuje żadnych dochodów, nie dokonuje sprzedaży – zakupu towarów, ze względu na brak środków finansowych oraz utratę koncesji na obrót paliwami ciekłymi. W związku z tym brak też jest bieżących zaległości w podatku od towarów i usług, podatku dochodowym, wobec ZUS oraz zaległości cywilnoprawnych. Wyjaśniono, że majątek ruchomy w postaci samochodów ciężarowych – cystern (ustanowiony zastaw skarbowy) był jedynym źródłem uzyskiwania dochodu, ponieważ służył do przewożenia towaru. Pomimo przekazania prezesowi zarządu i jedynemu udziałowcowi spółki – A.J. tych samochodów nie mogą one przyczynić się do generowania przez spółkę dochodów, gdyż po pięciu latach zabezpieczenia ich stan techniczny powoduje, że nie nadają się do normalnej eksploatacji. W celu poprawy sytuacji spółki zostały podjęte działania zmierzające do racjonalizacji oraz redukcji jej wydatków, między innymi zmniejszono zatrudnienie. Aktualnie spółka nie zatrudnia pracowników. Nie posiada również środków finansowych na prowadzonym na jej rzecz rachunku.
W wyniku wezwania do uzupełnienia wniosku spółka złożyła kserokopię CIT-8 za 2012 r. nie zawierającą prezentaty urzędu skarbowego oraz wygenerowany elektronicznie wyciąg z rachunku bankowego za okres wrzesień 2014 r. – styczeń 2015 r. z saldem za poszczególne miesiące (-)[...] zł.
Postanowieniem z 20 lutego 2015 r. referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W dniu [...] marca 2015 r. skarżąca prawidłowo wniosła sprzeciw
od postanowienia referendarza sądowego. W uzasadnieniu powtórzyła okoliczności,
o których mowa w jej wniosku. Podkreśliła, że nie posiada środków finansowych na uiszczenie kosztów sądowych. Odnosząc się do zwróconych Spółce samochodów ciężarowych wyjaśniła, że po pięciu latach pozostawania w dyspozycji Prokuratury
ich stan techniczny jest na tyle zły, że uniemożliwia ich wykorzystanie do osiągania jakichkolwiek dochodów w działalności Spółki. Jedyną potencjalną możliwość pozyskania jakichkolwiek środków finansowych stanowiłoby ich zbycie. Czynności tej nie może skarżąca dokonać z uwagi na zastrzeżenia zawarte w postanowieniu Prokuratury Okręgowej. Na samochodach tych ustanowione zostały nadto zastawy skarbowe. Skarżąca wskazała również na ciążące na niej zobowiązania wobec Skarbu Państwa, głównie z tytułu podatku od środków transportowych.
Zgodnie z art. 260 u.p.p.s.a., wniesienie w terminie sprzeciwu od wyżej wymienionego postanowienia spowodowało, że utraciło ono moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez Sąd na posiedzeniu niejawnym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisami art. 243 § 1 i art. 245 § 1 u.p.p.s.a., właściwy sąd administracyjny może na wniosek strony przyznać jej prawo pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie częściowym, stosownie do art. 245 § 3 u.p.p.s.a., obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko
od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Sąd może zwolnić osobę prawną z części kosztów postępowania, jeżeli wykaże ona, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2 u.p.p.s.a.). Ciężar dowodu w tym przypadku spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy i która ma wykazać, że znajduje się ona w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Zgodnie z treścią art. 255 u.p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte
we wniosku okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie
lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów
lub stanu rodzinnego.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpoznając wniosek o przyznanie prawa pomocy, a także stan faktyczny sprawy uznać należy, że nie zostały spełnione przesłanki uzasadniające przyznanie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie wykazała ona bowiem,
pomimo inicjatywy dowodowej ze strony Sądu, że nie posiada dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania w niniejszej sprawie. Nie załączyła wszystkich wymaganych dokumentów źródłowych potwierdzających zasadność jej wniosku. Również na etapie sprzeciwu skarżąca nie wskazała źródeł finansowania bieżącej działalności.
W tym stanie rzeczy uznać należy, że skarżąca nie wykazała, że zachodzą przesłanki do zastosowania wobec niej prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z art. 255 u.p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł, jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło