VIII SA/Wa 127/12

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi K. M., J. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości postanawia: przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata Wyrokiem z dnia 9 maja 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. M. i J. M. na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie odmowy zwrotu wywłaszczonej nieruchomości. W dniu [...] czerwca 2012 r. wpłynął do Sądu wniosek uczestniczki postępowania J. M. o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, z którego wynika, że wnioskodawczyni jest osobą w podeszłym wieku ([...] lat) i utrzymuje się z emerytury w wysokości [...] zł, z której znaczną częśc przeznacza na leczenie. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w/w ustawy przysługuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Przy czym sformułowanie "gdy wykaże" oznacza, że ciężar dowodu spoczywa na stronie występującej z takim wnioskiem natomiast do Sądu należy ocena wykazanych okoliczności. Ustanowienie adwokata w ramach przyznania prawa pomocy stanowi pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą ponieść koszów profesjonalnego pełnomocnika bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Przy czym przez uszczerbek ten należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej strony skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 22.03.2005r. , sygn. akt. FZ 794/04 ). Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa, czyli w rzeczywistości o przeniesienie ciężaru kosztów pełnomocnika na pozostałych podatników. Z treści złożonego wniosku wynika, że wnioskodawczyni jest osobą starszą, samotną schorowaną i posiada niewielką emeryturę. Nie dysponuje więc ona wolnymi środkami finansowymi, które pozwalałyby na ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z wymienionych wyżej względów na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a postanowiono jak w sentencji.