VIII SA/Wa 157/16

PostanowienieWSA w Warszawie2016-05-17

Skład orzekający: Monika Kramek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca wykazał brak możliwości poniesienia kosztów postępowania sądowego w stopniu uzasadniającym przyznanie mu prawa pomocy?
Ratio decidendi
Wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego. Nie przedstawił wystarczających dowodów na wysokość dochodów z gospodarstwa rolnego, nie udokumentował korzystania z pomocy społecznej ani nie wykazał wysokości bieżących wydatków, co uniemożliwia ocenę jego sytuacji materialnej i zasadności wniosku o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z art. 246 § 1 PPSA, ciężar dowodu w zakresie braku możliwości poniesienia kosztów spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Wnioskodawca J. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej postanowienia Dyrektora ARiMR o niedopuszczalności zażalenia. Wskazał na trudną sytuację materialną wynikającą z niskich dochodów z gospodarstwa rolnego, klęsk żywiołowych i konieczności pomocy niepełnosprawnym dzieciom. Sąd wezwał wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez wyjaśnienie dochodów, źródeł pomocy dzieciom, sytuacji materialnej oraz wydatków. Wnioskodawca nie wykonał w pełni wezwania.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi J. B. na postanowienie Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] z dnia [...] grudnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy J. B. wyjaśnił, że jest rolnikiem i utrzymuje się z niewielkiego gospodarstwa rolnego ([...] ha) o niskich dochodach. Podał, że od 2010 r. gospodarstwo dotykają klęski powodzi, wymarznięcia, suszy oraz szkody spowodowane przez zwierzynę leśną. Wyjaśnił, że żyje w ciężkich warunkach i korzysta z pomocy społecznej, ponadto pomaga finansowo niepełnosprawnym dzieciom. Do wniosku załączył kserokopię karty informacyjnej nocnej i świątecznej pomocy ambulatoryjnej, własne oświadczenia o klęskach żywiołowych w gospodarstwie oraz decyzję w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku rolnym. Pismem z dnia 15 kwietnia 2016 r. zobowiązano wnioskodawcę do: 1) wyjaśnienia w jakiej wysokości uzyskał w latach 2014 – 2015 dochód z gospodarstwa rolnego w tym z tytułu dopłat, 2) wyjaśnienia skąd czerpie środki na pomoc niepełnosprawnym dzieciom i czy pomoc ta jest jedynym źródłem ich utrzymania, 3) złożenia zaświadczenia z właściwej jednostki opieki społecznej o sytuacji materialnej wnioskodawcy oraz 4) wskazania i udokumentowania wydatków na bieżące utrzymanie. W odpowiedzi skarżący oświadczył, że wysokość dochodu z gospodarstwa wynika z załączonych do wniosku dokumentów, i że z tego dochodu uiszcza podatki, opłaca ubezpieczenie oraz rachunki za energię i odpady komunalne. Załączył paragony za leki oraz dowód opłaty ubezpieczenia. Mając powyższe na uwadze zważono, co następuje: Rozpoznając wniosek na wstępie należy zauważyć, że stosownie do treści art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej p.p.s.a.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – wówczas obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, lub częściowym – wtedy obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków, albo od opłat sądowych i wydatków, lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1, § 2 i § 3 p.p.s.a.). Zawarte w tym przepisie sformułowanie "wykaże" oznacza, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym rozstrzygniecie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Oceniając przedmiotowy wniosek należy podkreślić, że skarżący nie wykonał wezwania do uzupełnienia wniosku. Przede wszystkim nie wyjaśnił, jakie dochody osiąga z gospodarstwa rolnego (nie wynika to z załączonych do wniosku dokumentów w szczególności decyzji o ustaleniu podatku rolnego), co uniemożliwia zestawienie tego dochodu z deklarowaną wysokością bieżących wydatków oraz wysokością kosztów do jakich jest zobowiązany ([...] zł wpisu od skargi). Nie wykazał, by korzystał z pomocy opieki społecznej mimo, że na takową powoływał się we wniosku, nie wykazał również by korzystał ze świadczeń pomocy społecznej. Z tych też względów na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi postanowiono, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło