VIII SA/Wa 130/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Cezary Kosterna, Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Fularski /sprawozdawca/, Sędzia WSA Krystyna Kleiber, Protokolant Dominika Jeromin, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 lipca 2009 r. sprawy ze skargi R.B. na rozkaz personalny Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty uposażenia 1) uchyla zaskarżony rozkaz personalny; 2) stwierdza, że zaskarżony rozkaz personalny nie podlega wykonaniu w całości do chwili uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3) zasądza od Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego na rzecz skarżącego kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Wyrokiem z dnia 27 lipca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie o sygn. II SA/Wa 997/04 uchylił decyzję Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z dnia [...] lipca 2002 r. oraz decyzję tego organu z [...] czerwca 2002 r. wypowiadającą funkcjonariuszowi Agencji, R. B., stosunek służbowy funkcjonariusza ABW. Powodem, dla którego Sąd uchylił te decyzje, był fakt, że art. 230 ust. 1 punkt 2, ust. 4, 7 i 8 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (Dz. U. Nr 74, poz. 676 ze zm., dalej jako ustawa o ABW oraz AW ), stanowiący podstawę wypowiedzenia stosunku służbowego, został przez Trybunał Konstytucyjny uznany za niezgodny z Konstytucją (wyrok TK z 20 kwietnia 2004 r.). Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 4 listopada 2004 r. R. B. został przywrócony do służby decyzją z dnia [...] listopada 2004 r., od dnia [...] grudnia 2004 r. W dniu [...] września 2007 r. wystąpił do Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego z wnioskiem o wypłatę uposażenia za okres od [...] lipca 2002 r. do [...] listopada 2004 r. Rozkazem personalnym z dnia [...] października 2007 r. oraz rozkazem z [...] grudnia 2007 r. utrzymującym w mocy w/w rozkaz Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego odmówił R. B. wypłaty uposażenia i pozostałych świadczeń pieniężnych za w/w okres. Na powyższe rozstrzygnięcie organu R. B. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 320/08 uchylił zaskarżone rozkazy personalne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 23 kwietnia 2008 r. wskazał, że okoliczności faktyczne niniejszej sprawy, zaprezentowane w rozkazach z [...] października 2007 r. i [...] grudnia 2007 r., są bezsporne. Skarżący został zwolniony ze służby z dniem [...] lipca 2002 r., zaś wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lipca 2004 r. rozkazy o zwolnieniu ze służby zostały uchylone. Sąd stwierdził, że w wyroku z dnia 27 lipca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wstrzymał też wykonanie rozkazu w przedmiocie wypowiedzenia stosunku służbowego i zwolnienia ze służby. Sąd zauważył nadto, że wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2004 r. Trybunał Konstytucyjny uznał za niezgodny z Konstytucją nie tylko art. 230 ust. 1 punkt 2 ustawy o ABW oraz AW, ale także art. 230 ust. 7 tej ustawy w zakresie, w jakim wyłączał on zastosowanie do zwalnianego funkcjonariusza art. 60 ust. 4. Przekształcenie dawnego Urzędu Ochrony Państwa i utworzenie w jego miejsce dwóch Agencji (ABW i AW) było zmianą organizacyjną i nie uzasadniało wyłączenia wobec zwalnianych funkcjonariuszy art. 60 ust. 4 ustawy. Wadliwe zwolnienie funkcjonariusza ze służby wywołało taki skutek, że co do zasady było ono skuteczne, ale funkcjonariusz zachował prawo do okresu "ochronnego" określonego w art. 60 ust. 4 ustawy o ABW oraz AW, tj. jego stosunek służbowy trwał jeszcze przez 6 miesięcy od dnia wejścia w życie tej ustawy. Stosunek ten, jak zauważył Sąd, ustał więc w dniu [...] grudnia 2002 r. W konsekwencji, zdaniem Sądu, dla potrzeb ustalenia przysługującego R. B. uposażenia, konieczne jest więc przyjęcie, iż jego stosunek służbowy ustał w dniu [...] grudnia 2002 r., a nie – jak twierdził organ – w dniu [...] lipca 2002 r. Sąd nie podzielił także stanowiska organu dotyczącego daty reaktywacji stosunku służbowego w związku z ustaleniem przysługującego skarżącemu uposażenia. Organ uznał bowiem, że dla tego celu przyjąć należy, iż dopiero faktyczne przywrócenie do służby i jej podjęcie w dniu [...] grudnia 2004 r. wyznacza czasową, początkową granicę okresu służby. W ocenie zaś Sądu data [...] grudnia 2004 r. jest jednak z tego punktu widzenia nieistotna, gdyż w wyroku z 27 lipca 2004 r. Sąd wstrzymał wykonanie rozkazu z [...] lipca 2002 r. Wstrzymanie wykonania tego rozkazu zdaniem Sądu orzekającego w sprawie o sygn. akt II SA/Wa 320/08 nie może być zignorowane. W konkluzji uzasadnienia wyroku z dnia 23 kwietnia 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że w sferze praktycznych skutków rozkazu z [...] lipca 2002 r. oznacza ono, że rozkaz ten już od dnia wydania wyroku Sądu z dnia 27 lipca 2004 r. nie podlegał wykonaniu, czyli już od tego dnia, na potrzeby ustalenia przysługującego skarżącemu uposażenia, skarżący pozostawał w służbie. Sąd w dalszym postępowaniu nakazał organowi uwzględnić powyższe stanowisko i ustalić, jaki wpływ na prawo skarżącego do uposażenia miało pozostawanie w służbie w okresie [...] lipca 2002 r. – [...] grudnia 2002 r. oraz [...] lipca 2004 r. – [...] grudnia 2004 r., przy uwzględnieniu wszystkich przepisów ustawy o ABW oraz AW, zwłaszcza art. 136 tej ustawy. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego działając na podstawie art. 114 ust. 1-2 i art. 121 ust. 3 ustawy o ABW oraz AW rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] odmówił wypłaty uposażenia R. B. za okres od [...] lipca 2002 do [...] października 2004 roku wraz z odsetkami. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, że roszczenie funkcjonariusza za okresy od [...] sierpnia 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. oraz [...] lipca 2004 r. do [...] września 2004 r. uległo przedawnieniu. Za okres od [...] stycznia 2003 r. do [...] lipca 2004 r. R. B. nie przysługuje uposażenie, bowiem jak wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2008 r. stosunek służbowy funkcjonariusza ustał z dniem [...] grudnia 2002 i nie istniał do czasu jego reaktywacji w dniu [...] lipca 2004 r. Co do pozostałego wnioskowanego okresu, tj. od [...] września 2004 r. do [...] listopada 2004 r. organ stwierdził, że samo formalne pozostawanie w stosunku służbowym samo przez się nie rodzi prawa do uposażenia i musi być dopełnione podjęciem tej służby faktycznie, bądź przynajmniej zgłoszeniem gotowości do jej podjęcia. Gotowość do podjęcia służby, R. B. zgłosił dopiero w dniu [...] listopada 2004 r., deklarując możliwość podjęcia obowiązków służbowych w dniu [...] grudnia 2004 r. Pismem z dnia [...] września 2008 r. R. B. złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Podniósł, że skoro rozkaz zwalniający go ze służby był bezprawny, nie wywołał on żadnych skutków prawnych, tym samym funkcjonariuszowi przysługuje prawo do uposażenia za cały okres gotowości do służby, tj. od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2004 r. Z ostrożności procesowej w swoim wniosku wskazał, że należne jest mu uposażenie co najmniej za okres od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. oraz od [...] lipca 2004 r. do [...] grudnia 2004 r. Potwierdzają to - jego zdaniem poglądy zawarte w wyrokach WSA w Warszawie o sygn. akt II SA/Wa 319/08, II SA/Wa 320/08, II SA/Wa 1967/07, II SA/Wa 789/04 oraz NSA I OSK 96/06, które to nie mogą być pomijane w jego sprawie. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego ( tj. Dz.U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071, ze zmianami, dalej jako kpa ) oraz art. 114 ust. 1-2, art. 121 ust. 3 i art. 122 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW, rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2008 r. nr [...] uchylił zaskarżony rozkaz personalny w całości i odmówił R. B. wypłaty uposażenia za okres od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2004 r. W uzasadnieniu organ wskazał, że konieczność uchylenia zaskarżonego rozkazu personalnego i wydania nowego rozstrzygnięcia w sprawie jest spowodowana faktem, że zapadłe w sprawie rozstrzygnięcie nie obejmuje całości wnioskowanego okresu. W raporcie z dnia [...] września 2007 r. funkcjonariusz wnosił o wypłatę uposażenia za okres od [...] lipca 2002 do [...] grudnia 2004 r. Sentencja rozkazu personalnego wydanego w I instancji wskazuje zaś, że organ wziął pod uwagę węższy przedział czasowy, tj. okres od [...] lipca 2002 r. do [...] października 2004 r. Organ wskazał, że bezprzedmiotowym w świetle wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 320/08 wydanym w sprawie R. B. jest rozpatrywanie wniosku w odniesieniu do całości przedziału czasowego, tj. od [...] lipca 2002 do [...] grudnia 2004 r. Sąd w/w wyroku stwierdził bowiem, że rozkaz o zwolnieniu ze służby z 2002 r., choć wadliwy, co do zasady był skuteczny, z tym zastrzeżeniem, że skutek w postaci rozwiązania stosunku służbowego wywołał dopiero w dniu [...] grudnia 2002 r. Z tego powodu, organ ograniczył uzasadnienie rozstrzygnięcia do okresów od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. oraz od [...] lipca 2004 r. do [...] grudnia 2004 r. Co do pierwszego z w/w okresów, Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego zauważył, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2008 r. przesądził kwestię istnienia w owym czasie stosunku służbowego pozostawiając organowi zbadanie czy i jakie znaczenie okoliczność ta ma dla ustalenia prawa funkcjonariusza do uposażenia. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego uznając istnienie stosunku służbowego w tym okresie i jednocześnie - jego zdaniem – stosując się do wskazań Sądu, uznał, że roszczenie o wypłatę uposażenia za okres od [...] sierpnia 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. uległo już przedawnieniu. Jak bowiem wskazał Sąd, podstawę do dochodzenia roszczenia stanowi orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego w związku z którym, Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 27 lipca 2004 r. uchylił rozkazy o zwolnieniu R. B. ze służby. Dzień uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie tych rozkazów wyznaczył początek biegu 3 letniego przedawnienia, o którym mowa w art. 122 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW. Termin ten upłynął [...] lipca 2007 r., z dniem następnym roszczenie stało się niewymagalne ( naturalne ), czyli takie od zaspokojenia którego wierzyciel może się uchylić, co też organ w niniejszej sprawie uczynił. Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego nie znalazł też wyjątkowych okoliczności o których mowa w art. 122 ust. 2 ustawy o ABW oraz AW. Zdaniem Szefa ABW, z tych samych co wyżej względów, roszczenie funkcjonariusza za okres od [...] lipca 2004 r. do [...] września 2004 r. również uległo przedawnieniu. Co do pozostałego okresu, tj. od [...] września 2004 r. do [...] listopada 2004 r. organ powtórzył argumentację zawartą w uchylonym rozkazie personalnym stwierdzając, że samo formalne pozostawanie w stosunku służbowym nie rodzi prawa do uposażenia i musi być dopełnione podjęciem tej służby faktycznie, bądź przynajmniej zgłoszeniem gotowości do jej podjęcia. Pismem z dnia [...] stycznia 2009 r. R. B. złożył na powyższy rozkaz personalny skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnosząc o uchylenie zaskarżonego rozkazu i przyznanie mu prawa do uposażenia za okres od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2004 r. wraz z odsetkami ustawowymi od dnia wymagalności poszczególnych rat uposażenia do dnia zapłaty. Zaskarżonemu rozkazowi zarzucił naruszenie następujących przepisów prawa, tj. : - art.170 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz. 1270 i zm. ) poprzez wydanie rozstrzygnięcia w przedmiocie wypłaty uposażenia za okresy od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. oraz od [...] lipca 2004 r. do [...] grudnia 2004 r. w sposób sprzeczny z prawomocnymi rozstrzygnięciami zawartymi w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 kwietnia 2008 r. w sprawach II SA/Wa 320/08 i II SA/Wa 319/08, które wiążą nie tylko strony i sąd, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, - art. 122 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW poprzez jego bezpodstawne zastosowanie i nieuprawnione uznanie, że z dniem [...] lipca 2007 r. upłynął trzyletni termin przedawnienia roszczenia o wypłatę uposażenia, choć bieg terminu przedawnienia przedmiotowego roszczenia w niniejszej sprawie rozpoczął się z datą uprawomocnienia się wyroku z 27 lipca 2004 r. wydanego w sprawie II SA/Wa 994/04, tj. 4 listopada 2004 r., nie zaś z datą jego wydania, a w konsekwencji upłynął [...] listopada 2004 r., a także z daleko posuniętej ostrożności procesowej : - art. 122 ust. 2 ustawy o ABW oraz AW poprzez jego niezastosowanie przy założeniu przedawnienia roszczenia za okres do [...] września 2004 r. i nieprzyjęciu, że w sprawie niniejszej zachodzą wyjątkowe okoliczności, które usprawiedliwiają opóźnienie w dochodzeniu roszczenia, a polegające na przekonaniu skarżącego o lojalności Państwa wobec niego i wypłaty uposażenia za sporny okres bez konieczności występowania na drogę prawną z roszczeniem. W uzasadnieniu skargi podniósł, że niezgodnym z prawem jest ustalenie, iż roszczenie o wypłatę uposażenia za okres do [...] września 2004 r. uległo przedawnieniu. Bieg terminu przedawnienia nie rozpoczął się bowiem z chwilą wydania wyroku przywracającego R. B. do służby, czyli z dniem [...] lipca 2004 r., a z chwilą uprawomocnienia się tego wyroku, tj. z dniem [...] listopada 2004 r. W konsekwencji raport złożony w dniu [...] września 2007 r. – obejmujący wniosek wypłaty uposażenia za sporny okres – wpłynął przed upływem 3 letniego terminu przedawnienia powodując przerwanie jego biegu na zasadzie art. 122 ust. 3 pkt. 1 ustawy o ABW oraz AW. Dodatkowo podniósł, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał już kontroli decyzji w przedmiocie prawa do uposażenia R. B. za sporny okres i nie dostrzegł by roszczenie to uległo przedawnieniu – a przedmiotem badania przez sąd była przecież zgodność poprzedniej decyzji z prawem, a więc również z art. 122 ustawy o ABW oraz AW. W wyroku z 23 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ustalił, że skarżący pozostawał w służbie w okresie od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. oraz od [...] lipca 2004 r. do [...] grudnia 2004 r. i nakazał dokonanie oceny prawa do uposażenia z uwzględnieniem art. 136 ustawy o ABW oraz AW – regulującym wysokość uposażenia w okresie choroby, urlopu lub zwolnienia od zajęć służbowych. Natomiast w wyroku II SA/Wa 319/08 ( sprawa ze skargi R. B.o zaliczenie określonego okresu do okresu służby ) z 23 kwietnia 2008 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nakazał zaliczenie okresów od dnia [...] lipca 2002 r. do dnia [...] grudnia 2002 r. oraz od dnia [...] lipca 2004 r. do dnia [...] grudnia 2004 r. – do okresu służby skarżącego i ustalić jego odpowiednią wysługę lat. Tak więc, poza sporem, jego zdaniem, winno pozostać na obecnym etapie, czy za pozostawanie w służbie w powołanych okresach ma prawo do uposażenia. Przedmiotem analizy winna być jedynie wysokość tego uposażenia oraz należne odsetki za zwłokę w zapłacie uposażenia. Jedynie zaś z ostrożności procesowej skarżący podniósł, że nawet w wypadku gdyby jego roszczenie było przedawnione, w sprawie niniejszej zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające opóźnienie w dochodzeniu roszczenia. Skarżący ufał bowiem w lojalność Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i systemowe, całościowe rozwiązanie problemu funkcjonariuszy bezprawnie zwolnionych z ABW – pozostających w służbie, którym uniemożliwiono jej wykonywanie. Na rozprawie w dniu 22 lipca 2009 r. pełnomocnik skarżącego popierając skargę, wniósł o uchylenie zaskarżonego rozkazu personalnego i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Sąd analizuje zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem materialnym i formalnym obowiązującym w dacie wydania tej decyzji. Stosownie natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej jako p.p.s.a ) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga analizowana według wymienionych wyżej kryteriów zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, zasadny jest zarzut skargi dotyczący nieuprawnionego ustalenia przez organ, iż roszczenie o wypłatę uposażenia skarżącego za okres do [...] września 2004 r. uległo przedawnieniu. Sąd podziela bowiem pogląd skarżącego, że bieg terminu przedawnienia nie rozpoczął się z chwilą wydania wyroku przywracającego R. B. do służby, tj. z dniem [...] lipca 2004 r., a z chwilą uprawomocnienia się tego wyroku, czyli z dniem [...] listopada 2004 r. Oczywistym jest bowiem, że dopiero prawomocny wyrok sądu wywołuje określone skutki prawne ( oznacza, że jest wykonalny, a okoliczności w nim stwierdzone są już niesporne ). Zgodnie zaś z art. 122 ust. 1 ustawy o ABW oraz AW roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. W ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie roszczenie skarżącego o wypłatę uposażenia w związku z niezgodnym z prawem zwolnieniem go ze służby stało się wymagalne dopiero z dniem uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lipca 20004 r., tj. z dniem [...] listopada 2004 r. Z tym bowiem dopiero dniem spełnienie tego roszczenia przez organ stało się wykonalne, bowiem wyrok sądu oznaczał, że dana okoliczność – zwolnienie skarżącego ze służby w sposób niezgodny z przepisami prawa jest niesporna. Od tego też dnia, mógł więc rozpocząć się bieg przedawnienia roszczenia o wypłatę uposażenia za okres od [...] lipca 2002 r., tj. od dnia zwolnienia ze służby. Skoro zaś bieg terminu przedawnienia rozpoczął się w dniu [...] listopada 2004 r., to upływ 3 lat o których mowa w w/w przepisie mógłby najwcześniej nastąpić dopiero w dniu [...] listopada 2007 r. Skarżący zaś już w dniu [...] września 2007 r., a więc przed w/w datą, wystąpił z raportem zawierającym wniosek o wypłatę zaległego uposażenia za sporny okres. Tym samym przedmiotowy wniosek wpłynął przed upływem 3 letniego terminu przedawnienia powodując przerwanie biegu przedawnienia na zasadzie art. 122 ust. 3 pkt. 1 ustawy o ABW oraz AW. Zgodnie bowiem z tym przepisem, bieg przedawnienia roszczenia z tytułu uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych przerywa każda czynność przed Szefem właściwej Agencji lub kierownikiem jednostki organizacyjnej tej Agencji, podjęta bezpośrednio w celu dochodzenia lub ustalenia albo zaspokojenia roszczenia. Tak więc, za niezasadną należy uznać argumentację organu, że roszczenie skarżącego za okresy od [...] lipca 2002 r. do [...] grudnia 2002 r. oraz od [...] lipca 2007 r. do [...] września 2004 r. uległo już przedawnieniu. Odnośnie pozostałego okresu, za który Szef Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego odmówił skarżącemu wypłaty uposażenia, tj. od dnia [...] września 2004 r. do [...] listopada 2004 r., zdaniem Sądu orzekającego w niniejszej sprawie za wiążące zgodnie z art. 153 p.p.s.a należy uznać ustalenia i wskazania Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie co do dalszego postępowania zawarte w prawomocnym wyroku z dnia 23 kwietnia 2008 r., sygn. akt II SA/Wa 320/08. Powołany wyżej art. 153 p.p.s.a. stanowi, iż ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. W orzecznictwie przyjmuje się, iż przez ocenę prawną, o której mowa w tym przepisie należy rozumieć osąd o prawnej wartości sprawy, a ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego, jak też kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania takiej, a nie innej decyzji. Obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w wyroku sądu administracyjnego, ciążący na organie i sądzie, może być wyłączony tylko w wypadku istotnej zmiany stanu prawnego lub faktycznego, a także po wzruszeniu wyroku pierwotnego środkami przewidzianymi prawem. Nawet w przypadku odmiennej interpretacji prawa lub możliwości niezgodności oceny sądu z prawem obowiązującym, zapatrywania prawne wyrażone przez sąd mają moc wiążącą (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2005 r., sygn. akt III SA/Wa 1434/2005, opubl. Lex Polonica nr 400400). Związanie wskazaniami sądu administracyjnego oznacza powinność ścisłego, przy zachowaniu wszelkich zasad postępowania wyjaśniającego, wypełnienia zaleceń Sądu, przy wyeliminowaniu jakichkolwiek niejasności czy choćby dwuznaczności odnoszących się do ustaleń stanu faktycznego. Inny sposób procedowania czyniłby kontrolę sądową iluzoryczną i pozbawioną sankcji w postaci możności powtórnej weryfikacji stanowiska właściwego w sprawie organu (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2005 r. sygn. akt I SA/Łd 119/2004, opubl. LexPolonica nr 420541). Przedmiotowa decyzja – rozkaz personalny została wydana po uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozkazu personalnego odmawiającego wypłaty uposażenia oraz innych świadczeń pieniężnych. Uchylając wyrokiem z dnia 23 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 320/08 powyższy rozkaz personalny, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał organowi administracji, że w wyroku z 27 lipca 2004 r. sygn. akt. II SA/Wa 997/04 tutejszy sąd wstrzymał wykonanie rozkazu z [...] lipca 2002 r. o zwolnieniu skarżącego ze służby, a wstrzymanie wykonania tego rozkazu nie może być zignorowane. W przedmiotowym wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przesądził więc, że rozkaz zwalniający skarżącego ze służby, już od dnia wydania wyroku sądu z dnia 27 lipca 2004 r. nie podlegał wykonaniu, czyli już od tego dnia, na potrzeby ustalenia przysługującemu skarżącemu uposażenia, skarżący pozostawał w służbie. W konkluzji uzasadnienia wyroku z dnia 23 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w dalszym postępowaniu nakazał organowi uwzględnić powyższe stanowisko i ustalić, jaki wpływ na prawo skarżącego do uposażenia miało pozostawanie w służbie w okresie [...] lipca 2002 r. – [...] grudnia 2002 r. oraz [...] lipca 2004 r. – [...] grudnia 2004 r., przy uwzględnieniu wszystkich przepisów ustawy o ABW oraz AW, zwłaszcza art. 136 tej ustawy. Zgodnie zaś z tym przepisem w razie choroby, urlopu, zwolnienia od zajęć służbowych oraz w okresie pozostawania w dyspozycji Szefa ABW (...), funkcjonariusz otrzymuje uposażenie zasadnicze, dodatki do uposażenia o charakterze stałym i inne należności pieniężne przysługujące na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym z uwzględnieniem powstałych w tym okresie zmian mających wpływ na prawo do uposażenia i innych świadczeń pieniężnych lub na ich wysokość. Powyższe wskazania i ustalenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w wyroku z dnia 23 kwietnia 2008 r., w świetle ustaleń Sądu rozpoznającego sprawę w niniejszym składzie, nie zostały przez organ prawidłowo w zupełności wykonane. Organ nie rozważył bowiem czy w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lipca 2004 r. uchylającym rozkaz utrzymujący w mocy poprzedzający go rozkaz o zwolnieniu ze służby oraz wstrzymującym jego wykonanie, skarżący już od tego dnia nie pozostawał w dyspozycji Szefa Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, a został zwolniony od zajęć służbowych. Dlatego też, organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy, powinien wziąć pod uwagę wskazania zawarte w wyroku z dnia 23 kwietnia 2008 r., mając na uwadze zwłaszcza art. 136 ustawy o ABW oraz AW. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 145 § 1 punkt 1 lit. "a" p.p.s.a Sąd orzekł, jak w punkcie 1 sentencji wyroku. Odnośnie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji podstawą wyroku był art. 152 tej ustawy. O zwrocie kosztów postępowania sądowego Sąd postanowił na mocy art. 200, art. 205 § 2 oraz art. 209 p.p.s.a w związku z § 18 ust. 1 pkt. 1 lit c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ( Dz. U Nr 163, poz. 1348 ze zm.), gdyż skarżący był reprezentowany przed Sądem przez adwokata.