VIII SA/Wa 1313/14

PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-19

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, powinien zostać uwzględniony, jeśli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny?
Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi, uznając, że w aktualnej sytuacji finansowej wnioskodawcy (bezrobocie, utrzymanie rodziny, pomoc finansowa od ojca, korzystanie z zasiłku) obowiązek uiszczenia wpisu stanowiłby ograniczenie konstytucyjnego prawa do sądu. W pozostałym zakresie wniosek oddalono, uznając, że nie można zakładać braku możliwości partycypacji w kosztach sądowych w przyszłości.
Stan faktyczny
M. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Wnioskodawca wyjaśnił, że jest bezrobotny, wraz z żoną wychowuje dwoje małoletnich dzieci, a rodzina otrzymuje pomoc finansową od ojca oraz zasiłek rodzinny. Do wniosku załączył stosowne dokumenty.
Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. 2. W pozostałym zakresie odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. B. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi 2. w pozostałym zakresie odmówić przyznania prawa pomocy W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi M B zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wyjaśnił, że oboje z żoną są osobami bezrobotnymi i wychowują dwoje małoletnich dzieci. Rodzina zamieszkuje w domu należącym do ojca wnioskodawcy, który również wspomaga ją finansowo. Miesięcznie pomoc ta wynosi ok. [...] zł. Oświadczył, że aktualnie rodzina korzysta z pomocy miejskiego ośrodka pomocy społecznej w postaci zasiłku rodzinnego na dzieci. Do wniosku załączył zaświadczenie o posiadaniu statusy osoby bezrobotnej, kserokopie faktur za wodę i gaz oraz decyzję o przyznaniu zasiłku rodzinnego. Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje: Instytucja "prawa pomocy" stanowi odstępstwo od wynikającej z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.- dalej powoływanej jako p.p.s.a.), zasady odpłatności postępowania sądowoadministracyjnego. Jej celem jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Przyznanie prawa pomocy może mieć miejsce w przypadkach, kiedy spełnione zostaną przesłanki określone w art. 246 p.p.s.a. Zgodnie z § 1 pkt 2 tego artykułu Sąd przyznaje prawo pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym - gdy ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stosownie do art. 245 § 3 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Ciężar wykazania przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Ze złożonych wyjaśnień i załączonych dokumentów wynika, że zarówno skarżący jak i jego żona są osobami bezrobotnymi, mającymi na utrzymaniu dwoje małoletnich dzieci. Według złożonego oświadczenia w zaspakajaniu podstawowych potrzeb rodziny pomaga finansowo ojciec skarżącego i jest to według oświadczenia jedyne źródło utrzymania. Rodzina korzysta z zasiłku przyznanego na podstawie przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Uznać zatem należy, że w aktualnej sytuacji finansowej skarżącego obowiązek uiszczenia wpisu, stanowiłby ograniczenie konstytucyjnego prawa do sądu, a tym samym kontroli zaskarżonej decyzji. W pozostałym natomiast zakresie wniosek podlegał oddaleniu bowiem trudno przesądzać i zakładać, że skarżący jako osoba młoda nie znajdzie zatrudnienia i nie będzie w przyszłości w stanie partycypować w kosztach sądowych. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło