VIII SA/Wa 164/14
PostanowienieWSA w Warszawie2014-04-24
Skład orzekający: Monika Kramek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest uzasadnione, gdy dochód rodziny jest niski, ale wystarczający na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, a jednocześnie skarżący jest zobowiązany do uiszczenia wpisów sądowych w kilku sprawach?Ratio decidendi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Nawet jeśli dochód rodziny nie jest zerowy, ale jego wysokość nie pozwala na partycypowanie w kosztach sądowych, zwłaszcza gdy skarżący jest zobowiązany do uiszczenia wpisów w kilku sprawach, przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym jest uzasadnione.Stan faktyczny
Skarżący S. K. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. W uzasadnieniu podał, że utrzymuje się z renty, a jego żona z umowy zlecenia, a na utrzymaniu rodziców pozostaje ucząca się córka. Ponosi również wydatki na leczenie i leki. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku złożył zeznania podatkowe i wyciągi z rachunku bankowego.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Monika Kramek po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku S. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym
Wnioskiem załączonym do skargi S. K. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. W uzasadnieniu podał, że utrzymuje się z renty w wysokości [...] zł, natomiast jego żona z tytułu umowy zlecenia uzyskuje [...] zł miesięcznie. Na utrzymaniu rodziców pozostaje pełnoletnia, ucząca się córka. Wyjaśnił, że leczy się na [...] a także że jest po dwóch operacjach [...] i w związku z tym ponosi wydatki na leki.
W wyniku wezwania do uzupełnienia wniosku złożył zeznania podatkowe własne i żony za 2012 i 2013 r. oraz wyciągi z rachunku bankowego za ostatnie sześć miesięcy.
Rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy na wstępie zaznaczyć należy, że generalną zasadą postępowania sądowego jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w tym postępowaniu. Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy przysługuje osobie fizycznej w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym dla siebie i rodziny. Z przepisu tego wynika, że dopiero gdy środki, którymi dysponuje skarżący okażą się niewystarczające może on wystąpić o przyznanie prawa pomocy, a pomoc ta stosowana jest wobec osób nieposiadających żadnego dochodu lub oszczędności lub osób posiadających bardzo niski dochód, a więc takich, które znajdują się w bardzo trudnej sytuacji materialnej pozwalającej na zaspokojenie jedynie podstawowych potrzeb życiowych.
Dodatkowo należy podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest także formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie jej udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe.
Z wyjaśnień skarżącego wynika, że trzyosobowa rodzina (w tym ucząca się córka) utrzymuje się z dochodu w wysokości ok. [...] zł miesięcznie. Informacje te znajdują potwierdzenie w dokumentach źródłowych tj. zeznaniach podatkowych oraz wyciągach z rachunków bankowych. Jakkolwiek jest to stały dochód to jego wysokość nie pozwala skarżącemu na partycypowanie w kosztach sądowych. Zauważyć bowiem należy, że na skarżącym ciąży obowiązek uiszczenia wpisów sądowych w 2 sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem na łączną kwotę [...] zł. Oceniając zatem zdolności płatnicze skarżącego należy brać pod uwagę nie tylko koszty ciążące na nim w przedmiotowej sprawie, ale generalną kwotę, którą obowiązany jest uiścić. Z tych samych względów za zasadne w aktualnej sytuacji finansowej skarżącego uznano również ustanowienie dla niego pełnomocnika
z urzędu.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 oraz art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło