VIII SA/Wa 141/08
WyrokWSA w Warszawie2008-07-09
Skład orzekający: Marek Wroczyński, Iwona Owsińska-Gwiazda, Artur Kot
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo utrzymało w mocy decyzję o przyznaniu zasiłku stałego w określonej wysokości, biorąc pod uwagę dochody skarżącej i obowiązujące kryteria dochodowe?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny sprawy. Wysokość przyznanego zasiłku stałego została obliczona zgodnie z przepisami ustawy o pomocy społecznej, jako różnica między kryterium dochodowym a dochodem skarżącej. Sąd podkreślił, że świadczenia z pomocy społecznej mają charakter wspierający, a nie zastępujący całkowicie potrzeby.Stan faktyczny
Skarżąca V. K. wniosła o przyznanie zasiłku stałego z tytułu umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Organ pierwszej instancji przyznał jej zasiłek w wysokości 243 zł miesięcznie, obliczony jako różnica między kryterium dochodowym (477 zł) a jej dochodem (234 zł). Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżąca zaskarżyła decyzję SKO, zarzucając, że przyznana kwota nie pokrywa jej niezbędnych kosztów utrzymania i leczenia, a także kosztów utrzymania syna.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marek Wroczyński, Sędziowie Sędzia WSA Iwona Owsińska-Gwiazda /sprawozdawca/, Sędzia WSA Artur Kot, Protokolant Michał Sikorski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 lipca 2008 r. sprawy ze skargi V. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lutego 2008 nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego oddala skargę.
VIII SA/Wa 141/08
UZASADNIENIE
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. decyzją z dnia [...] lutego 2008r., znak [...], po rozpatrzeniu odwołania V. K., utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Gminy i Miasta G. z dnia [...] grudnia 2007 r.
nr [...] o przyznaniu świadczenia z pomocy społecznej w formie: zasiłku stałego w wysokości 243 zł miesięcznie od dnia 1 października 2007 r. do dnia 31 października 2009 r. oraz składki zdrowotnej w wysokości 9% od kwoty zasiłku
na czas trwania świadczenia.
Z akt sprawy wynika, że V. K. – dalej skarżąca, wnioskiem z dnia
7 grudnia 2007 r. zwróciła się do Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej
w G. o przyznanie zasiłku stałego z tytułu umiarkowanego stopnia niepełnosprawności orzeczonego dnia 5 października 2007 r. Po przeprowadzeniu wywiadu środowiskowego organ pierwszej instancji decyzją z dnia 14 grudnia 2007 r., zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.) przyznał skarżącej zasiłek stały w wysokości 243 zł miesięcznie od 1 października 2007 r. do 31 października 2009 r . W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że łączny dochód miesięczny skarżącej, prowadzącej samodzielne gospodarstwo domowe z tytułu świadczenia rodzinnego wynosi ogółem 234 zł. Wysokość zasiłku stałego ustalono jako różnicę pomiędzy kryterium dochodowym dla osoby samotnie gospodarującej 477 zł a posiadanym dochodem
w wysokości 234 zł.
Od powyższej decyzji organu I instancji z dnia [...] grudnia 2007 r. skarżąca odwołała się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. – dalej SKO wnosząc o przyznanie zasiłku stałego w kwocie 444 zł, gdyż przyznana kwota 243 zł nie pokrywa kosztów leczenia, opłat za wodę i przekazów pocztowych dla dziecka.
Rozpoznając odwołanie SKO wzięło pod uwagę, że zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku
lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Wysokość tego zasiłku to różnica między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej wynoszącym 477 zł, a uzyskiwanym dochodem miesięcznym tej osoby.
Z przeprowadzonego wywiadu środowiskowego wynika, że na miesięczny dochód skarżącej składa się dochód przypadający ze świadczenia rodzinnego,
co łącznie wynosi 234 zł. Zdaniem SKO wysokość zasiłku została prawidłowo obliczona przez organ I instancji i stanowi różnicę między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej wynoszącym 477 zł, a uzyskiwanym dochodem miesięcznym tej osoby, w przypadku skarżącej 234 zł, co stanowi kwotę 243 zł. Zgodnie z orzeczeniem Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w R. z dnia
5 października 2007 r. skarżąca została zaliczona do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do dnia 31 października 2009 r. Na tej podstawie organ przyjął,
że skarżąca jest całkowicie niezdolna do pracy i przyznał zasiłek stały na okres
od 1 października 2007 r. do 31 października 2009 r.
Z takim rozstrzygnięciem nie zgodziła się skarżąca, która pismem z dnia
11 kwietnia 2008 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego
w Warszawie na ostateczną w administracyjnym toku instancji decyzję organu odwoławczego.
W skardze na decyzję SKO, skarżąca zarzuciła, że zaskarżona decyzja została wydana sprzecznie z zasadami współżycia społecznego i opiera się wyłącznie
na obliczeniach matematycznych. Przyznana kwota w żaden sposób nie pokrywa niezbędnych kosztów utrzymania jej, oraz jej syna. Świadczenie rodzinne skarżąca
w całości przeznacza na utrzymanie syna, któremu wysyła paczki, finansuje koszty jego podróży i przesyła pieniądze na inne potrzeby przekazem pocztowym. Skarżąca jako osoba chora potrzebuje środków finansowych na zakup leków, zaś przyznana kwota
po zaspokojeniu innych niezbędnych potrzeb nie wystarcza jej na ich zakup. Podała także, iż wcześniej otrzymywała zasiłek stały w kwocie 444 zł. W konkluzji, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w R. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumenty przedstawione wuzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (legalności). Ocenie Sądu podlegają zatem zgodność aktów administracyjnych (w tym przypadku decyzji) zarówno z przepisami prawa materialnego, jak i procesowego. Kontrola sądów administracyjnych ogranicza się więc do zbadania, czy organy administracji w toku rozpoznawanej sprawy nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na jej wynik. Ocena ta dokonywana jest według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Zgodnie z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga analizowana stosownie do wymienionych założeń kontroli sądowej decyzji administracyjnych podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w działaniu organów, tak gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i prawną jego ocenę w świetle mających zastosowanie przepisów.
Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały przysługuje osobie samotnie gospodarującej, całkowicie niezdolnej do pracy z powodu wieku lub niepełnosprawności, jeżeli jej dochód nie przekracza kwoty 477 zł, tj. kwoty kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej, określonej zgodnie z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej, zweryfikowanej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 lipca 2006 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U. z 2006 r., Nr 135, poz. 950).
W przypadku skarżącej te warunki zostały spełnione, ponieważ miesięczny dochód V. K. ze świadczenia rodzinnego wynosi łącznie 234 zł. Przedmiotowa kwota jest zatem niższa niż kryterium dochodowe określone w cytowanej wyżej ustawie.
Skarżąca legitymuje się umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
co oznacza, że jest osobą całkowicie niezdolną do pracy – art. 6 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej - jest wdową, posiada dwoje małoletnich dzieci nad którymi Sąd Rejonowy w G. ograniczył skarżącej władzę rodzicielską poprzez umieszczenie jednego
z dzieci w placówce opiekuńczo – wychowawczej, a drugiego w rodzinie zastępczej. Niewątpliwie skarżąca ponosi również koszty utrzymania dziecka przebywającego
w Ośrodku Wychowawczym w R., jak i drugiego dziecka jednak nie zmienia to faktu, że skarżąca w myśl art. 6 pkt 10 ustawy o pomocy społecznej jest osobą samotnie gospodarującą, prowadzi bowiem jednoosobowe gospodarstwo domowe, jak prawidłowo przyjęły organy obu instancji ustalając stan faktyczny
w sprawie niniejszej. W miesiącu poprzedzającym złożenie wniosku – we wrześniu 2007 roku – uzyskała ona dochód w kwocie 243 złote z tytułu przyznanych jej świadczeń rodzinnych – okoliczność bezsporna.
Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej zasiłek stały ustala się w wysokości, w przypadku osoby samotnie gospodarującej - różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 444 zł miesięcznie i zgodnie z ust. 3 ustawy niższa niż 30 zł miesięcznie. Warunek ten w przypadku skarżącej został spełniony.
Skarżąca zarzuciła zaskarżonej decyzji, że została wydana sprzecznie
z zasadami współżycia społecznego. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych organy nie mogą ustalić wyższej kwoty zasiłku stałego w oparciu o art. 5 kodeksu cywilnego oraz normy Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, ponieważ tak kodeks cywilny, jak i powołana Konwencja nie ustalają zasad udzielania przez państwo pomocy społecznej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2005 roku, I SA/Wa 1419/04, Lex nr 192974).
Wobec powyższego nie było podstaw do przyznania skarżącej świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego w innej wysokości niż uczyniono to w zaskarżonej decyzji. Kwota przyznawanego zasiłku stałego nie zależy od uznania administracyjnego, lecz jej wysokość wynika wprost z przepisów ustawy
o pomocy społecznej. Zasiłek stały przyznaje się osobom, których dochody nie przekraczają kryterium dochodowego określonego w ustawie. Świadczenia z pomocy społecznej mają wspierać potrzebujących w wychodzeniu z trudnej sytuacji, w jakiej osoby te się znalazły. Celem świadczeń z pomocy społecznej nie jest zupełne
i całkowite zastępowanie ich w zaspokajaniu potrzeb.
Z powyższych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło