VIII SA/Wa 128/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-06-02
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego powinien zostać uwzględniony w całości, częściowo, czy oddalony, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy i wysokość kosztów postępowania?Ratio decidendi
Prawo pomocy przysługuje w zakresie całkowitym, gdy osoba nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów, lub w zakresie częściowym, gdy nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawczyni, pomimo trudnej sytuacji materialnej i dochodu w wysokości ok. [...] zł w pięcioosobowej rodzinie, nie znajduje się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej uzasadniającej całkowite zwolnienie od kosztów. Uwzględniono częściowo wniosek o zwolnienie od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł, uznając, że wnioskodawczyni będzie w stanie wygospodarować środki na profesjonalnego pełnomocnika.Stan faktyczny
M. D. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. Wnioskodawczyni przedstawiła swoją sytuację materialną, wskazując na dochody z emerytur i wynagrodzenia syna w pięcioosobowym gospodarstwie domowym. Sąd rozpatrzył wniosek, biorąc pod uwagę dochody rodziny oraz wysokość wpisu od skargi.Rozstrzygnięcie
1. Zwolniono M. D. od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 2 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi M. D. i T. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1996 r. postanawia: 1. zwolnić M. D. od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł, 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić
Wnioskiem złożonym na urzędowym formularzu z dnia [...] czerwca 2010 r. M. D. zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego.
W uzasadnieniu wniosku podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostaje z mężem, dwoma synami i ubezwłasnowolnionym bratem, dla którego jej mąż został ustanowiony opiekunem prawnym. Wyjaśniła, że oboje z mężem utrzymują się z emerytury ([...] zł i [...] zł), brat także posiada emeryturę – [...] zł, syn J. otrzymuje wynagrodzenie w wysokości ok. [...] zł, natomiast syn A. jest osobą bezrobotną. Wyjaśniła, że w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie z ZUS potwierdzające wysokość emerytury, dowód wpłaty przez J. D. alimentów na dzieci w wysokości [...] zł za luty 2010 r., orzeczenie o stopniu niepełnosprawności brata oraz zaświadczenia o stanie zdrowia.
Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje:
Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu.
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Decydujące znaczenie dla oceny wniosku ma okoliczność, że skarżąca razem z osobami pozostającymi we wspólnym gospodarstwie domowym uzyskuje dochód w wysokości ok. [...] zł. Nie jest zatem pozbawiona źródła utrzymania i nie należy do osób znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji materialnej. Biorąc jednakże pod uwagę okoliczność, że wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi [...] zł oraz to, że skarżąca i jej mąż są osobami w podeszłym wieku, schorowanymi i wymagającymi stałego leczenia wielu schorzeń uznano, że wniosek zasługuje na uwzględnienie jedynie w części tj. w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi ponad kwotę [...] zł. Osiągany stały dochód w pięcioosobowej rodzinie, nie należący do najniższych, nie uzasadnia konieczności obciążania budżetu państwa całością kosztów związanych z własnym udziałem skarżącej w sprawie. Jednocześnie uznano, że skarżąca zwolniona w części od wpisu od skargi będzie w stanie wygospodarować środki związane z ustanowieniem w sprawie profesjonalnego pełnomocnika, jeżeli uzna, że jego udział w sprawie jest konieczny.
Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło