VIII SA/Wa 1228/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Cezary Kosterna (spr.) Sędzia WSA Marek Wroczyński Sędzia WSA Iwona Owsińska – Gwiazda po rozpoznaniu w dniu 19 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2014 r., znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia : oddalić wniosek o wyłączenie sędziów: Iwony Szymanowicz – Nowak, Leszka Kobylskiego, Artura Kota, Sławomira Fularskiego, Justyny Mazur, Renaty Nawrot. K. K. (dalej jako: "skarżąca") złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W piśmie procesowym z dnia [...] lutego 2014 r. Skarżąca zawarła wniosek o wyłączenie sędziów Iwony Szymanowicz – Nowak, Leszka Kobylskiego, Artura Kota, Sławomira Fularskiego, Justyny Mazur, Renaty Nawrot. Uzasadniając wniosek wskazała na fakt, że orzekali oni wcześniej w sprawie, ponadto uczestnik postępowania po ogłoszeniu wyroku na wcześniejszym etapie postępowania podszedł do sędzi Renaty Nawrot i z nią rozmawiał. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Na wstępie Sąd wyjaśnia, że zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) - dalej "p.p.s.a." sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki, 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli, 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron, 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą, 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator, 6a) dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, co wynika z treści art. 19 p.p.s.a. Należy więc wskazać, że powyższe oznacza, iż wyłączenie sędziego może być uzasadnione dwiema grupami przyczyn: 1) przesłankami skutkującymi wyłączeniem sędziego z mocy ustawy, 2) przesłankami uzasadniającymi wyłączenie sędziego na wniosek. Sąd zauważa, że przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samej ustawy zostały wymienione w sposób enumeratywny, stanowią zamknięty katalog i nie można ich interpretować w sposób rozszerzający. Opierają się one na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Powiązania te są tego rodzaju, że - niezależnie od subiektywnych odczuć osób występujących w sprawie - czynią prawdopodobnym przypuszczenie, iż rozpoznanie sprawy nie będzie odpowiadało wymaganiom bezstronności. Z kolei przyczyny wyłączenia sędziego na wniosek strony lub na żądanie tego sędziego, którego dotyczą, nie są wymienione w ustawie w sposób wyczerpujący. Wobec powyższego zasadność wniosku o wyłączenie sędziego zależy od okoliczności faktycznych, jakie w każdym konkretnym przypadku mogą mieć wpływ na sposób przeprowadzenia postępowania oraz na treść podejmowanego rozstrzygnięcia przez sędziego. Mogą to być więc okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a jedną ze stron charakteryzujące się przede wszystkim istnieniem więzi emocjonalnej, której podstawą jest np. stosunek pokrewieństwa, przyjaźni, dłuższej znajomości, zależności służbowej, gospodarczej, społecznej, jak również wszelkie obiektywnie zaistniałe okoliczności, dające podstawę do powstania wątpliwości co do bezstronności sędziego. Podkreślić trzeba następnie, że art. 20 p.p.s.a. wskazuje na wymagania formalne wniosku o wyłączenie sędziego. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu strona zgłasza wniosek na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy. Wniosek ten powinien zawierać obok ogólnych warunków, którym powinno odpowiadać każde pismo strony, powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego. Nie ulega więc wątpliwości, że wnioskodawca składając ów wniosek powinien wskazać fakty, które mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego. Niedopuszczalne jest formułowanie zarzutów o generalnym braku bezstronności danego sędziego w oderwaniu od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy. Sąd, odnosząc powyższe do wniosku Skarżącej, stanął na stanowisku, że wniosek ten nie zasługiwał na uwzględnienie i nie może odnieść zamierzonego skutku, z uwagi na fakt, że ww. sędziowie są wyłączeni od merytorycznego rozpoznania sprawy na mocy art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., zaś do merytorycznego rozpoznania sprawy został wyznaczony inny sędzia. Co prawda sędzia Renata Nawrot wydała w toku postępowania wpadkowe i incydentalne postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, to nie oznacza to, że będzie wydawać w niniejszej sprawie wyrok kończący postępowanie w sprawie. Ponadto skarżąca została pouczona o prawie i terminie zaskarżenia powyższego postanowienia. W ocenie Sądu przyjęcie takiego stanowiska pozwala na wyeliminowanie niebezpieczeństwa przekształcenia instytucji wyłączenia sędziego w narzędzie służące paraliżowaniu postępowania sądowego. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 18, art. 19 oraz art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji