VIII SA/Wa 142/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-03-24
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, powinno zostać przyznane prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od wpisu od skargi, powinno zostać przyznane osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Ciężar wykazania tej okoliczności spoczywa na wnioskodawcy. W przypadku, gdy wpis od skargi stanowi znaczną część dochodu strony, a jej sytuacja materialna jest trudna, wniosek o zwolnienie od wpisu zasługuje na uwzględnienie.Stan faktyczny
I. P. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Wnioskodawczyni podała, że jest osobą bezrobotną, utrzymuje się z emerytury matki, z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym i którą się opiekuje. Jako jedyny majątek wymieniła dom wymagający remontu. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi. 2. W pozostałym zakresie wniosek oddalono.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 24 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku I. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi I. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki budynku gospodarczego postanawia 1. przyznać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od wpisu od skargi 2. w pozostałym zakresie wniosek oddalić
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi I. P. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku podała, że jest osobą bezrobotna bez prawa do zasiłku (w załączeniu zaświadczenie o posiadaniu statusu osoby bezrobotnej). Wyjaśniła, że utrzymuje się wyłącznie z emerytury matki ([...] zł - odcinek w załączeniu), z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym i którą się opiekuje. Jako jedyny majątek wymieniła dom o powierzchni [...] m² wymagający remontu.
Mając na uwadze powyższe zważono, co następuje:
W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Zgodnie zaś z art. 245 § 1 - 3 powołanej ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Przedmiotowy wniosek dotyczy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje - gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza zaś, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze, że ustalony w sprawie wpis od skargi ([...] zł) stanowi ponad połowę wysokości dochodu skarżącej i jej matki, nieposiadających według oświadczenia innych źródeł utrzymania uznano, że wniosek zasługuje na uwzględnienie w części obejmującej zwolnienie od wpisu od skargi. Możliwość uiszczenia tego wpisu w obecnej sytuacji skarżącej jest poza zasięgiem jej możliwości finansowych. W pozostałym zakresie wniosek podlegał oddaleniu bowiem uznano, że skarżąca jest stosunkowo młodą osobą i trudno przesądzać, że będzie stale bezrobotna. Nie jest bowiem wykluczone, że w przyszłości będzie osiągała dochód z tytułu zatrudnienia, bądź np. prac dorywczych, a tym samym będzie w stanie partycypować w kosztach sądowych.
W związku z powyższym w oparciu o art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło